Από το burnout στη ζωή με αξιοπρέπεια

Αναζητώντας μία λέξη που συμπυκνώνει την εμπειρία της σημερινής εποχής, αυτή είναι το burnout. Η εξάντληση μεταξύ άλλων αφορά νέους ανθρώπους που σπούδασαν, απέκτησαν δεξιότητες, επένδυσαν στον εαυτό τους και παρ’ όλα αυτά δυσκολεύονται να σχεδιάσουν το μέλλον τους.

Μία γενιά που μεγάλωσε με την υπόσχεση ότι η προσπάθεια ανταμείβεται, βρέθηκε αντιμέτωπη με χαμηλούς μισθούς, ακριβή στέγη, επισφαλή εργασία και μία διαρκή αίσθηση αβεβαιότητας. Για τους περισσότερους η μεγαλύτερη αγωνία δεν είναι πλέον η επαγγελματική εξέλιξη, αλλά η δυνατότητα να βγει ο μήνας. Από τα όνειρα για καριέρα, προσγειωνόμαστε στον αγώνα για επιβίωση. Ας μην είμαστε μίζεροι όμως …

Το burnout δεν είναι ατομικό πρόβλημα, ούτε ελληνικό, είναι πολιτικό και κοινωνικό σύμπτωμα, απόρροια μίας κακώς ρυθμισμένης, ελεύθερης αγοράς που έχασε μέσα στον χρόνο την ισορροπία της. Αποτελεί απόδειξη ότι ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας καλείται να προσφέρει περισσότερα, ενώ λαμβάνει ολοένα λιγότερα. Είναι η έκφραση μιας εποχής που παράγει ανασφάλεια αντί για προοπτική κι αυτό οφείλουμε να πάρουμε την ευθύνη και να το αλλάξουμε.

Η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη τοποθετεί αυτά τα ζητήματα στο σύνολό τους στο κέντρο της συνολικής της πρότασης προς τον ελληνικό λαό. Για χρόνια η πολιτική αντιμετώπιζε τους νέους ως ειδική κατηγορία, ως ένα κοινό στο οποίο απευθύνονται ξεχωριστές δράσεις ή αποσπασματικά μέτρα. Σήμερα όμως η ατζέντα των νέων είναι η ατζέντα ολόκληρης της κοινωνίας. Η στέγη, η εργασία, η ψυχική υγεία, η πρόσβαση στη γνώση, η δυνατότητα δημιουργίας οικογένειας και η προοπτική παραμονής στη χώρα δεν είναι ζητήματα μιας ηλικιακής ομάδας, αγγίζουν δίχως υπερβολή το εθνικό μας μέλλον. Λαϊκισμός, γιατί οι κατηγορίες που θα ακούσουμε είναι γνωστές, είναι να παρουσιάζεις ως success story μία συνθήκη που η ίδια η πραγματικότητα την καταρρίπτει.

Η απάντηση δεν μπορεί να είναι τα περιστασιακά επιδόματα, ούτε η διαχείριση της καθημερινής αγωνίας. Χρειάζεται μια διαφορετική κατεύθυνση, ένα νέο παραγωγικό μοντέλο που θα στηρίζεται στην καινοτομία, στην έρευνα, στη βιομηχανία, στην πράσινη μετάβαση και στην αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού της χώρας. Μια οικονομία που θα αντιμετωπίζει τους νέους όχι ως φθηνό εργατικό δυναμικό, αλλά ως τη σημαντικότερη επένδυση για το μέλλον. Οι νέοι δεν είναι το μέλλον, είναι το παρόν και το μέλλον.

Χρειάζεται μία νέα κοινωνική συμφωνία, ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο. Πολιτικές για προσιτή κατοικία, αξιοπρεπείς μισθούς, ισχυρή δημόσια παιδεία και υγεία, προστασία της εργασίας και ουσιαστική στήριξη της νέας οικογένειας, γιατί η αξιοπρέπεια είναι δικαίωμα. Η μεγάλη δέσμευσή αφορά τη θέλησή μας να αλλάξουμε τους όρους του “παιχνιδιού” και να αρνηθούμε το game over.

Η Ελλάδα δε χρειάζεται ανθρώπους που θα συμβιβαστούν με το burnout ως κανονικότητα. Πρέπει να μπορούν να σχεδιάζουν, να δημιουργούν, να ονειρεύονται και να έχουν το δικαίωμα επιλογής παραμονής στον τόπο τους. Η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη απαντά καταφατικά κι ετοιμάζει την πλήρη της πρόταση με αιχμή την αξιοπρέπεια και την επανίδρυση του κοινωνικού κράτους. Δε μένει στα λόγια, αλλά τοποθετεί όλα όσα με προσοχή ακούει σε ομόκεντρους κύκλους ενός συνολικού σχεδίου για τη χώρα. Για να περάσουμε από την κοινωνία της εξάντλησης στην κοινωνία της αξιοπρέπειας, από τη διαρκή αναμονή στη δημιουργία, από το burnout στην ελπίδα κι από την ελπίδα στην πολιτική πράξη.