«Ηρακλής»: Το ξηροκαρπάδικο που επιμένει στην παράδοση και γράφει ιστορία

Στραγάλια «χτυπημένα» με ξύλο φλαμουριάς και φρεσκοψημένα σπόρια. Αν ρωτήσεις ποια είναι η πρώτη του ανάμνηση από το μαγαζί που έμελλε να γίνει σπίτι του, αυτό ακριβώς θα σου απαντήσει ο Γαβριήλ Καραφουλίδης.

Και σήμερα, πάντως, αν επισκεφθείς τον «Ηρακλή», «κρυμμένο» σε έναν δρόμο που δεν θυμίζει πια την εμπορική Ολύμπου του παρελθόντος, οι μυρωδιές από τους ξηρούς καρπούς… σπάνε μύτες.

Κι αν τα 47 χρόνια στο τιμόνι του μαγαζιού μοιάζουν πολλά, ο κ. Γαβριήλ παραδέχεται γελώντας πως αρχικά ξεκίνησε να δουλεύει εκεί… προσωρινά! Σήμερα, θα τον δεις ακόμη πίσω από τον πάγκο να εξυπηρετεί, να συνομιλεί με τους πελάτες του και να κάνει τις παραγγελίες.

Ο Γαβριήλ Καραφουλίδης μιλά στο TheOpinion για τη Θεσσαλονίκη μιας άλλης εποχής, τις μυρωδιές από τα καζάνια, την απόφαση που τον κράτησε σχεδόν μισό αιώνα στην οικογενειακή επιχείρηση και εξηγεί πώς ένα κατάστημα με ιστορία περισσότερων από οκτώ δεκαετιών καταφέρνει να συνεχίζει.

Από τον Βαρδάρη στην καρδιά της Θεσσαλονίκης

Η ιστορία του «Ηρακλή» άρχισε το 1939, όταν ο πατέρας του κ. Γαβριήλ αποφάσισε να ανοίξει το δικό του κατάστημα.

Το πρώτο κατάστημα βρισκόταν στην περιοχή του Βαρδάρη, κοντά στον κινηματογράφο Άρτικο. Εκεί ο πατέρας του άρχισε να ψήνει στραγάλια, φιστίκια και σπόρια, ακόμη και στην αυλή. «Τότε ήταν πιο απλά τα πράγματα. Τώρα έχουν βγει ένα σωρό πράγματα και ο κόσμος τα θέλει», λέει έχοντας γύρω του δεκάδες διαφορετικά είδη ξηρών καρπών.

Έπειτα ήρθε η μετακόμιση στο μαγαζί στην Αχειροποίητο και, αργότερα, στην περιοχή της Αγίας Σοφίας.

«Η “καλή” τάξη της Θεσσαλονίκης ήταν στην Αγίας Σοφίας, εδώ, στο Υπουργείο. Ήταν η ελίτ της πόλης. Εμείς ήμασταν στη γωνιακή πολυκατοικία του Ανδρόνικου του Αρχαιολόγου που κατεδαφίστηκε το 1972», θυμάται.

Τότε, η επιχείρηση μετακόμισε και πάλι, αυτή τη φορά στην οδό Ολύμπου, όπου συνεχίζει να λειτουργεί μέχρι σήμερα, 54 χρόνια αργότερα.

«Είχε πάρα πολλή δουλειά», λέει, περιγράφοντας την εποχή που ο πατέρας του έψηνε μόνος του τους ξηρούς καρπούς μέσα στο μικρό μαγαζί, μέχρι που χρειάστηκε να προσλάβει βοηθό.

Οι αναμνήσεις του -πέρα από μυρωδιές- έχουν και κάτι από την παλιά αίγλη της ευρύτερης περιοχής, τότε που στο Διοικητήριο και τους γύρω δρόμους χτυπούσε η «καρδιά» της Θεσσαλονίκης.

Ο κ. Γαβριήλ θυμάται τους υπαλλήλους του υπουργείου που περνούσαν από το κατάστημα για να προμηθευτούν ξηρούς καρπούς για τις δεξιώσεις που φιλοξενούσαν υπουργούς, πρωθυπουργούς και βασιλείς και τις Rolls-Royce που μετέφεραν τον βασιλιά Παύλο και τη Φρειδερίκη να περνούν από την περιοχή.

«Μπήκα να τους βοηθήσω λίγο και πέρασαν… 47 χρόνια!»

Παρά την οικογενειακή παράδοση, ο Γαβριήλ Καραφουλίδης αρχικά δεν σκόπευε να ακολουθήσει την επιχείρηση. Σπούδασε ηλεκτρολόγος μηχανολόγος στην Αγγλία, όπου έζησε έντεκα χρόνια, αποκτώντας Bachelor στο Μπέρμιγχαμ και Master στο Λονδίνο.

Όταν επέστρεψε στην Ελλάδα, αναζήτησε εργασία επάνω στο αντικείμενό του, αλλά οι επαγγελματικές προοπτικές δεν τον άφηναν ικανοποιημένο. Τότε άρχισε να σκέφτεται σοβαρά το ενδεχόμενο να φύγει για τη Σαουδική Αραβία, όπως είχαν κάνει αρκετοί φίλοι του, αλλά η οικογένειά του είχε… διαφορετική άποψη.

«Η μάνα μου, η Πόντια, έκλαιγε. Έλεγε στον πατέρα μου “θα χάσουμε τον παιδά”», θυμάται.

