Συνέδριο ΝΔ: Η επιστροφή Δημητριάδη, το οργανωτικό καψώνι στον Δένδια και η «μάχη των κουπονιών»

Η πρώτη ημέρα του 16ου συνεδρίου της Νέας Δημοκρατίας είχε κάτι από κομματική γιορτή, κάτι από reunion εξουσίας και αρκετό από προεκλογική εκκίνηση. Στα πηγαδάκια των συνέδρων, των βουλευτών και των κυβερνητικών στελεχών, η αίσθηση που κυριαρχούσε ήταν πως η ΝΔ παραμένει το μοναδικό σταθερό σημείο σε ένα πολιτικό τοπίο που μοιάζει να αναδιατάσσεται χωρίς ακόμη να έχει βρει νέο κέντρο βάρους. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις συζητήθηκαν έντονα στους διαδρόμους του Metropolitan Expo, με αρκετούς να επισημαίνουν ότι, παρά τη φθορά της διακυβέρνησης και τις διαδοχικές κρίσεις, η κυβερνητική παράταξη εξακολουθεί να διατηρεί σαφές προβάδισμα και κυρίως πολιτική πρωτοβουλία.

Την ίδια ώρα, πολλοί αναζητούσαν τις πιθανές επιπτώσεις από τα νέα κόμματα που φημολογείται ότι ετοιμάζουν η Μαρία Καρυστιανού και ο Αλέξης Τσίπρας. Για την πρώτη, οι περισσότεροι συνομιλητές μιλούσαν για πιθανή απορρόφηση ψήφων διαμαρτυρίας και αντισυστημικού θυμού, ενώ για τον πρώην πρωθυπουργό υπήρχε έντονος προβληματισμός για το αν θα επιδιώξει μια «επιστροφή με νέο περιτύλιγμα». Ιδιαίτερη βαρύτητα δινόταν και στη μάχη της περιφέρειας, με βουλευτές από τη Βόρεια Ελλάδα, τη Θεσσαλία και την Πελοπόννησο να ανταλλάσσουν πληροφορίες για τοπικές ισορροπίες, αυτοδιοικητικές συμμαχίες και κοινωνικές αντιδράσεις. Σε αρκετές συζητήσεις, το ύφος είχε ήδη αποκτήσει προεκλογικά χαρακτηριστικά, με στελέχη να μετρούν δυνάμεις, να χαρτογραφούν συμμαχίες και να θυμίζουν περισσότερο εκλογικό στρατηγείο παρά συνέδριο κυβερνώντος κόμματος.

Η επιστροφή Δημητριάδη και τα πηγαδάκια που άναψαν φωτιές

Από τις αφίξεις που σχολιάστηκαν περισσότερο στους διαδρόμους του συνεδρίου ήταν αναμφίβολα εκείνη του Γρηγόρη Δημητριάδη. Ο πρώην γενικός γραμματέας του πρωθυπουργού έκανε μια εμφάνιση που πολλοί χαρακτήρισαν «πολιτικά μελετημένη», καθώς από τη στιγμή που μπήκε στον χώρο του συνεδρίου άρχισε να συγκεντρώνει γύρω του συνέδρους, κομματικά στελέχη και αρκετούς παλιούς γνωστούς της κομματικής μηχανής. Οι φωτογραφίες έπεφταν βροχή, οι χειραψίες ήταν συνεχείς και τα πηγαδάκια σχηματίζονταν σχεδόν αυθόρμητα σε κάθε του στάση.

Η παρουσία του δεν πέρασε απαρατήρητη ούτε από βουλευτές, ούτε από κυβερνητικά στελέχη, αρκετά από τα οποία έσπευσαν να ανταλλάξουν κουβέντες μαζί του σε ιδιαίτερα θερμό κλίμα. Κάποιοι έβλεπαν στην κινητικότητα αυτή μια προσπάθεια πολιτικής επανασύνδεσης με τη βάση της παράταξης, άλλοι όμως μιλούσαν για σαφές μήνυμα επιστροφής στο προσκήνιο, έστω και άτυπα. Σε κάθε περίπτωση, ο Δημητριάδης κινήθηκε με αυτοπεποίθηση στον χώρο, σαν να μην είχε περάσει ούτε μέρα από την εποχή που αποτελούσε ένα από τα ισχυρότερα πρόσωπα του Μεγάρου Μαξίμου.

Δεν ήταν λίγοι εκείνοι που παρατηρούσαν ότι η κινητικότητα γύρω του θύμιζε περισσότερο προεκλογική περιοδεία παρά απλή κομματική παρουσία σε συνέδριο. Άλλωστε, σε τέτοιες διοργανώσεις, οι συμβολισμοί έχουν τη δική τους βαρύτητα και η εικόνα συχνά προηγείται των εξελίξεων.

