Μπροστινοί, πισινοί, το ρεύμα που μας… καίει, τα σπίτια που αλλάζουν χέρια και πώς τα «μπλεγμένα καλώδια» έκαναν την Ελλάδα… Μπαγκλαντές
Ο Μένιος Ενεός αναλύει τα θέματα που κέρδισαν μία θέση στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων σήμερα
theopinion 
Από τα χθεσινά πρωτοσέλιδα της… σύμπλευσης, με το θέμα της πόντισης του καλωδίου, περνάμε, σήμερα (10/11) σε μια μέρα με πολλά θέματα για να επιλέξει κανείς, από τις εφημερίδες πανελλαδικής κυκλοφορίας.
Φυσικά και δεν λείπει το θέμα του καλωδίου. Κι ενώ αναμένουμε την έναρξη των εργασιών πόντισης, Η Καθημερινή μας ενημερώνει για «παρασκήνιο για το καλώδιο σε τρεις πρωτεύουσες», η Kontra επιμένει πως «χρεώνουν το φιάσκο στον Γεραπετρίτη» και η Εστία επιμένει στη «γαλλική ουδετερότητα για την γαλάζια πατρίδα». Στο μεταξύ, το σκάφος της γαλλικής εταιρείας ζεσταίνει τις μηχανές του, για να ποντίσει ένα καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης σχεδόν δίπλα στο καλώδιο οπτικών ινών που ποντίστηκε πριν από καιρό χωρίς να ασχοληθεί κανείς…
Καθώς τα δημοσιεύματα παίρνουν αφορμή κυρίως από τη «ρηματική ενημέρωση» της γαλλικής εταιρείας προς την Τουρκία, για την οποία μερίδα του Τύπου επιμένει πως παρέχει το δικαίωμα στην Άγκυρα να εγείρει απαιτήσεις, να επισημάνουμε ότι δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει κάτι τέτοιο διεθνώς. Το 2008 σημειώθηκε μια σοβαρή ναυτική και διπλωματική αντιπαράθεση μεταξύ Μιανμάρ και Μπαγκλαντές στον Κόλπο της Βεγγάλης. Κι εκεί υπάρχει ένα νησί που ανήκει στο Μπαγκλαντές: Ο Άγιος Μαρτίνος, μια μικρή κοραλλιογενής έκταση που βρίσκεται πολύ κοντά στις ακτές της Μιανμάρ. Και, κάποια στιγμή, το Μπαγκλαντές είχε εκδώσει ρηματική ανακοίνωση για την περιοχή -άρα, με την λογική της Μιανμάρ, αναγνώριζε το πρόβλημα και τα δικαιώματα… Η Μιανμάρ ήθελε να αναζητήσει πετρέλαιο και φυσικό αέριο και συμφώνησε για έρευνες από την εταιρεία Daewoo. Το Μπαγκλαντές υποστήριξε ότι η Μιανμάρ παραβίασε τα κυριαρχικά του δικαιώματα και απαίτησε να σταματήσουν αμέσως οι εργασίες μέχρι να οριοθετηθούν επίσημα τα σύνορα, η Μιανμάρ αρνήθηκε και έστειλε πολεμικά πλοία για να προστατεύσει το γεωτρύπανο, το Μπαγκλαντές απάντησε στέλνοντας αμέσως τέσσερα δικά του πολεμικά πλοία στην περιοχή, στρατιώτες μαζεύτηκαν στα σύνορα, μαχητικά αεροσκάφη κόβαν βόλτες στον αέρα κι όλοι περίμεναν ποιος θα πατήσει πρώτος τη σκανδάλη. Η Μιανμάρ συμφώνησε τελικά στις 7 Νοεμβρίου 2008 να αποσύρει τα πλοία της και η Daewoo απομάκρυνε τον εξοπλισμό της, αποτρέποντας τη θερμή ένοπλη σύγκρουση.
