Επιστολή Κύπρου σε ΟΗΕ για τουρκολιβυκό: «Σκόπιμη πολιτική κλιμάκωσης στην Αν. Μεσόγειο»
«Δεν συνάδει με το διεθνές δίκαιο, δεν παράγει έννομα αποτελέσματα για τρίτα κράτη»
Τις σοβαρές επιφυλάξεις της για τους στόχους και τα συμφέροντα που εξυπηρετεί το τουρκολιβυκό μνημόνιο εκφράζει η Κυπριακή Δημοκρατία, σε επιστολή που απέστειλε προς τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες.
Η επιστολή, με ημερομηνία 23 Οκτωβρίου 2026, υπογράφεται από τη Μόνιμη Αντιπρόσωπο της Κύπρου στα Ηνωμένα Έθνη και αναφέρεται στην απόφαση της 20ής Οκτωβρίου. Παράλληλα, επαναλαμβάνει τις θέσεις που έχει ήδη διατυπώσει η κυπριακή κυβέρνηση σε προηγούμενες επικοινωνίες της με τον ΟΗΕ, στις 20 Ιανουαρίου, 24 Απριλίου και 20 Ιουλίου 2020, καθώς και στη Ρηματική Διακοίνωση της 18ης Αυγούστου 2025.
Στην επιστολή τονίζεται ότι η ανεξαρτησία, η κυριαρχία και η εδαφική ακεραιότητα της Λιβύης δεν πρέπει να τίθενται υπό την εξυπηρέτηση των γεωπολιτικών επιδιώξεων τρίτων χωρών. Η Λευκωσία υποστηρίζει ότι η Τουρκία αξιοποιεί τις πολιτικές και θεσμικές συνθήκες που επικρατούν στη Λιβύη, προκειμένου να προωθήσει παράνομες θαλάσσιες διεκδικήσεις και να δημιουργήσει μια τεχνητή θαλάσσια πραγματικότητα σε βάρος των κυριαρχικών δικαιωμάτων άλλων κρατών.
Όπως αναφέρεται στην επιστολή, οι συγκεκριμένες ενέργειες συνιστούν σκόπιμη κλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο, υπονομεύουν το διεθνές δίκαιο και αποτελούν σοβαρή απειλή για την περιφερειακή ειρήνη, την ασφάλεια και τη σταθερότητα.
«Δεν παράγει έννομα αποτελέσματα για τρίτους»
Σύμφωνα με την Κυπριακή Δημοκρατία, το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν συνάδει με το διεθνές δίκαιο, ιδίως με τους κανόνες που διέπουν τη σύναψη διεθνών συνθηκών και το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, όπως αυτό αποτυπώνεται στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS).
Για τον λόγο αυτό, η Λευκωσία υποστηρίζει ότι το μνημόνιο «δεν παράγει έννομα αποτελέσματα για τρίτους», ούτε μπορεί να επηρεάσει τα δικαιώματα άλλων κρατών στις θαλάσσιες ζώνες, συμπεριλαμβανομένων των κυριαρχικών τους δικαιωμάτων.
Η κυπριακή πλευρά επισημαίνει, ακόμη, ότι η συμφωνία επιχειρεί να οριοθετήσει θαλάσσιες ζώνες μεταξύ δύο κρατών που, όπως υποστηρίζει, δεν διαθέτουν αντικείμενες ή παρακείμενες ακτές. Με αυτόν τον τρόπο, σύμφωνα με την επιστολή, δημιουργείται ένα ανύπαρκτο θαλάσσιο σύνορο, ενώ παραβλέπονται τα δικαιώματα άλλων παράκτιων κρατών, μεταξύ των οποίων και της Ελλάδας, καθώς και τα δικαιώματα των ελληνικών νησιών.
Τέλος, η Κυπριακή Δημοκρατία επικαλείται το άρθρο 121, παράγραφος 2, της UNCLOS, υπογραμμίζοντας ότι η συγκεκριμένη διάταξη αντανακλά εθιμικό διεθνές δίκαιο και δεσμεύει και κράτη που δεν έχουν προσχωρήσει στη Σύμβαση. Όπως αναφέρεται, το άρθρο κατοχυρώνει για τα νησιά το δικαίωμα σε χωρική θάλασσα, συνορεύουσα ζώνη, υφαλοκρηπίδα και αποκλειστική οικονομική ζώνη.
Καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης: Αντίστροφη μέτρηση για την επιστροφή των ερευνητικών πλοίων (VIDEO)