Mια εκδήλωση με πολλές αντιπαραθέσεις

Kατάμεστη από κόσμο η αίθουσα που φιλοξενούσε την εκδήλωση του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας Τμήματος Κεντρικής Μακεδονίας, όπου παρουσιάστηκαν οι αρχιτεκτονικές μελέτες για αναπλάσεις τεσσάρων πλατειών στη Θεσσαλονίκη: των πλατειών Αριστοτέλους, Διοικητηρίου, Ελευθερίας και Δημοκρατίας.

Κι ενώ όλα κυλούσαν ομαλώς και κοσμίως με τις παρουσιάσεις των μελετών, κάποιες «άκομψες» – όπως χαρακτηρίστηκαν από πολλούς – παρεμβάσεις μελών του ακροατηρίου φαίνεται πως στάθηκαν ικανές να διακόψουν νωρίτερα τη διαδικασία της συζήτησης, άκρως ενημερωτικής και ενδιαφέρουσας κατά τα άλλα.

Αναπλάσεις σε τέσσερις εμβληματικές πλατείες της Θεσσαλονίκης

«Στο Τεχνικό Επιμελητήριο έγινε η παρουσίαση των 4 εμβληματικών πλατειών, ήταν μεγάλη η χαρά όλων ειδικά για τις πλατείες Διοικητηρίου και Δημοκρατίας, καταφέραμε να κάνουμε ότι που άλλοι θα έκαναν σε πενταπλάσιο χρόνο και αυτό το οφείλουμε στους μελετητές των έργων. Ακούσαμε και κάποια παράπονα από μια ομάδα, προσωπικά το παραβλέπω και σιωπώ γιατι αν μιλήσω θα έχουμε άσχημα ξεμπερδεματα. Ευτυχώς ξέρω πολλά και φροντίζω να ξεχνώ κάποια γιατί αυτό που με ενδιαφέρει είναι η επόμενη μέρα της Θεσσαλονίκης που δεν πρέπει να μοιάζει με τις προηγούμενες μέρες», γράφει χαρακτηριστικά σε ανάρτησή του στο FB o αντιδήμαρχος Τεχνικών Έργων, Πρόδρομος Νικηφορίδης.

Οι ρόλοι

Όχι, βέβαια, ότι δεν υπήρξαν και αντιπαραθέσεις λίγο νωρίτερα. Πολιτικές, τις χαρακτήρισαν οι περισσότεροι, αντιπαραθέσεις με ουσία, τις χαρακτήρισαν άλλοι.

Αναφερόμαστε στην τοποθέτηση του Δημήτρη Μήτρου, συνεργάτη επί των Τεχνικών Έργων του πρώην δημάρχου, Κωνσταντίνου Ζέρβα, τοποθέτηση η οποία προκάλεσε την απάντηση του κ. Νικηφορίδη.

Ο ίδιος ο κ. Μήτρου τα συνοψίζει ως εξής:

«…Η συζήτηση δεν αφορά μόνο το «τι θα γίνει», αλλά κυρίως το «πώς αποφασίζεται».

Στην εκδήλωση παρευρέθηκε και ο Δήμαρχος, ο οποίος έκανε τοποθέτηση αντι για χαιρετισμό -διάρκειας άνω των 20 λεπτών- και ανέπτυξε τη δική του προσέγγιση για τα έργα. Μεταξύ άλλων, απέδωσε την επιλογή να μην γίνουν από τη διοίκησή του αρχιτεκτονικοί διαγωνισμοί για ορισμένες παρεμβάσεις στην ανάγκη για ταχύτερα αποτελέσματα και εξασφάλιση χρηματοδοτήσεων.

Ακολούθως, από τον επόμενο ομιλητή, τον πρόεδρο του συλλόγου των αρχιτεκτόνων, διατυπώθηκε η θέση ότι οι θεσμικές διαδικασίες είναι πράγματι χρονοβόρες, όμως αυτό δεν μπορεί να αποτελεί λόγο για την παράκαμψή τους.

Οι διαδικασίες δεν είναι τυπικό εμπόδιο. Είναι προϋπόθεση νομιμότητας, διαφάνειας και ποιότητας. Ο Δήμαρχος αναφέρθηκε επίσης σε προϋπολογισμό περίπου 30 εκατ. ευρώ για το έργο του deck της παλιάς παραλίας. Ωστόσο, υπάρχουν πληροφορίες που ανεβάζουν τον προϋπολογισμό της μελέτης σε επίπεδα άνω των 50 εκατ. ευρώ. Η απόκλιση αυτή δεν είναι αμελητέα και δημιουργεί εύλογη ανάγκη διευκρίνισης.

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης που ακολούθησε -και πριν από την οποία αποχώρησε ο Δήμαρχος- απηύθυνα ερωτήματα στον Αντιδήμαρχο Τεχνικών Έργων τόσο για τον προϋπολογισμό του deck, όσο και για τις παρατηρήσεις του αναδόχου στην Πλατεία Ελευθερίας σχετικά με την εφαρμοσιμότητα της μελέτης.

Είναι γνωστό από τον Τύπο ότι έχουν διατυπωθεί παρατηρήσεις από τον ανάδοχο για την εφαρμοσιμότητα της μελέτης, οι οποίες, σύμφωνα με όσα είχαν ανακοινωθεί, έγιναν αποδεκτές από τη διοίκηση.

Ωστόσο, η απάντηση που δόθηκε ήταν ότι «η μελέτη δεν θα αλλάξει», ενώ ταυτόχρονα επισημάνθηκε ότι όσα είχαν δημοσίως αναφερθεί περί αποδοχής των παρατηρήσεων δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.

Γιατί το σημείο αυτό δημιουργεί ένα σαφές ερώτημα: αν τελικά υπάρχουν παρατηρήσεις για την εφαρμοσιμότητα και αυτές έχουν παρουσιαστεί ως αποδεκτές, πώς συμβιβάζεται αυτό με τη θέση ότι η μελέτη δεν μεταβάλλεται; Παράλληλα, επιβεβαιώθηκε κατά τη συζήτηση ότι για τις αναπλάσεις του ΕΣΠΑ – για τις οποίες οι Δήμοι του Νομού (πλην δύο, λόγω πληθυσμιακών κριτηρίων) έλαβαν συνολική χρηματοδότηση ύψους πέντε εκατομμυρίων ευρώ για μελέτες- δεν πραγματοποιήθηκε κανένας αρχιτεκτονικός διαγωνισμός.

Επιπλέον, κατά την παρουσίαση της μελέτης του άξονα της Αριστοτέλους, οι μελετητές έκαναν σαφή αναφορά σε παρεμβάσεις της διοίκησης και του Δημάρχου κατά τη διάρκεια της έγκρισης της μελέτης εφαρμογής.

Η διάκριση ρόλων είναι κρίσιμη: η πολιτική ηγεσία θέτει κατευθύνσεις και προτεραιότητες, ενώ οι μελετητές και οι υπηρεσίες διαμορφώνουν τις τεχνικές και επιστημονικές λύσεις.

Η σύγχυση αυτών των ρόλων αποδυναμώνει τη θεσμική λειτουργία και επηρεάζει την ποιότητα των έργων.

Για την ιστορία, η διαδικασία της συζήτησης διακόπηκε νωρίτερα από τον προβλεπόμενο χρόνο, λόγω κάποιων άκομψων παρεμβάσεων από ορισμένα μέλη του ακροατηρίου».