Σε στενό κλοιό τα ΚΤΕΛ από τα κόστη καυσίμων – Επιχορήγηση ή κίνδυνος διακοπής δρομολογίων
Το... κακό timing της κρίσης λόγω των εν εξελίξει διαγωνισμών ανάθεσης συγκοινωνιακού έργου και η οριακή οικονομική κατάσταση πολλών ΚΤΕΛ στην επικράτεια
Σε ιδιαίτερα δυσχερή θέση έφερε η αύξηση στις τιμές των καυσίμων τα κατά τόπους υπεραστικά ΚΤΕΛ ανά την Ελλάδα, που αριθμούν 4.597 λεωφορεία συνολικά.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Πανελλαδική Ομοσπονδία Αυτοκινητιστών Υπεραστικών Συγκοινωνιών (ΠΟΑΥΣ) κατέθεσε επίσης αίτημα προς την κυβέρνηση για τη χορήγηση οικονομικής ενίσχυσης 15 εκατ. ευρώ στις εταιρείες του κλάδου.
Μόλις τον περασμένο Μάρτιο τα κόμιστρα των υπεραστικών οδικών συγκοινωνιών είχαν αναπροσαρμοστεί προς τα πάνω, με αυξήσεις κατά μέσο όρο 10% ανάλογα με τις γεωγραφικές περιοχές που εξυπηρετούν. Ωστόσο, η ραγδαία αύξηση στο πετρέλαιο, που «φλερτάρει» ασταμάτητα το τελευταίο διάστημα με τα 2,20 ευρώ, ακύρωσε πολύ γρήγορα την όποια πρόσκαιρη ανακούφιση, εξηγούν οι μέτοχοι.
«Αυτήν τη φορά, δεν ζητήσαμε ξανά αύξηση των κομίστρων, για να μην επιβαρυνθουν οι πολίτες. Αντίθετα, ζητήσαμε ενίσχυση 15 εκατ. ευρώ, που αντιστοιχεί σε περίπου 3.500 ευρώ ανά υπεραστικό λεωφορείο. Θα πρέπει πρώτα να εγκριθεί η δαπάνη από το υπουργείο Οικονομικών και έπειτα να χορηγηθεί σε εμάς μέσω του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών», εξηγεί ο Σοφοκλής Φάτσιος, πρόεδρος της ΠΟΑΥΣ, υποστηρίζοντας ότι με αυτά τα χρήματα θα βγουν ίσα-ίσα τα κόστη πετρελαίου για έναν μήνα. «Τι θα γίνει από εκεί και πέρα δεν ξέρω τι να σας πω…».
Βάσει νόμου, τα ΚΤΕΛ είναι υποχρεωμένα να εξυπηρετούν συγκεκριμένες διαδρομές και ελάχιστο αριθμό δρομολογίων, που καθορίζονται από τις Περιφέρειες, ώστε ακόμα και οι πιο απομακρυσμένες περιοχές να έχουν εξασφαλισμένη συγκοινωνία. Σε περιόδους μεγάλης ζήτησης οι εταιρείες προσέθεταν και επιπλέον δρομολόγια στο πρόγραμμά τους. Με τα τωρινά δεδομένα, πολλά ΚΤΕΛ θα αναγκαστούν να τηρούν μόνο τα ελάχιστα δρομολόγια που ζητά ο νόμος, προειδοποιεί ο κ. Φάτσος, γεγονός που θα επιβαρύνει την εξυπηρέτηση μόνιμων κατοίκων και επισκεπτών σε ολόκληρη την επικράτεια.
Όσο για τον εξηλεκτρισμό του στόλου υπεραστικών λεωφορείων, που θα μειώσει την εξάρτηση από το πετρέλαιο, αυτός παραμένει όνειρο θερινής νυκτός με τους προϋπολογισμούς των περισσότερων ΚΤΕΛ, «Να σκεφτείτε, ένα νέο ηλεκτρικό λεωφορείο κάνει περίπου 500.000 ευρώ», εξηγεί ο κ. Φάτσιος.
Σε οριακή κατάσταση και τα αστικά ΚΤΕΛ
Το δικό τους καμπανάκι κινδύνου κρούουν και τα αστικά ΚΤΕΛ της χώρας, μέσω της Πανελλαδικής Ομοσπονδίας Αστικών Συγκοινωνιών (ΠΟΑΣ).
