Χανταϊός και ιός των Άνδεων: Όσα πρέπει να γνωρίζουμε
Οι λοιμωξιολόγοι απομυθοποιούν τον φόβο γύρω από τον χανταϊό μετά τα περιστατικά στο κρουαζιερόπλοιο «MV Hondius»
Η συζήτηση γύρω από τον χανταϊό επέστρεψε δυναμικά τις τελευταίες ημέρες μετά τη συρροή κρουσμάτων που καταγράφηκε στο κρουαζιερόπλοιο «MV Hondius», προκαλώντας διεθνή ανησυχία και εύλογα ερωτήματα για το αν πρόκειται για έναν νέο πιθανό κίνδυνο πανδημίας.
Ωστόσο, οι ειδικοί εμφανίζονται καθησυχαστικοί. Όπως εξηγούν, ο χανταϊός δεν είναι νέος ιός, ενώ η μετάδοσή του διαφέρει σημαντικά από ιούς όπως ο SARS-CoV-2. Παράλληλα, ξεκαθαρίζουν ότι άλλο είναι ο ευρωπαϊκός χανταϊός που καταγράφεται σποραδικά και στην Ελλάδα και άλλο ο λεγόμενος «ιός των Άνδεων» της Νότιας Αμερικής.
Ο ιατρός παθολόγος-λοιμωξιολόγος και διευθυντής ΕΣΥ της Α’ Παθολογικής Κλινικής του ΑΧΕΠΑ, κ. Παναγιώτης Κολλάρας, εξηγεί στο TheOpinion ότι «ο χανταϊός είναι γνωστός εδώ και πολλά χρόνια και δεν πρόκειται για κάποιο νέο μεταλλαγμένο στέλεχος που μπορεί να οδηγήσει σε πανδημία».
«Δεν είναι ικανός να προκαλέσει πανδημία όπως ο κορωνοϊός. Πρόκειται για μία συρροή κρουσμάτων που εμφανίστηκε σε ένα κλειστό περιβάλλον», σημειώνει χαρακτηριστικά ο κ. Κολλάρας.
Τι είναι ο χανταϊός
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, οι χανταϊοί ανήκουν σε οικογένεια ιών που μεταδίδονται κυρίως μέσω τρωκτικών και μπορούν να προκαλέσουν σοβαρά νοσήματα στον άνθρωπο.
Στην Ευρώπη και στην Ελλάδα εμφανίζονται κυρίως περιστατικά αιμορραγικού πυρετού με νεφρική συμμετοχή, τα οποία σχετίζονται με έκθεση σε περιττώματα, ούρα ή σκόνη μολυσμένων τρωκτικών.
«Στην Ελλάδα έχουμε κάθε χρόνο δύο με τρία περιστατικά, αλλά πρόκειται για διαφορετικό τύπο χανταϊού από εκείνον των Άνδεων», εξηγεί ο κ. Κολλάρας.
Ποια είναι η διαφορά με τον «ιό των Άνδεων»
Η βασική διαφορά του στελέχους Andes, που εντοπίζεται κυρίως στη Νότια Αμερική, είναι ότι μπορεί, να μεταδοθεί και από άνθρωπο σε άνθρωπο.
«Ο ευρωπαϊκός τύπος μεταδίδεται από τα τρωκτικά. Ο ιός των Άνδεων μπορεί να μεταδοθεί και μεταξύ ανθρώπων, γι’ αυτό και λαμβάνονται αυστηρά μέτρα απομόνωσης όταν εμφανίζονται περιστατικά», τονίζει ο κ. Κολλάρας.
Παρότι η μετάδοση μεταξύ ανθρώπων είναι επιστημονικά τεκμηριωμένη, οι ειδικοί διευκρινίζουν ότι δεν έχει την ευκολία διασποράς της γρίπης ή του κορωνοϊού.
«Μεταδίδεται πολύ πιο δύσκολα. Δεν μιλάμε για έναν ιό με τη δυναμική του Covid-19», επισημαίνει, ο λοιμωξιολόγος κ. Κολλάρας.
Τα συμπτώματα που προκαλεί
Τα συμπτώματα διαφέρουν ανάλογα με το στέλεχος και τη βαρύτητα της νόσου.
Ο ιός των Άνδεων μπορεί αρχικά να εμφανιστεί σαν ένα απλό εμπύρετο νόσημα, ωστόσο σε σοβαρές περιπτώσεις προκαλεί αναπνευστική ανεπάρκεια και επηρεάζει ζωτικά όργανα όπως οι νεφροί.
Αντίστοιχα, ο ευρωπαϊκός χανταϊός συνδέεται συχνότερα με αιμορραγικό πυρετό και νεφρική δυσλειτουργία.
«Σε σοβαρές περιπτώσεις οι ασθενείς μπορεί να χρειαστούν νοσηλεία σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας», αναφέρει ο κ. Κολλάρας.
Υπάρχει θεραπεία ή εμβόλιο;
Μέχρι σήμερα δεν υπάρχει ειδική αντιική θεραπεία ούτε εγκεκριμένο εμβόλιο για τους περισσότερους τύπους χανταϊού.
Η αντιμετώπιση βασίζεται κυρίως στην υποστηρικτική αγωγή και στη στενή ιατρική παρακολούθηση.
Η θνητότητα διαφέρει ανάλογα με το στέλεχος. Σύμφωνα με τους ειδικούς, ο ιός των Άνδεων εμφανίζει υψηλότερη θνητότητα σε σχέση με τους ευρωπαϊκούς τύπους χανταϊού.

Πώς μπορούμε να προστατευθούμε
Οι ειδικοί τονίζουν ότι για τον ευρωπαϊκό χανταϊό τα βασικά μέτρα προστασίας αφορούν την αποφυγή έκθεσης σε χώρους με τρωκτικά.
«Όταν καθαρίζουμε αποθήκες ή κλειστούς χώρους όπου υπάρχουν ποντίκια και σκόνη, καλό είναι να χρησιμοποιούμε μάσκα και γάντια και να αποφεύγουμε την άμεση επαφή», εξηγεί ο κ. Κολλάρας.
Όσον αφορά τον ιό των Άνδεων, ο κίνδυνος αφορά κυρίως περιοχές της Νότιας Αμερικής όπου το συγκεκριμένο στέλεχος είναι ενδημικό.
Τι λένε τελικά οι επιστήμονες
Παρά τη διεθνή ανησυχία που προκάλεσε το περιστατικό στο «MV Hondius», οι επιστήμονες επιμένουν ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις για νέο παγκόσμιο υγειονομικό συναγερμό.
Ο χανταϊός παραμένει ένας γνωστός αλλά σπάνιος ιός, με πολύ διαφορετική επιδημιολογική συμπεριφορά από εκείνη του κορωνοϊού. Οι ειδικοί καλούν σε ενημέρωση χωρίς πανικό και υπενθυμίζουν ότι η πρόληψη και η έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων παραμένουν τα σημαντικότερα «όπλα» προστασίας.