Οι Έλληνες ζουν περισσότερα χρόνια, αλλά με περισσότερα προβλήματα υγείας

Οι άνθρωποι σε ολόκληρο τον κόσμο καταφέρνουν να αυξήσουν το προσδόκιμο ζωής τους, όμως τα επιπλέον χρόνια δεν συνοδεύονται πάντα από καλύτερη υγεία. Αυτό αποτυπώνει νέα μεγάλη μελέτη του Ινστιτούτου Μετρήσεων και Αξιολόγησης Υγείας (IHME) του Πανεπιστημίου της Ουάσινγκτον, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «The Lancet Public Health».

Η έρευνα δείχνει ότι από το 1990 έως το 2023 διευρύνθηκε σε σχεδόν όλες τις περιοχές του πλανήτη η διαφορά ανάμεσα στα χρόνια ζωής και στα χρόνια που οι άνθρωποι παραμένουν υγιείς. Με άλλα λόγια, οι πολίτες ζουν περισσότερο, αλλά ένα μεγαλύτερο μέρος αυτής της ζωής συνοδεύεται από χρόνιες ασθένειες, περιορισμούς και προβλήματα υγείας.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, το μέσο προσδόκιμο ζωής κατά τη γέννηση αυξήθηκε από τα 64,6 στα 73,8 χρόνια μέσα σε μία γενιά, ενώ τα χρόνια που κάποιος αναμένεται να ζήσει σε καλή κατάσταση υγείας αυξήθηκαν από τα 55,9 στα 63,1. Η αύξηση όμως της συνολικής επιβίωσης ήταν μεγαλύτερη από την αντίστοιχη βελτίωση της υγιούς ζωής, με αποτέλεσμα να μεγαλώνει η περίοδος κατά την οποία οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας.

Το λεγόμενο «χάσμα νοσηρότητας» αυξήθηκε παγκοσμίως κατά σχεδόν δύο χρόνια, από 8,8 έτη το 1990 σε 10,7 έτη το 2023, σημειώνοντας άνοδο περίπου 22%. Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, το 2023 οι άνθρωποι περνούσαν κατά μέσο όρο το 14,5% της ζωής τους με επιβαρυμένη υγεία, έναντι 13,6% το 1990.

Η τάση αυτή δεν αφορά μόνο την τρίτη ηλικία, αλλά εμφανίζεται σε ολόκληρη την ενήλικη ζωή. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι χρόνιες παθήσεις και οι αναπηρίες επηρεάζουν πλέον περισσότερα χρόνια ζωής, γεγονός που δημιουργεί νέες ανάγκες για πρόληψη, φροντίδα και υποστήριξη των πληθυσμών.

Οι χώρες με το υψηλότερο προσδόκιμο ζωής εμφανίζουν συχνά και το μεγαλύτερο διάστημα ζωής με προβλήματα υγείας. Το 2023, το μεγαλύτερο χάσμα καταγράφηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες με 14 χρόνια, ενώ ακολούθησαν η Αυστραλία με 13,9 και ο Καναδάς με 13,7 χρόνια. Αντίθετα, οι μικρότερες διαφορές εντοπίστηκαν σε περιοχές της υποσαχάριας Αφρικής.

Στην Ελλάδα, η εικόνα ακολουθεί τη γενικότερη ευρωπαϊκή τάση. Το χάσμα νοσηρότητας αυξήθηκε από τα 10 χρόνια το 1990 στα 11,9 χρόνια το 2023, καταγράφοντας άνοδο περίπου 18%. Παράλληλα, οι Έλληνες εκτιμάται ότι περνούν το 14,7% της ζωής τους με προβλήματα υγείας, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό πριν από περίπου τρεις δεκαετίες ήταν 13%.

Η χώρα μας βρίσκεται περίπου στο ίδιο επίπεδο με άλλες χώρες της δυτικής Ευρώπης, όπως η Γερμανία, ενώ παρουσιάζει μικρότερη επιβάρυνση σε σχέση με τη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ολλανδία. Στην ίδια περιοχή κινούνται και χώρες όπως η Ιταλία και η Ισπανία.

Οι βασικές αιτίες πίσω από τα περισσότερα χρόνια με προβλήματα υγείας σχετίζονται κυρίως με χρόνιες παθήσεις που δεν οδηγούν απαραίτητα σε θάνατο, αλλά επηρεάζουν σημαντικά την καθημερινότητα. Μεταξύ αυτών βρίσκονται οι μυοσκελετικές παθήσεις, όπως η οσφυαλγία, οι ψυχικές διαταραχές, η απώλεια ακοής που συνδέεται με την ηλικία, αλλά και οι πτώσεις. Σημαντικό ρόλο παίζουν επίσης παράγοντες κινδύνου όπως το κάπνισμα, η παχυσαρκία και τα αυξημένα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στη διαφορά μεταξύ ανδρών και γυναικών. Παρότι οι γυναίκες έχουν μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής, ζουν περισσότερα χρόνια με προβλήματα υγείας. Το 2023 το μέσο χάσμα νοσηρότητας για τις γυναίκες έφτανε τα 12,1 χρόνια, έναντι 9,3 ετών για τους άνδρες.

Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η αύξηση του προσδόκιμου ζωής καθιστά αναγκαία την ενίσχυση της πρόληψης, της έγκαιρης αντιμετώπισης των χρόνιων νοσημάτων, αλλά και των υπηρεσιών αποκατάστασης, ψυχικής υγείας και μακροχρόνιας φροντίδας, ώστε τα περισσότερα χρόνια ζωής να συνοδεύονται από καλύτερη ποιότητα.

Νέο χάπι για τη χοληστερόλη εγκρίθηκε στις ΗΠΑ – Μειώνει την LDL έως και 60%

Με πληροφορίες από ΑΠΕ – ΜΠΕ