Σαντορίνη: Όχι άλλη οικοδομική δραστηριότητα – O δήμαρχος στο TheOpinion

Ένα παγκόσμιο τουριστικό brand της Ελλάδας, η Σαντορίνη, κάθε χρόνο υποδέχεται εκατομμύρια τουρίστες από όλα τα πλάτη και τα μήκη της γης. Η έκτασή της αγγίζει τα 76 τ.χλμ., ο μόνιμος πληθυσμός ανέρχεται περί τους 25.000, ενώ τους καλοκαιρινούς μήνες μαζί με τους τουρίστες που διαμένουν στο νησί και τους επιβάτες κρουαζιέρας φτάνουν τους 125.000 ημερησίως. Αντέχει το νησί τόσο κόσμο, και τι χρειάζεται για να προστατέψει την ιδιαίτερη φυσιογνωμία του; Ο δήμαρχος Θήρας Νίκος Ζώρζος δίνει τις απαντήσεις στο TheOpinion.

Συνέντευξη στην Ντέπυ Χιωτοπούλου (hiotopoulou@gmail.com)

Νότιο Αιγαίο πέλαγος, στις Κυκλάδες, νότια της Ίου και δυτικά της Ανάφης. Δέκα τέσσερις (14) οικισμοί, εκ των οποίων κάποιοι ιδιαίτερα διάσημοι, ένα από τα διασημότερα και τουριστικά brand παγκοσμίως.

Η Σαντορίνη ή αλλιώς Θήρα, η οποία πήρε το όνομά της από την Αγία Ειρήνη και που για πρώτη φορά φέτος καθιερώθηκε επίσημα ως Πολιούχος του νησιού.

Η Σαντορίνη, τα τελευταία χρόνια κατακλύζεται από ειδήσεις τύπου ‘υπερτουρισμός’ στο νησί, ενώ και πέρυσι, εξαιτίας της έντονης σεισμικής δραστηριότητας αρχές του Φεβρουαρίου, η τουριστική σεζόν επηρεάστηκε σε σημαντικό βαθμό με τις διεθνείς αεροπορικές αφίξεις για το 2025 να καταγράφουν, σύμφωνα με στοιχεία του ΙΝΣΕΤΕ, μείωση 13,6% (654.000 έναντι 757.000 το 2024).

Πώς κινείται φέτος η σεζόν και κατά πόσο επηρεάζεται από την γεωπολιτική αστάθεια λόγω της πρόσφατης πολεμικής σύρραξης στη Μέση Ανατολή;

Όπως μας εξηγεί ο δήμαρχος Θήρας Νίκος Ζώρζος, η Σαντορίνη έχει διευρυμένη τουριστική περίοδο, ωστόσο και φέτος είναι μια ιδιαίτερη χρονιά για τον τουρισμό, λόγω των γεωπολιτικών εξελίξεων.

«Πέρυσι η Σαντορίνη είχε την περίοδο των σεισμών, η οποία περιόρισε σε σημαντικό βαθμό την τουριστική σεζόν, παρ’ όλα αυτά σε ένα βαθμό κάλυψε τις απώλειες. Φέτος, έχουμε τις γεωπολιτικές εξελίξεις, παρατηρούμε μια κάμψη στις προκρατήσεις, η οποία ελπίζω ότι θα εξισορροπηθεί και θα αποσβεστεί η ζημιά με την παράταση, ελπίζω, της τουριστικής περιόδου» αναφέρει ο δήμαρχος Θήρας στο TheOpinion.

Λόγω της μεγάλης αύξησης στα αεροπορικά εισιτήρια, χάνονται οι τουρίστες από Αυστραλία, περιορίζονται από τις περιοχές του Κόλπου, ωστόσο, η παγκόσμια οικονομική κρίση επηρεάζει τη διάθεση των ανθρώπων για ταξίδια, κάτι που παρατηρείται παντού.

Η κρουαζιέρα

Οι περισσότερες, αν όχι όλες, εταιρείες κρουαζιέρας συμπεριλαμβάνουν στα προγράμματά τους τον προορισμό Σαντορίνη. Τα κρουαζιερόπλοια δένουν αρόδο, και στη συνέχεια οι επιβάτες αποβιβάζονται με λάντζες στη στεριά.

Ο Δήμος Θήρας εφαρμόζει το σύστημα berth allocation, την κατανομή των αφίξεων των κρουαζιερόπλοιων μέσα στην εβδομάδα με τέτοιο τρόπο ώστε οι επισκέπτες να μην ξεπερνούν τους 8.000 ημερησίως,

Έχει ρυθμιστεί με την εφαρμογή του berth allocation, δηλαδή την κατανομή των αφίξεων των κρουαζιερόπλοιων μέσα στην εβδομάδα με τέτοιο τρόπο ώστε οι επισκέπτες να μην ξεπερνούν τους 8.000 ημερησίως.

Εφαρμόστηκε πιλοτικά το 2018, ο Δήμος Θήρας το εφάρμοσε για πρώτη φορά και όπως αναφέρει ο δήμαρχος το αποτέλεσμα είναι πολύ θετικό καθώς αποφεύγονται οι συνωστισμοί.

«Ο αριθμός των επισκεπτών είναι ο ίδιος, όμως κατανεμήθηκαν οι αφίξεις των κρουαζιερόπλοιων μέσα στην εβδομάδα, με τέτοιον τρόπο ώστε οι επισκέπτες να μην ξεπερνούν τους 8.000 ημερησίως» υπογραμμίζει ο κ. Ζώρζος.

Να σημειώσουμε ότι σύμφωνα με στοιχεία της Ένωσης Λιμένων Ελλάδος, η Σαντορίνη για το 2025 υποδέχθηκε 728 κρουαζιερόπλοια και 1.203.052 επιβάτες.

Επίσης, σ’ ότι αφορά την επιβολή τέλους κρουαζιέρας που τέθηκε σε εφαρμογή από 21 Ιουλίου 2025, όπως δηλώνει ο δήμαρχος Θήρας «η άποψη της αυτοδιοίκησης είναι ότι θα έπρεπε να εισπράττει όλο το ποσό’ παίρνει το 1/3 του ποσού» εξηγώντας πως τα χρήματα από την επιβολή του τέλους κρουαζιέρας θα  πρέπει να επενδύονται στο νησί καθώς οι ανάγκες σε βασικές υποδομές (αφαλατώσεις, υδρεύσεις, αποχετεύσεις, οδοποιία), οι οποίες καταπονούνται από τον μεγάλο αριθμό επισκεπτών, είναι πολλές.

Υπενθυμίζεται ότι το τέλος κρουαζιέρας, για τη Σαντορίνη (και τη Μύκονο) για την περίοδο από 1^η Ιουνίου έως 30 Σεπτεμβρίου, ανέρχεται στα 20 ευρώ/άτομο, για την περίοδο από 1ης έως 31ης Οκτωβρίου και από 1ης Απριλίου έως 31ης Μαΐου στα 12 ευρώ/άτομο και για την περίοδο από 1ης Νοεμβρίου έως 31ης Μαρτίου στα 4 ευρώ.

Το τελεφερίκ

Ως ‘πνεύμονα’ για την τοπική αυτοδιοίκηση χαρακτήρισε το τελεφερίκ ο δήμαρχος Θήρας, με το οποίο υπάρχει σύνδεση μεταξύ Παλιού λιμανιού/Φηρών.

Όπως έγραψε το TheOpinion πρόκειται για την μεγάλη προσφορά του Ευάγγελου και Λούλας Νομικού προς το νησί, όταν το 1982 χρηματοδότησαν την κατασκευή του τελεφερίκ των Φηρών, το οποίο έκτοτε βελτίωσε ριζικά τη μεταφορά των χιλιάδων επισκεπτών αλλά και των κατοίκων του νησιού.

Ήδη από πέρυσι, έχουν γίνει παρεμβάσεις εκσυγχρονισμού, όπως το στέγαστρο αναμονής για 700 άτομα, ούτως ώστε οι επισκέπτες της κρουαζιέρας να μην είναι εκτεθειμένοι στον ήλιο.

Τα κέρδη από τα εισιτήρια του τελεφερίκ, όπως επισημάνθηκε κατευθύνονται στο Δήμο Θήρας, τα οποία και αξιοποιούνται για τις υποδομές του νησιού και για κοινωφελή έργα. Τα ετήσια κέρδη από το τελεφερίκ, το οποίο εξυπηρετεί 1.200 άτομα/ώρα ανέρχονται σε 2 εκατ. ευρώ ετησίως, ωστόσο, με την αύξηση του εισιτηρίου που είναι σε ισχύ από πέρυσι, αναμένονται να αυξηθούν.

Το νησί χρειάζεται προστασία του φυσικού του περιβάλλοντος

Ερχόμαστε στο θέμα της άναρχης δόμησης, όπου σύμφωνα με το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό που ανακοινώθηκε χθες, Δευτέρα 11 Μαΐου, για τα νησιά με έκταση από 20 έως 250 τ.χλμ. – όπου ανήκει και η Σαντορίνη- εφαρμόζονται πιο αυστηρές κατευθύνσεις προστασίας του τοπίου και περιορισμοί στη δόμηση και στη δυναμικότητα νέων μονάδων, με στόχο τη διατήρηση της φυσιογνωμίας τους και την προώθηση πιο ήπιων μορφών τουριστικής ανάπτυξης. Ως προς τις κλίνες, στις πιο επιβαρυμένες ή ευαίσθητες νησιωτικές περιοχές προβλέπεται ανώτατο όριο νέων τουριστικών καταλυμάτων έως 100 κλίνες.

«Η Σαντορίνη παραμένει ένα παγκόσμιο διεθνές brand, όμως χρειάζεται προστασία του φυσικού της περιβάλλοντος. Δεν χρειάζεται άλλες ιδιωτικές υποδομές, δεν χρειαζόμαστε άλλες κλίνες, δεν χρειαζόμαστε άλλα εστιατόρια, δεν χρειαζόμαστε στρατηγικές επενδύσεις» δηλώνει ξεκάθαρα ο δήμαρχος Θήρας Νίκος Ζώρζος.

