Διάλεξε προσεκτικά τον αλγόριθμό… σου

Πόσο συχνά ανοίγεις το κινητό και νιώθεις ότι ο αλγόριθμος σε… γνωρίζει καλύτερα από σένα τον ίδιο ή την ίδια; Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας το έχει μελετήσει σε βάθος και τα ευρήματά του είναι ξεκάθαρα. Οι ψηφιακοί χώροι μπορούν να σε στηρίξουν ή να σε εξαντλήσουν, ανάλογα με το πώς τους χρησιμοποιείς και με το πώς είναι σχεδιασμένοι.

Η έρευνα του Ευρωπαϊκού Γραφείου του ΠΟΥ δείχνει ότι η σχέση ανάμεσα στη χρήση τεχνολογίας και την ψυχική υγεία είναι σύνθετη και διπλής κατεύθυνσης. Κάποιες φορές τα social media βοηθούν να βρεις κοινότητα, να μάθεις και να συνδεθείς με ανθρώπους που σε καταλαβαίνουν. Άλλες φορές όμως η υπερβολική έκθεση, τα ατέλειωτα feeds και τα χαρακτηριστικά που κρατούν την προσοχή σου κολλημένη οδηγούν σε άγχος, κακό ύπνο και αίσθηση εξάντλησης.

Οι πιο ευάλωτοι νέοι επηρεάζονται περισσότερο, ενώ η ίδια η χρήση μπορεί να επιδεινώσει προϋπάρχοντα προβλήματα και αυτά με τη σειρά τους να σε σπρώχνουν να ξαναμπείς πιο βαθιά. Το κλειδί, σύμφωνα με τον ΠΟΥ, δεν είναι να διαλέξεις έναν «καλό» αλγόριθμο από έναν κατάλογο, γιατί οι πλατφόρμες αλλάζουν συνεχώς και οι αλγόριθμοι είναι φτιαγμένοι κυρίως για να κρατούν την προσοχή σου. Είναι να μάθεις να παρατηρείς. Ρώτα τον εαυτό σου μετά από κάθε χρήση, νιώθω πιο δυνατός,ή ή πιο άδειος,α; Η πλατφόρμα με βοήθησε ή απλώς προσπάθησε να με κρατήσει online; Όπως ακριβώς στην πραγματική ζωή προτιμάς ανθρώπους που σε στηρίζουν, έτσι και εδώ διάλεξε περιεχόμενο και αλληλεπιδράσεις που σε αφήνουν με αίσθηση υποστήριξης και όχι εξάντλησης. Προστάτευσε τον ύπνο σου, κλείσε τις ειδοποιήσεις όταν μπορείς και κάνε πραγματικά διαλείμματα μακριά από την οθόνη.

Η έρευνα του ΠΟΥ (βλ εδώ) υπογραμμίζει ότι η ψηφιακή παιδεία είναι απαραίτητη για να καταλαβαίνεις πώς δουλεύουν αυτά τα συστήματα και να μην τα αφήνεις να σε καθοδηγούν τυφλά. Τα στοιχεία δείχνουν ότι χαρακτηριστικά όπως το ατέλειωτο σκρολάρισμα και οι συνεχείς ειδοποιήσεις ενισχύουν τους κινδύνους, γιατί έχουν σχεδιαστεί για μέγιστη εμπλοκή και όχι για ευημερία. Γι’ αυτό ο ΠΟΥ καλεί όχι μόνο τα άτομα να προσέχουν, αλλά και τις κυβερνήσεις και τις εταιρείες να περιορίσουν τα εθιστικά στοιχεία και να δημιουργήσουν πιο υγιή ψηφιακά περιβάλλοντα. Μέχρι να αλλάξει αυτό σε μεγάλη κλίμακα, η δύναμη παραμένει στα χέρια σου, παρατήρησε, διάλεξε, σταμάτα όταν χρειάζεται. Οι ψηφιακοί χώροι μπορούν να γίνουν σύμμαχοι αν μάθεις να τους χρησιμοποιείς με επίγνωση. Η ψυχική υγεία διαμορφώνεται και online. Το να προστατεύεις τον εαυτό σου και ψηφιακά δεν είναι πολυτέλεια. Είναι ανάγκη…

Άδωνις Γεωργιάδης: Όταν «του ανάβουν τα λαμπάκια», ανάβει το… λαμπάκι!