Το οργανωτικό «καψώνι» στον Δένδια και τα ειρωνικά χαμόγελα

Αρκετά σχόλια προκάλεσε στα κομματικά πηγαδάκια το πρόγραμμα των ομιλιών του συνεδρίου και ειδικά η ώρα που τοποθετήθηκε η παρέμβαση του Νίκου Δένδια. Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, ένα από τα πιο δημοφιλή κυβερνητικά στελέχη στη βάση της ΝΔ, είναι προγραμματισμένο να μιλήσει το μεσημέρι του Σαββάτου, σε μια χρονική ζώνη που παραδοσιακά θεωρείται «νεκρή» για τα κομματικά συνέδρια, καθώς πολλοί σύνεδροι αποχωρούν προσωρινά για φαγητό ή ξεκούραση.

Η επιλογή αυτή δεν πέρασε απαρατήρητη από τους καλά γνωρίζοντες τις εσωκομματικές ισορροπίες. Σε αρκετές συζητήσεις ακουγόταν με νόημα η λέξη «καψώνι», με στελέχη να αναρωτιούνται αν πρόκειται απλώς για οργανωτική σύμπτωση ή για μια διακριτική προσπάθεια να περιοριστεί η δυναμική που συνήθως συνοδεύει τις εμφανίσεις του Δένδια. Ορισμένοι, μάλιστα, υπενθύμιζαν ότι ο υπουργός Άμυνας εξακολουθεί να διατηρεί ιδιαίτερη απήχηση σε παραδοσιακά κομματικά ακροατήρια, αλλά και σε στελέχη που βλέπουν σε εκείνον έναν διαφορετικό εσωκομματικό πόλο επιρροής.

Το ενδιαφέρον είναι πως το σχετικό παρασκήνιο δεν συζητιόταν μόνο από δημοσιογράφους ή παλαιά κομματικά στελέχη, αλλά ακόμη και από νεότερους συνέδρους, οι οποίοι έδειχναν να διαβάζουν πίσω από το πρόγραμμα περισσότερο πολιτικό συμβολισμό παρά απλή διοργάνωση. Στην πολιτική, άλλωστε, ακόμη και η ώρα μιας ομιλίας μπορεί να θεωρηθεί μήνυμα.

Η μικρή «εισβολέας» που έκλεψε την παράσταση από τον πρωθυπουργό

Μια από τις πιο ανθρώπινες και αυθόρμητες στιγμές της πρώτης ημέρας του συνεδρίου ήρθε στο τέλος της ομιλίας του Κυριάκου Μητσοτάκη. Την ώρα που ο πρωθυπουργός ολοκλήρωνε την παρέμβασή του και το ακροατήριο χειροκροτούσε όρθιο, ένα μικρό κοριτσάκι πλησίασε ξαφνικά προς το βήμα και τον αγκάλιασε στα πόδια, αιφνιδιάζοντας για λίγα δευτερόλεπτα τους πάντες.

Ο Μητσοτάκης χαμογέλασε αμέσως, κοίταξε χαμηλά εμφανώς συγκινημένος και διέκοψε στιγμιαία τον λόγο του, σε ένα στιγμιότυπο που πολλοί έσπευσαν να καταγράψουν με τα κινητά τους. Το παιδί παρέμεινε για λίγες στιγμές δίπλα του, πριν απομακρυνθεί διακριτικά, όμως το ενσταντανέ είχε ήδη κερδίσει το θερμότερο χειροκρότημα της βραδιάς.

Στα πηγαδάκια που ακολούθησαν, αρκετοί σχολίαζαν ότι τέτοιες αυθόρμητες εικόνες συχνά έχουν μεγαλύτερη επικοινωνιακή δύναμη από ολόκληρες ομιλίες και επικοινωνιακά επιτελεία. Άλλοι μιλούσαν για μια σπάνια στιγμή χαλάρωσης μέσα σε ένα συνέδριο με έντονο πολιτικό φορτίο, ενώ δεν έλειψαν και εκείνοι που σημείωναν πως η εικόνα αυτή «ανθρώπινε» το κλίμα μιας κατά τα άλλα αυστηρά οργανωμένης κομματικής διαδικασίας.

Για λίγα δευτερόλεπτα, οι συζητήσεις για δημοσκοπήσεις, συμμαχίες και εσωκομματικούς συσχετισμούς σταμάτησαν. Και στο συνέδριο της ΝΔ, αυτό δεν ήταν μικρό πράγμα.