Ο Μιχάλης Σακελλαρίου, πρόεδρος της ΠΟΑΣ και του Αστικού ΚΤΕΛ Λάρισας, μας λέει ότι οι αυξήσεις του Μαρτίου δεν μπόρεσαν να καλύψουν τα έξοδα λειτουργίας ούτε για έναν μήνα και θέτει ζήτημα μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης:
«Κανείς δεν αμφισβητεί ότι ο κλάδος των μεταφορών έχει επιβαρυνθεί υπέρμετρα από την αύξηση στις τιμές των καυσίμων. Το δίλημμα, από εκεί και πέρα, είναι αν η κυβέρνηση θέλει να μετακυλήσει αυτήν τη δαπάνη στους πολίτες, μέσα από μια νέα αύξηση του κομίστρου, ή αν θα μειώσει τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης. Ο τρίτος δρόμος είναι η ενίσχυση με ένα ποσό, προκειμένου να μπορέσουμε κι εμείς να ανταπεξέλθουμε σε αυτές τις δυσκολίες. Εμείς ως Αστικά ΚΤΕΛ ζήσαμε ένα ποσό 5 εκατ. ευρώ για τα 1.022 αστικά λεωφορεία μας, προκειμένου να καλύψουμε ένα μέρος της δαπάνης που προκαλείται καθημερινά».
Αν συνεχιστεί αυτή η κατάσταση, πιθανή είναι η ματαίωση δρομολογίων και από τα αστικά λεωφορεία στις πόλεις της περιφέρειας, λέει η ΠΟΑΣ.
«Ο λόγος που σήμερα λειτουργούμε είναι γιατί οι μέτοχοι βάζουν χρήματα από την τσέπη τους για να λειτουργήσουν τα λεωφορεία. Όταν πέρσι τέτοιο καιρό το κόστος του καυσίμου ήταν στο 1,5 ευρώ και φέτος είναι στο 2,22… », σχολιάζει ο κ. Σακελλαρίου.

Θα επηρεαστεί η συμμετοχή των ΚΤΕΛ στους διαγωνισμούς για το συγκοινωνιακό έργο;
Η δυσφορία των μετόχων εντείνεται και από το γεγονός ότι η «μέγγενη» των καυσίμων προέκυψε τώρα που οι εταιρείες τους ετοιμάζονται να συμμετάσχουν στους ανοικτούς διεθενίς διαγωνισμούς για την παραχώρηση του μεταφορικού έργου στην ελληνική επικράτεια.
Όπως είχαμε αναφέρει σε ρεπορτάζ του TheOpinion, οι διαγωνισμοί αυτοί προκηρύχθηκαν τμηματικά, ένας για κάθε Περιφέρεια, από τον περασμένο Μάρτιο και αυτήν τη στιγμή έχουν όλοι πάρει παράταση, με εξαίρεση αυτόν της Κεντρικής Μακεδονίας. Οι ανάδοχοι θα αναλάβουν τις υπεραστικές ή/και αστικές συγκοινωνίες για την εκάστοτε Περιφέρεια για διάστημα 10 ετών, με δυνατότητα επέκτασης της σύμβασης και για άλλα πέντε χρόνια, υπό προϋποθέσεις. Αναμενόμενο είναι ότι τα ΚΤΕΛ θα συμμετάσχουν, θέλοντας να διεκδικήσουν και με το νέο καθεστώς το μεταφορικό έργο που τους δινόταν με απευθείας διοικητικές αναθέσεις για δεκαετίες.
Ο κ. Φάτσιος εκτιμά ότι η κάθοδος των ΚΤΕΛ στους διαγωνισμούς δεν θα επηρεαστεί από την όλη κατάσταση: «Είναι άλλο το ένα πράγμα, άλλο το άλλο. Εμείς, στους διαγωνισμούς θα κατέβουμε κανονικά. Δεν νομίζω ότι υπάρχει κίνδυνος από άλλον ανταγωνιστή. Διότι δεν γνωρίζουν το αντικείμενο. Δεν έχουν οδηγούς, δεν έχουν τεχνογνωσία, δεν έχουν σταθμούς», υποστηρίζει.
Ωστόσο, ο κ. Σακελλαρίου εμφανίζεται προβληματισμένος: «Σίγουρα το business plan των εταιρειών επηρεάζεται και εκθέτει οικονομικά τις εταιρείες. Σίγουρα δεν θα θέλαμε τέτοιες εξελίξεις σε αυτή τη χρονική περίοδο. Αν μη τι άλλο, ενώ θα έπρεπε να στρέφουμε όλο το ενδιαφέρον μας στην κατάθεση μίας αιτιολογημένης και συμφέρουσας πρότασης για την ανάληψη του έργου στους διαγωνισμούς, εμείς ξαφνικά βρεθήκαμε να κοιτάμε πώς θα ανταπεξέλθουμε στις καθημερινές μας υποχρεώσεις και πώς θα βγουν τα δρομολόγια κάθε μέρα».