ΑΠΘ: Η τεχνητή νοημοσύνη στη μάχη με τις φυσικές καταστροφές

Την τεχνητή νοημοσύνη στην υπηρεσία της Πολιτικής Προστασίας θέτει το ευρωπαϊκό ερευνητικό έργο TEMA, με συντονιστή το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Στην τελευταία πιλοτική δοκιμή της ψηφιακής πλατφόρμας, στο Μαντούδι Εύβοιας, παρουσιάστηκε προσομοίωση της καταστροφικής πλημμύρας «Elias», με στόχο την υποστήριξη των αρχών στη διαχείριση φυσικών καταστροφών.

Οι συμμετέχοντες, που παρακολούθησαν επίσης πρόσφατα βιντεοσκοπημένο -από drones- υλικό των έντονων φαινομένων της εβδομάδας 13-16 Οκτωβρίου 2026, είχαν τη δυνατότητα να αξιολογήσουν ζωντανά πώς το σύστημα επεξεργάζεται πραγματικά δεδομένα πεδίου, εντοπίζει άμεσα σημεία υπερχείλισης των ποταμών της περιοχής και χαρτογραφεί κρίσιμες υποδομές, εγκλωβισμένα οχήματα και πολίτες σε κίνδυνο. Η δράση φιλοξενήθηκε και συνδιοργανώθηκε από τον Δήμο Μαντουδίου- Λίμνης- Αγίας Άννας, ο οποίος συμμετέχει στην κοινοπραξία ως εταίρος. Προηγήθηκαν άλλες επτά πιλοτικές δοκιμές στην Γερμανία, Ιταλία, Ελλάδα και Φινλανδία.

Σύμφωνα με τον επιστημονικό συντονιστή του έργου ΤΕΜΑ και κύριο ερευνητή του Τμήματος Πληροφορικής ΑΠΘ, δρα Ιωάννη Πήτα, πρόεδρο της Διεθνούς Ακαδημίας Διδακτορικών Σπουδών στην Τεχνητή Νοημοσύνη (AIDA), οι επιχειρησιακοί φορείς αξιολόγησαν πολύ θετικά τη δυνατότητα του συστήματος TEMA να παρέχει ενιαία επιχειρησιακή εικόνα σε πραγματικό χρόνο. «Η πλατφόρμα επιτυγχάνει αυτόν τον συντονισμό συνδυάζοντας την ενσωμάτωση: α) αλγορίθμων Τεχνητής Νοημοσύνης για γρήγορη ανάλυση δεδομένων από μετεωρολογικούς σταθμούς, δορυφόρους, εικόνες μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones) και κοινωνικά μέσα, β) αλγορίθμους πρόβλεψης και προσομοίωσης της εξέλιξης πλημμυρικών φαινομένων και πυρκαγιών, και γ) τεχνολογίες δισδιάστατης και τρισδιάστατης οπτικοποίησης μέσα από την εφαρμογή και γυαλιά εικονικής/επαυξημένης πραγματικότητας», σημειώνει ο δρ Πήτας.

Οι δε τοπικοί φορείς και οι εκπρόσωποι της Πολιτικής Προστασίας χαρακτήρισαν τις δυνατότητες του συστήματος ιδιαίτερα πολύτιμες για την άμεση αντίδραση σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, αλλά και για τη διοργάνωση ασκήσεων ετοιμότητας. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον εποπτικό ρόλο των αρχών, οι οποίες μπορούν να έχουν πλήρη αντίληψη της επικινδυνότητας εξ αποστάσεως, χωρίς να απαιτείται επιτόπια επίσκεψη σε επικίνδυνα σημεία, και στην υποστήριξη νέων και εποχιακών πυροσβεστών, καθώς η πλατφόρμα τους προσφέρει άμεση εξοικείωση με τα ιδιαίτερα γεωμορφολογικά περάσματα και τους συνήθεις κινδύνους εξέλιξης των φαινομένων στην περιοχή.

Το «παρών» στην εκδήλωση έδωσαν, μεταξύ άλλων, ο αντιπεριφερειάρχης Πολιτικής Προστασίας της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας, Κωνσταντίνος Πνευματικός, ο χωρικός αντιπεριφερειάρχης Π.Ε. Ευβοίας, Γεώργιος Κελαϊδίτης και ο δήμαρχος Μαντουδίου – Λίμνης – Αγίας Άννας, Γεώργιος Τσαπουρνιώτης. Συμμετείχαν επίσης όλοι οι εμπλεκόμενοι εταίροι του έργου ΤΕΜΑ και από πλευράς του ΑΠΘ ο ερευνητής δρ. Βασίλειος Μυγδάλης.