Η Ελλάδα να μην γίνει… Δανία
Η ελληνική εμπειρία της αβεβαιότητας μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμη σε έναν κόσμο όπου τίποτε δεν είναι δεδομένο
Κάποτε πολιτικοί έκαναν συγκρίσεις της πατρίδας μας με τη συγκεκριμένη σκανδιναβική χώρα, μοντέλο ευημερίας, σταθερότητας και ευτυχίας και υπόσχονταν ότι με τις απαραίτητες κινήσεις θα μπορούσαμε να γίνουμε κι εμείς Δανία (Σουηδία κλπ). Τώρα τελευταία όμως, η ιδέα αυτή φαντάζει λιγότερο ελκυστική.
Για χρόνια, η Δανία και οι υπόλοιπες σκανδιναβικές χώρες κυριαρχούσαν στις εκθέσεις ευτυχίας της World Happiness Report, χάρη σε υψηλή κοινωνική εμπιστοσύνη, ισότητα, ισχυρό σύστημα πρόνοιας, ισορροπία εργασίας-ζωής και αίσθηση αλληλεγγύης και κοινότητας. Ακόμα και στην πιο πρόσφατη έκθεση του 2025, η Δανία ήταν στη δεύτερη θέση παγκοσμίως, πίσω από τη Φινλανδία. Οι παράγοντες αυτοί εξακολουθούν να την κρατούν ψηλά σε σχετικές έρευνες, ωστόσο, η πρόσφατη κρίση με τη Γροιλανδία υπενθυμίζει ότι ακόμα και οι πιο σταθερές χώρες δεν είναι απρόσβλητες σε εξωτερικές πιέσεις και απειλές.
Όπως είναι γνωστό ο πρόεδρος Τραμπ έχει επαναφέρει με ένταση το ζήτημα με μέτρα-αντίμετρα αν δεν υπάρξει έλεγχος των ΗΠΑ στην περιοχή. Το επιχείρημα είναι γεωστρατηγικό με τη βάση Thule, τους νέους διαδρόμους ναυσιπλοΐας λόγω τήξης των πάγων, τα σπάνια και πανάκριβα ορυκτά και φυσικά ο ανταγωνισμός με Ρωσία και Κίνα. Το ενδιαφέρον τους για το παγωμένο νησί δεν είναι νέο, χρονολογείται από το 1946 αλλά η τωρινή του μορφή είναι το… κάτι άλλο τόσο για τον τρόπο όσο και για τον τόπο όπως η Δανία, με οικονομική και κοινωνική αυτάρκεια. Την ίδια ώρα γίνεται πασιφανές ότι η αβεβαιότητα, που γνωρίζει καλά ο ελληνικος λαός, τελικά μπορεί να πλήξει και κάποιον ευτυχισμένο λαό διότι οι ανατροπές στον πλανήτη Γη έχουν γίνει πια κανόνας.
Για καιρό, η Ευρώπη έβλεπε τον εχθρό να έρχεται από τα ανατολικά. Η Ρωσία, με την εισβολή στην Ουκρανία, τους ενεργειακούς εκβιασμούς και τις υβριδικές επιθέσεις, είχε γίνει ο φόβος και ο τρόμος της ευρωπαϊκής αφήγησης. Δισεκατομμύρια ευρώ διοχετεύτηκαν σε κυρώσεις, στρατιωτική βοήθεια και σχέδια ευρωπαϊκής αμυντικής αυτονομίας. Και ξαφνικά, άλλη απειλή ξεφύτρωσε και εμφανίστηκε από εκεί που δεν το περιμέναμε, από τους συμμάχους της ΕΕ. Τουλάχιστον στη δεύτερη αυτή περίπτωση οι Ευρωπαίοι συσπειρωθήκαμε σε χρόνο ρεκόρ διότι οι ΗΠΑ κατόρθωσαν να πετύχουν ό,τι δεν πέτυχε η Ρωσία και οι τόσοι νεκροί ενός πολέμου που συνεχίζεται. Όσο για την Ελλάδα ίσως να μην είναι τόσο κακό που η Ελλάδα δεν έγινε Δανία. Η εμπειρία της αβεβαιότητας (μας) μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμη σε έναν κόσμο όπου τίποτα δεν είναι πια δεδομένο και σταθερό. Τουλάχιστον εδώ τα έχουμε δει και τα περιμένουμε… όλα.
Διαβάστε κι αυτό: ΟΙ ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΕ-ΗΠΑ ΣΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΩΝ ΣΥΝΕΧΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΤΡΟΠΩΝ