MedWatch: Ξεκινούν οι έλεγχοι στις 231 «κόκκινες» δομές – Τι εντόπισε το ψηφιακό «μάτι» της Υγείας (VIDEO)
Πάνω από 8.500 δομές ελέγχθηκαν πιλοτικά στην Αττική
Στις 231 δομές υγείας που έλαβαν την ένδειξη «κόκκινο» από το MedWatch στρέφονται από σήμερα, Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου, οι αρμόδιοι ελεγκτικοί μηχανισμοί.
Το νέο ψηφιακό εργαλείο, που χρησιμοποιεί τεχνητή νοημοσύνη για να ελέγχει τη διαδικτυακή παρουσία ιδιωτικών δομών υγείας και τη διαφήμιση ιατρικών υπηρεσιών, ολοκλήρωσε την πρώτη πιλοτική του εφαρμογή στην Αττική και περνά πλέον στο επόμενο στάδιο.
Παράλληλα με τις 231 «κόκκινες» περιπτώσεις, οι οποίες θεωρούνται υψηλότερης προτεραιότητας για έλεγχο, επανεξετάζονται και 424 δομές που κατατάχθηκαν στην «κίτρινη» κατηγορία. Συνολικά, το σύστημα εξέτασε 8.563 δομές και 9.838 ψηφιακά περιεχόμενα, από τα οποία 8.055 ήταν πληρωμένες διαφημίσεις. Η ανάλυση οδήγησε σε 5.069 υποψήφια ευρήματα σε 655 δομές.
Στις 231 δομές της «κόκκινης» κατηγορίας περιλαμβάνονται περίπου 160 μη ιατρικές οντότητες, 50 ιατρεία, επτά πολυϊατρεία και 12 ιδιωτικές κλινικές. Οι αριθμοί αυτοί, ωστόσο, δεν σημαίνουν ότι έχουν ήδη διαπιστωθεί 231 παραβάσεις. Το ίδιο το MedWatch λειτουργεί ως εργαλείο εντοπισμού ενδείξεων και όχι ως μηχανισμός επιβολής κυρώσεων. Η τελική κρίση ανήκει στους αρμόδιους ελεγκτικούς φορείς, οι οποίοι καλούνται τώρα να εξετάσουν κάθε υπόθεση ξεχωριστά.
Τι ψάχνει το MedWatch στο διαδίκτυο
Η βασική λειτουργία του συστήματος είναι να συγκεντρώνει πληροφορίες που μέχρι σήμερα ήταν διάσπαρτες στο διαδίκτυο και να τις διασταυρώνει με τα επίσημα στοιχεία των Ιατρικών Συλλόγων. Το MedWatch παρακολουθεί, μεταξύ άλλων, ιστοσελίδες γιατρών και ιδιωτικών δομών, διαφημίσεις σε Google και TikTok, καθώς και περιεχόμενο σε ψηφιακές πλατφόρμες.
Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να εξετάζει εάν αυτά που προβάλλονται διαδικτυακά αντιστοιχούν στα επίσημα στοιχεία ενός γιατρού. Για παράδειγμα, ελέγχεται εάν η ειδικότητα ή η καταχωρισμένη εξειδίκευση ενός γιατρού συνδέεται με τις πράξεις που διαφημίζει, αλλά και εάν μια συγκεκριμένη ιατρική πράξη επιτρέπεται να πραγματοποιείται στη συγκεκριμένη κατηγορία δομής.
Η ομάδα ανάπτυξης έχει μετατρέψει τις προβλέψεις της ισχύουσας νομοθεσίας σε 11 δείκτες ελέγχου. Στο πεδίο της ανάλυσης περιλαμβάνονται ζητήματα όπως η διαφήμιση φαρμάκων, η ειδικότητα και η εξειδίκευση των γιατρών, η κατηγορία κάθε δομής, οι επιτρεπόμενες ιατρικές πράξεις, ο απαιτούμενος εξοπλισμός και οι προϋποθέσεις λειτουργίας.
Ο έλεγχος, επομένως, δεν περιορίζεται στο ερώτημα «τι διαφημίζεται». Το σύστημα προσπαθεί να συνδέσει την υπηρεσία που προβάλλεται με το πρόσωπο που την παρέχει, τον χώρο στον οποίο παρέχεται και τις προϋποθέσεις που προβλέπει το θεσμικό πλαίσιο.
Στο μικροσκόπιο και τα κέντρα αισθητικής
Ένα από τα στοιχεία που κάνουν το MedWatch διαφορετικό από έναν παραδοσιακό έλεγχο είναι ότι δεν περιορίζεται στα αδειοδοτημένα ιατρεία και στις κλινικές.
Στο σύστημα μπορούν να εντοπιστούν και μη ιατρικές επιχειρήσεις, όπως κέντρα αισθητικής, spa, ινστιτούτα ή ακόμη και κομμωτήρια, όταν μέσα από τη διαδικτυακή τους παρουσία φαίνεται να διαφημίζουν υπηρεσίες που συνδέονται με ιατρικές πράξεις.
Στις περιπτώσεις που έχουν εντοπιστεί περιλαμβάνονται, σύμφωνα με την παρουσίαση του εργαλείου, αναφορές σε υπηρεσίες όπως το Botox. Παράλληλα, εξετάζεται και το περιεχόμενο της ίδιας της διαφήμισης, καθώς το σύστημα μπορεί να εντοπίζει μαρτυρίες ασθενών, υπερθετικούς χαρακτηρισμούς ή ισχυρισμούς για θεραπευτικά αποτελέσματα.
Στα ευρήματα της πιλοτικής λειτουργίας έχουν καταγραφεί ακόμη αναφορές σε «θαύματα», detox ή ίαση, διαφημίσεις συνταγογραφούμενων φαρμάκων προς το ευρύ κοινό, αλλά και περιπτώσεις όπου μια ιατρική πράξη εμφανίζεται να παρέχεται σε δομή διαφορετικής κατηγορίας από αυτή που προβλέπει η νομοθεσία.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχουν και οι ισχυρισμοί για σοβαρές παθήσεις. Ο δημιουργός του MedWatch, Γιάννης Δοξαράς, έχει αναφερθεί σε περιπτώσεις διαδικτυακής προβολής θεραπειών που συνοδεύονται από ισχυρισμούς για ίαση ή σημαντική βελτίωση σε ασθενείς με σοβαρές μορφές καρκίνου.
Το ιατρείο που συνδέεται με την υπόθεση Μαζωνάκη
Στο πλαίσιο της παρουσίασης του MedWatch έγινε ειδική αναφορά και στο ιατρείο που βρίσκεται στο επίκεντρο της έρευνας για τον θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη.
Σύμφωνα με τον δημιουργό της πλατφόρμας, το σύστημα εντόπισε στη διαδικτυακή παρουσία της συγκεκριμένης δομής διαφημιζόμενες θεραπείες και ισχυρισμούς που, με βάση τα δεδομένα που είχε στη διάθεσή του, εμφάνιζαν ασυμβατότητα με το θεσμικό πλαίσιο. Αναφέρθηκε επίσης σε πιθανή αναντιστοιχία ανάμεσα στην εξειδίκευση που απαιτούν συγκεκριμένες πράξεις και στα στοιχεία που αφορούν τον γιατρό.
Και σε αυτή την περίπτωση, ωστόσο, το MedWatch δεν αποφαίνεται ότι έχει τελεστεί παράβαση. Το αποτέλεσμα της πλατφόρμας αποτελεί ένδειξη που χρειάζεται να εξεταστεί από τους αρμόδιους ελεγκτές και, όπου απαιτείται, από τα αρμόδια πειθαρχικά ή δικαστικά όργανα.
Γιατί χρειάζεται ανθρώπινος έλεγχος
Η έναρξη των ελέγχων στις 231 «κόκκινες» δομές δεν σημαίνει ότι το σύστημα αντικαθιστά τους ελεγκτές. Αντίθετα, ο ρόλος του είναι να περιορίσει τον τεράστιο όγκο πληροφοριών που πρέπει να εξεταστούν και να υποδείξει τις περιπτώσεις στις οποίες χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή.
Όπως έχει επισημανθεί από τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο, τα ευρήματα της πλατφόρμας παραμένουν υποψήφια μέχρι να προηγηθεί ο απαιτούμενος ανθρώπινος έλεγχος. Μια αυτοματοποιημένη ένδειξη μπορεί να οφείλεται σε ελλιπή ή διαφορετικά δεδομένα και να μην επιβεβαιωθεί τελικά ως παράβαση.
Οι ελεγκτές θα εξετάσουν τους σχετικούς φακέλους και, όπου χρειάζεται, θα πραγματοποιήσουν επιτόπιους ελέγχους. Σε πιο σύνθετες περιπτώσεις μπορεί να απαιτηθεί η συμμετοχή διαφορετικών ειδικοτήτων, ώστε να διαπιστωθεί εάν μια δομή διαθέτει τον προβλεπόμενο εξοπλισμό και πληροί τις απαιτήσεις για συγκεκριμένες πράξεις.
Το επόμενο βήμα και η εφαρμογή για τους πολίτες
Η πιλοτική εφαρμογή του MedWatch έγινε στην Αττική, με τον σχεδιασμό να προβλέπει επέκταση του ελέγχου και στην υπόλοιπη χώρα, υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρχουν ενημερωμένα ψηφιακά μητρώα των Ιατρικών Συλλόγων.
Παράλληλα, βρίσκεται στον σχεδιασμό και εφαρμογή για κινητά τηλέφωνα, μέσω της οποίας οι πολίτες θα μπορούν να αναζητούν έναν γιατρό και να βλέπουν τα επίσημα καταχωρισμένα στοιχεία του, όπως την ειδικότητα, την εξειδίκευση και τη μετεκπαίδευσή του.
Η λογική είναι να δημιουργηθεί ένα ακόμη επίπεδο διασταύρωσης ανάμεσα σε αυτό που παρουσιάζεται δημόσια στο διαδίκτυο και σε αυτό που είναι επίσημα καταχωρισμένο στα μητρώα. Για το MedWatch, το πρώτο βήμα είναι η ψηφιακή ανίχνευση· η διαπίστωση μιας παράβασης, όμως, παραμένει υπόθεση των αρμόδιων ελεγκτικών αρχών.