Η «μάχη του κουπονιού» και οι υπόγειοι μηχανισμοί ισχύος

Μπορεί τα φώτα να έπεσαν στις ομιλίες και τις πολιτικές παρουσίες, όμως οι πιο έμπειροι της ΝΔ έλεγαν ότι η πραγματική μάχη του συνεδρίου δίνεται μακριά από τις κάμερες και αφορά τα γνωστά κουπόνια για τις υποψηφιότητες της Πολιτικής Επιτροπής. Από νωρίς στους διαδρόμους, σε τραπεζάκια, καφέδες και αυτοσχέδιες συσκέψεις, εξελισσόταν μια αθόρυβη αλλά ιδιαίτερα έντονη κινητοποίηση μηχανισμών για τη συγκέντρωση στηρίξεων και την καταγραφή εσωκομματικής επιρροής.

Οι υπογραφές, οι λίστες και οι «σταυροί» συζητούνταν σχεδόν με μεγαλύτερο πάθος από την κεντρική πολιτική επικαιρότητα. Στελέχη από τη Θεσσαλονίκη και συνολικά από τη Βόρεια Ελλάδα εμφανίζονταν ιδιαίτερα δραστήρια, επιδιώκοντας ισχυρή παρουσία στην επόμενη Πολιτική Επιτροπή και κυρίως μια καθαρή αποτύπωση των τοπικών συσχετισμών δύναμης. Σε αρκετές περιπτώσεις, παλαιοί κομματικοί παράγοντες κινούνταν διακριτικά ανάμεσα στους συνέδρους, υπενθυμίζοντας σχέσεις, παλιές υποχρεώσεις και πολιτικές συμμαχίες που κρατούν χρόνια.

Η διαδικασία μπορεί επισήμως να μοιάζει εσωτερική και οργανωτική, ωστόσο για πολλούς αποτελεί ένα άτυπο δημοψήφισμα επιρροής μέσα στο κόμμα. Ποιος ελέγχει μηχανισμούς, ποιος διατηρεί δίκτυα στην περιφέρεια, ποιος μπορεί να κινητοποιήσει κόσμο και ποιος εμφανίζει σημάδια κόπωσης. Και όπως έλεγαν χαρακτηριστικά αρκετοί σύνεδροι στους διαδρόμους, «στη ΝΔ τα κουπόνια πάντα λένε αλήθειες που δεν φαίνονται στις ομιλίες».

Οι Θεσσαλονικείς σε mood… ΔΕΘ μέσα στο συνέδριο

Ξεχωριστό χρώμα στα πηγαδάκια της πρώτης ημέρας έδωσε, όπως πάντα, η ισχυρή «γαλάζια» αποστολή της Θεσσαλονίκης, με βουλευτές, αυτοδιοικητικούς και κομματικά στελέχη να κινούνται σχεδόν ως ξεχωριστή πολιτική παρέα μέσα στο συνέδριο. Το πρόσωπο της ημέρας για τους βορειοελλαδίτες ήταν αναμφίβολα ο Σταύρος Καλαφάτης, ο οποίος είχε τα γενέθλιά του και δεχόταν διαρκώς ευχές, χειραψίες και πειράγματα από φίλους και συναδέλφους. Δεν έλειψαν, μάλιστα, και οι χαμηλόφωνες συζητήσεις για το ενδεχόμενο ενός ακόμη πιο κεντρικού ρόλου του στη μελλοντική κομματική εξίσωση.

Ιδιαίτερα ευδιάθετος εμφανίστηκε και ο Κώστας Γκιουλέκας, που κινούνταν ασταμάτητα στους χώρους του συνεδρίου, συνομιλώντας με συνέδρους και παλαιούς κομματικούς φίλους, θυμίζοντας σε πολλούς τις εποχές της παλιάς οργανωμένης ΝΔ της Θεσσαλονίκης. Από την άλλη, ο Νίκος Ταχιάος βρήκε πρόσφορο έδαφος για εκτενείς συζητήσεις γύρω από τα δημόσια έργα, τα εργοτάξια και τις υποδομές, έχοντας διαρκώς γύρω του αυτοδιοικητικούς και τοπικούς παράγοντες που ζητούσαν ενημέρωση για μετρό, flyover και παρεμβάσεις στη Βόρεια Ελλάδα.

Και βέβαια, η Έλενα Ράπτη κατάφερε για ακόμη μία φορά να κλέψει τις εντυπώσεις, συγκεντρώνοντας βλέμματα, φωτογραφίες και ασταμάτητα πηγαδάκια, με αρκετούς να σχολιάζουν πως παραμένει από τις πιο αναγνωρίσιμες και επικοινωνιακά ισχυρές παρουσίες της παράταξης.