Η Βλυχάδα

Μάλιστα, με την πρόσφατη δημιουργία ιδιωτικής τουριστικής ζώνης στη Βλυχάδα – παραλία 2,5 χλμ. μοναδικής γεωλογικής αξίας, στην οποία οι σχηματισμοί προέκυψαν με την απόθεση ηφαιστειακής τέφρας κατά την έκρηξη της Μινωικής Περιόδου- με αποκλειστική χρήση από επιβάτες εταιρειών κρουαζιέρας, ο Δήμος Θήρας είναι αντίθετος σε τέτοιες επιχειρηματικές επενδύσεις.

«Δεν αποδεχόμαστε πρακτικές που αποκόπτουν τους επισκέπτες από την αυθεντική εμπειρία του τόπου και υποβαθμίζουν την τοπική οικονομία, αγνοώντας την τοπική κοινωνία και τους θεσμούς της» δηλώνει ο κ. Ζώρζος τονίζοντας πως η Βλυχάδα είναι μια περιοχή στη Σαντορίνη η οποία θα έπρεπε να προστατεύεται στο απόλυτο, καθώς το γεωλογικό της ανάγλυφο είναι μοναδικό. «Θα έπρεπε να προστατευθεί καθολικά, να μην έχει χτιστεί τίποτα, δεν υπάρχει θεσμικό πλαίσιο που να προστατεύει την περιοχή» υπογραμμίζει.

Όπως εξηγεί ενώ στο παρελθόν – το 2012- σε συνεργασία με τον τότε αναπληρωτή υπουργό Περιβάλλοντος Νίκο Σηφουνάκη, με τροποποίηση προεδρικού διατάγματος σχετικά με τις ζώνες οικιστικού ελέγχου είχε περιοριστεί η δόμηση στη Σαντορίνη, το Δημοτικό Συμβούλιο ζητούσε να μην επιτρέπεται η δόμηση σε απόσταση 200 μέτρα από τον αιγιαλό.

«Εγώ ως δήμαρχος είχα προτείνει 500 μέτρα, τώρα έχει μια ζώνη προστασίας 150 μέτρα από τον αιγιαλό, που δεν προστατεύει την περιοχή, όσο θα θέλαμε» προσθέτει.

Να σημειώσουμε ότι η Βλυχάδα, εκτός από την πρόσφατη δημιουργία ιδιωτικής τουριστικής ζώνης από εταιρείες κρουαζιέρας, που ξεκίνησε να λειτουργεί φέτος, και είναι το πρώτο beach club στην Ευρώπη, έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον κι άλλων επενδυτών και μάλιστα στρατηγική επένδυση για την οποία ενώ δόθηκε το ‘πράσινο’ φως, στην πορεία, μετά από παρεμβάσεις του Δήμου Θήρας και της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων Νοτίου Αιγαίου, ανακλήθηκε, και έχει παρθεί ομόφωνη απόφαση στο να μην υπάρχουν στρατηγικές επενδύσεις στο νησί.

Νερό, αναπλάσεις χώρων, συντηρήσεις δρόμων

Για να μπορέσει λοιπόν η Σαντορίνη, να σώσει ότι έχει περισσέψει από την αυθεντική της φυσιογνωμία και από την άναρχη οικοδομική δραστηριότητα, ο δήμαρχος Θήρας κάνει έκκληση στην Πολιτεία και ζητάει βοήθεια για την κάλυψη βασικών υποδομών.

«Η Σαντορίνη δεν χρειάζεται πλέον άλλες κλίνες, χρειάζεται προστασία του τοπίου, δεν χρειάζεται οικοδομική δραστηριότητα. Έχουμε ανάγκη από περισσότερο νερό, από περισσότερα δίκτυα για ύδρευση, για λύματα, στερεά απόβλητα, για αναπλάσεις χώρων, για συντηρήσεις δρόμων, για σχολικές μονάδες’ αυτήν την προετοιμασία την έχουμε σε επίπεδο μελετών, χρήματα χρειαζόμαστε για να μπορέσουμε να καλύψουμε τις ανάγκες» ανέφερε στο TheOpinion ο κ. Ζώρζος προσθέτοντας πως εφόσον γίνουν αποδεχτές οι προτάσεις που έχει καταθέσει ο Δήμος Θήρας για το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο, σε συνάρτηση με το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό, θα καθορίσουν και το μέλλον της Σαντορίνης τα επόμενα χρόνια.

«Εμείς δεν θέλουμε περιοχές τουριστικής ανάπτυξης στο νησί, ή αν υπάρχουν θα πρέπει να είναι πολύ λελογισμένες, πρέπει να προστατευτεί το τοπίο, είμαι κατά της εκτός σχεδίου δόμησης, διότι δημιουργεί και θέματα ακόμη και οικονομικά» υπογραμμίζει ο δήμαρχος Θήρας.