Τότε, οι γονείς του του ζήτησαν να βοηθήσει προσωρινά στο κατάστημα, το οποίο εκείνη την περίοδο είχε πολλή δουλειά. Και κάπως έτσι, η… προσωρινή λύση έγινε μια επαγγελματική διαδρομή δεκαετιών.

«Μπήκα να τους βοηθήσω λίγο. Και πέρασαν 47 χρόνια», λέει γελώντας.

Δεν ήταν, όμως, μια εύκολη απόφαση, καθώς η δουλειά απαιτούσε πολλές ώρες εργασίας, αντοχές, αλλά και ενασχόληση με κάθε πτυχή της επιχείρησης.

Οι ημέρες ξεκινούσαν στις 7:30 το πρωί και ολοκληρώνονταν πολλές ώρες μετά το κλείσιμο του καταστήματος. «Χτυπούσαμε σχεδόν κάθε μέρα 15 ώρες, το λιγότερο, έως και 17 ώρες», θυμάται.

Όπως εξηγεί, αν και οι πελάτες έφευγαν η προετοιμασία για την επόμενη ημέρα ξεκινούσε μετά το ωράριο των καταστημάτων με το γέμισμα των προθηκών και τη συσκευασία των προϊόντων.

Περισσότερο από οκτώ δεκαετίες μετά, όμως, τι είναι αυτό που κάνει τους πελάτες να γυρίζουν και καινούργιους να περνούν το κατώφλι του «Ηρακλή»;

Ο κ. Γαβριήλ απαντά κατηγορηματικά: η ποιότητα.

Δε θα μπορούσε, άλλωστε, να είναι τυχαίο πως οι πελάτες προέρχονται από διαφορετικές περιοχές της Θεσσαλονίκης, από τη Σίνδο και το Πλαγιάρι μέχρι το Πανόραμα και το Ρετζίκι.

Μάλιστα, η επιχείρηση αποστέλλει προϊόντα σε πελάτες εκτός Θεσσαλονίκης, αλλά και στο εξωτερικό, σε χώρες όπως η Αγγλία, η Γερμανία, η Ισπανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες.

Αν κάτι άλλαξε στη λειτουργία της επιχείρησης, όπως εξηγεί ο κ. Γαβριήλ, αυτό είναι η είσοδός της στο χώρο του διαδικτύου, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και σε ηλεκτρονικές πλατφόρμες παραγγελιών.

Το μυστικό «κρύβεται» (ακόμα) στο ψήσιμο

Ο «Ηρακλής» προμηθεύεται προϊόντα από διάφορες περιοχές της Ελλάδας: φιστίκια από την Καλαμάτα και την Αίγινα, σύκα από την Κύμη και αμύγδαλα από χωριά της Δράμας.

Σήμερα, η παραγωγή πραγματοποιείται στο εργαστήριο της επιχείρησης στο Κορδελιό, σε έναν χώρο περίπου 600 τετραγωνικών μέτρων, με δύο «ψητάδες» που αναλαμβάνουν το ψήσιμο των ξηρών καρπών, διατηρώντας την παραδοσιακή μέθοδο παραγωγής.

Όπως τονίζει ο κ. Γαβριήλ, πρόκειται για μία εξαιρετικά χρονοβόρα και κουραστική διαδικασία, η οποία δε θυμίζει σε τίποτα τις αυτοματοποιημένες μεθόδους που ακολουθούνται στο σήμερα.

Όπως εξηγεί, το παραδοσιακό ψήσιμο μπορεί να διαρκέσει τρεισήμισι έως τέσσερις ώρες για περίπου 240 κιλά προϊόντος, ενώ τα σύγχρονα μηχανήματα μπορούν να επεξεργαστούν πολύ μεγαλύτερες ποσότητες σε σημαντικά λιγότερο χρόνο.

«Δεν έχουν ποιότητα», σχολιάζει για τα προϊόντα που παράγονται με αυτοματοποιημένες μεθόδους, επιμένοντας ότι ο τρόπος ψησίματος επηρεάζει το τελικό αποτέλεσμα.

Οι δυσκολίες του σήμερα και το μέλλον

Η συζήτηση στρέφεται αναπόφευκτα και στο μέλλον της επιχείρησης.

«Φυσικά», απαντά χωρίς δεύτερη σκέψη όταν τον ρωτάμε εάν θέλει να υπάρξει συνέχεια και εξηγεί πως ο ανιψιός του είναι εκείνος που αναλαμβάνει σταδιακά τα ηνία.

Ο ίδιος, αν και συνταξιούχος, εξακολουθεί να βρίσκεται στο κατάστημα.

«Πληρώνω ένσημα πάλι και έρχομαι εδώ. Γιατί θέλω ακόμα», εξηγεί.

Άλλωστε, έπειτα από τόσες δεκαετίες, ο «Ηρακλής» δεν είναι απλώς επαγγελματική υποχρέωση, αλλά κομμάτι της καθημερινότητάς του.

Αλλά και οι σταθεροί πελάτες που αναζητούν το «αφεντικό», όπως κάποτε αναζητούσαν τον πατέρα του -ακόμη κι αν τα «ηνία» βρισκόταν στα δικά του χέρια.

Και μπορεί τα καζάνια με τα στραγάλια να έχουν μεταφερθεί πια στο εργαστήριο του Κορδελιού, όμως ο Γαβριήλ Καραφουλίδης εξακολουθεί να βρίσκεται εκεί όπου πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του.

Πίσω από τον πάγκο του «Ηρακλή», στο κατάστημα που κάποτε μπήκε για να βοηθήσει… προσωρινά.