Θεσσαλονίκη: Η… στατιστική προειδοποίηση για σεισμό τα επόμενα χρόνια
Η έκθεση στο πλαίσιο της κατασκευής Μετρό συντάχθηκε με σκοπό να δοθεί μία προκαταρκτική εκτίμηση για τη γένεση σεισμών στην ευρύτερη περιοχή της Θεσσαλονίκης και των αναμενόμενων επιπτώσεων τους...
«Η πιθανότητα να γεννηθεί ισχυρός σεισμός στη Θεσσαλονίκη τα επόμενα χρόνια είναι στατιστικά σημαντική» υποστηρίζει επιστημονική έκθεση του 2019 την οποία και δημοσιοποιούμε ολόκληρη…
Με αφορμή τη συμπλήρωση 48 χρόνων από το μεγαλο σεισμό της Θεσσαλονίκης δεν πρεπει να ξεχνάμε ότι ζούμε «πάνω σε αναμμένα κάρβουνα» όπως επίσης ότι η ετοιμότητα του κρατικού μηχανισμού κι όλων των δομών και υποδομών δεν είναι πολυτέλεια αλλά ζήτημα επιβίωσης. Για την πόλη μας, αυτό το ζήτημα γίνεται ακόμα πιο επείγον λόγω της… προιστορίας της. Ο λεγόμενος μεγάλος σεισμός τον Ιούνιο του 1978 αποτέλεσε σταθμό για την αντισεισμική πολιτική της χώρας διότι ήταν ο πρώτος που χτύπησε ελληνική μεγαλούπολη, αφήνοντας βαθύ αποτύπωμα στη συλλογική μνήμη με 49 νεκρούς και τεράστιες καταστροφές. (Το επίκεντρο ήταν στη λεκάνη της Μυγδονίας, ανάμεσα στις λίμνες Κορώνεια και Βόλβη, με εστιακό βάθος μόλις 10 χιλιομέτρων)
Μια σχετικά πρόσφατη έκθεση που συντάχθηκε στο πλαίσιο της κατασκευής του Μετρό Θεσσαλονίκης -κι έχουμε στα χέρια μας- φωτίζει με σαφήνεια το σεισμικό παρελθόν της πόλης όμως “προβλέπει” και το σεισμικό της… μέλλον! Η έκθεση και ο χάρτης που την συνοδεύει -όπως μου τον εξήγησε ο ίδιος ο σεισμολόγος σε παλιότερη ραδιοφωνική μας κουβεντα- δείχνει ότι «η πιθανότητα να γεννηθεί ισχυρός σεισμός στη Θεσσαλονίκη τα επόμενα χρόνια είναι στατιστικά σημαντική». Η δε ενυπόγραφη εκτίμηση που προκύπτει είναι τεκμηριωμένη σε ιστορικά και σεισμολογικά δεδομένα και θα επρεπε να μας κινητοποιήσει με ελέγχους παλιών κτιριών, ετοιμότητα υπηρεσιών, ασκήσεις σε σχολεία και δημόσια κτίρια καθώς και ενημέρωση πολιτών.
Η έκθεση αυτή συντάχθηκε ύστερα από αίτημα του Ομότιμου Καθηγητή ΕΜΠ Παναγιώτη Καρύδη με σκοπό να δοθεί μία προκαταρκτική εκτίμηση για τη γένεση σεισμών στην ευρύτερη περιοχή και των αναμενόμενων επιπτώσεων τους στη Θεσσαλονίκη. “Βασίστηκε σε βιβλιογραφικά δεδομένα και δεν αποτελεί έκθεση πρόγνωσης σεισμών ή έκθεση εκτίμησης της σεισμικής επικινδυνότητας του Πολεοδομικού Συγκροτήματος της Θεσσαλονίκης”. Από τον 6ο αιώνα μ.Χ. μέχρι τα τέλη του 20ού αιώνα έχουν καταγραφεί δεκαεπτά ισχυροί σεισμοί που προκάλεσαν βλάβες στην πόλη. Οι περισσότεροι από αυτούς είχαν επίκεντρο κοντά στη Θεσσαλονίκη σε αποστάσεις από λίγα χιλιόμετρα μέχρι διακοσια. Αυτοί οι μεγάλοι σεισμοί συγκεντρώνονται σε «κύματα» που διαρκούν δεκαετίες. Δηλαδή 597-700, 1395-1430, 1677-1759 και 1902-1978. Ανάμεσά τους υπάρχουν μεγάλα διαστήματα σχετικής… ακινησίας. “Είναι το φαινόμενο της μακροπρόθεσμης χρονικής συσσώρευσης, δηλαδή σαν η γη να μαζεύει ενέργεια για χρόνια και μετά να την απελευθερώνει με… μανία”. Η έκθεση Παπαϊωάννου βλέπει ξεκάθαρα τα ιστορικά και στατιστικά δεδομένα και τονίζει ότι «δεν μπορούμε να τα αγνοήσουμε». Αλλωστε ύστερα από 48 χρόνια το μήνυμα παραμένει επίκαιρο διότι το 1978 έκλεισε ένα τέτοιο κύμα. “Με βάση δε τις τιμές των σεισμικών πηγών -βλ Θερμαϊκός Κόλπος και Σερβομακεδονική ζώνη- η πιθανότητα για μεγάλο σεισμό προσεχώς δεν είναι αμελητέα”. Έτσι η πρόληψη είναι η μόνη λογική στάση απέναντι σε έναν κίνδυνο που ιστορικά και επιστημονικά δείχνει ότι… επανέρχεται