Άγιος Μαρτίνος, όπως… Καστελόριζο
Οι δυο χώρες που είχαν τέτοιο πρόβλημα από το… 1974(σας θυμίζει τίποτα η ημερομηνία; ) οδηγήθηκαν, μετά από προσφυγή του Μπαγκλαντές, στο Διεθνές Δικαστήριο για το Δίκαιο της Θάλασσας (ITLOS) στο Αμβούργο. Το Μάρτιο του 2012 το δικαστήριο οριοθέτησε οριστικά τα θαλάσσια σύνορα, την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) και την υφαλοκρηπίδα των δύο χωρών. Ήταν μάλιστα η πρώτη υπόθεση οριοθέτησης θαλάσσιων συνόρων που εκδικάστηκε ποτέ από το ITLOS. Η Μιανμάρ ζητούσε τη μέθοδο της «ίσης απόστασης» (equidistance). Λόγω της κοιλότητας και του νησιού το Μπαγκλαντές θα εγκλωβιζόταν και θα έχανε εδάφη. Έτσι, ζητούσε τη μέθοδο της «αναλογικότητας / ευθυδικίας» (equity), ώστε να ληφθούν υπόψη οι γεωγραφικές ιδιαιτερότητες. Το δικαστήριο αρχικά τράβηξε μια γραμμή ίσης απόστασης, αλλά στη συνέχεια την τροποποίησε (adjusted) προς όφελος του Μπαγκλαντές για να διορθώσει τη γεωγραφική αδικία. Με αυτόν τον τρόπο, το Μπαγκλαντές κέρδισε πλήρη πρόσβαση στην ΑΟΖ των 200 ναυτικών μιλίων και δικαιώματα στην εκτεταμένη υφαλοκρηπίδα πέραν αυτών, ανοίγοντας τον δρόμο για την ελεύθερη εκμετάλλευση των πλούσιων κοιτασμάτων φυσικού αερίου. Έτσι η Μιανμάρ που υποστήριζε ότι το νησί δεν επηρέαζε την υφαλοκρηπίδα είδε τον Άγιο Μαρτίνο να αποκτά ζώνη χωρικών υδάτων 12 ναυτικών μιλίων, η οποία αναγνωρίζεται ως κυρίαρχο έδαφος του Μπαγκλαντές. Κρίθηκε, επίσης, πως η ρηματική ανακοίνωση που είχε εκδοθεί δεν αποδεικνύει σιωπηρή defacto αναγνώριση. Επειδή, ωστόσο, ο διάβολος κρύβεται στις λεπτομέρειες, για λόγους δικαιοσύνης προς τη Μιανμάρ, το δικαστήριο αποφάσισε ότι το νησί δεν θα έχει περαιτέρω επήρεια στη χάραξη της ευρύτερης ΑΟΖ ή της υφαλοκρηπίδας (του δόθηκε δηλαδή καθεστώς «θύλακα» – enclave). Αν βάλουμε στη θέση του Αγίου Μαρτίνου το Καστελόριζο, αντιλαμβανόμαστε ακριβώς το πρόβλημα. Μόνον που για να γίνουν όλα αυτά θα πρέπει η Τουρκία να καθίσει μαζί μας στο τραπέζι του Διεθνούς Δικαστηρίου για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Η Τουρκία δεν έχει συνυπογράψει το UNCLOS (τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας) και δεν αναγνωρίζει τη γενική δικαιοδοσία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης ή του ITLOS. Για να προσφύγουν η Ελλάδα και η Τουρκία σε διεθνές δικαστήριο, απαιτείται συνυποσχετικό (κοινή συμφωνία), κάτι που καθίσταται αδύνατο όσο η Άγκυρα θέτει στο τραπέζι ζητήματα πέραν της οριοθέτησης των θαλασσίων ζωνών (όπως η αποστρατιωτικοποίηση νησιών ή η «γκρίζα» κυριαρχία). Φαίνεται, λοιπόν, ότι θα μείνουμε στους λεονταρισμούς και στα πρωτοσέλιδα για εσωτερική κατανάλωση…
Οι «μπροστινοί» και οι… «πισινοί»
Το δεύτερο μεγάλο θέμα, που «κερδίζει» πρωτοσέλιδα είναι το περίφημο «κύκλωμα των μπροστινών». «Το κόλπο της χρεωκοπίας με τις εταιρίες – βιτρίνα» παρουσιάζει η Απογευματινή, «αυτοκρατορία της νύχτας» διαπιστώνει ο Τύπος Θεσσαλονίκης, ενώ η Karfitsa παρουσιάζει τέσσερις βετεράνους ποδοσφαιριστές κάτω από τον τίτλο «ποιοι κρύβονται πίσω από τους “μπροστινούς”».
Μπλέξαμε στον δαιδαλώδη λαβύρινθο και, μάλιστα, το σκηνικό είναι στημένο στη νύχτα και… δεν βλέπουμε ούτε τη μύτη μας. Γι αυτό, αναμένοντας το τι θα πράξει η δικαιοσύνη, θα επισημάνουμε απλά πως το πρόβλημα ήταν γνωστό εδώ και χρόνια. Όλοι γνώριζαν πως υπάρχει ένα κύκλωμα που διαχειρίζεται «μπροστινούς» και «αυτοφωράκηδες». Κι όσοι επιχειρηματίες προσπαθούσαν να κινηθούν στο χώρο εντίμως, έβλεπαν, σύντομα, την πόρτα της εξόδου.
Η ακρίβεια ποτέ δεν… πεθαίνει
Την ίδια στιγμή Ο Λόγος επισημαίνει πως έχουμε «νέο άλμα στις τιμές της ενέργειας» κι Η Εφημερίδα Των Συντακτών ότι βγήκαν «”στο σφυρί” 24.600 σπίτια στην Κ. Μακεδονία». Αν, δε, κρίνουμε από τα αποτελέσματα της δημοσκόπησης που δημοσιεύει, σήμερα, η Political, καλά τα καλώδια, καλά και τα κυκλώματα, όμως τον Έλληνα τον «καίει» η ακρίβεια. Η εφημερίδα βλέπει «διπλό μήνυμα» από τη δημοσκόπηση και αξίζει να αναφέρουμε πως 7 στους 10 θέλουν μείωση τιμών και αύξηση μισθών, αλλά και κρίση εμπιστοσύνης προς τη Δικαιοσύνη, τη Βουλή, ακόμη και την… ΑΑΔΕ! Κι αυτό ενώ η μία υπόθεση (π.χ. της ΜΚΟ) διαδέχεται την άλλη (π.χ. των… «μπροστινών»)…
