Μπλόκο στους κάτω των 15 στα social media – Ο υπουργός Δ. Παπαστεργίου εξηγεί στο TheOpinion
Πώς οι πλατφόρμες θα «ξεσκονίζουν» την ηλικία των χρηστών - Το σαφάρι αλγορίθμων και το ελληνικό «KidsWallet»
Ευτυχία Βατάλη 
Από την 1η Ιανουαρίου 2027, το τοπίο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αλλάζει ριζικά για τους ανήλικους χρήστες στην Ελλάδα. Με την εφαρμογή του νέου πλαισίου για την απαγόρευση πρόσβασης παιδιών κάτω των 15 ετών στα social media, το βάρος της ευθύνης πέφτει πλέον εξολοκλήρου στους τεχνολογικούς κολοσσούς, όπως εξηγεί στο TheOpinion o υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου.
Το μεγάλο ερώτημα που ανακύπτει, ωστόσο, είναι το «πώς». Πώς θα καταφέρουν οι πλατφόρμες να ταυτοποιήσουν την πραγματική ηλικία των χρηστών, ξεπερνώντας το διαχρονικό αγκάθι των ψεύτικων προφίλ;
Η ευθύνη στους «ψηφιακούς περιπτεράδες»
Σε δηλώσεις του στο TheOpinion ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, ξεκαθαρίζει τον τρόπο με τον οποίο θα λειτουργεί το νέο σύστημα, παρομοιάζοντας τις πλατφόρμες με τους παραδοσιακούς καταστηματάρχες.
«Από 1η Ιανουαρίου του 2027 οι πλατφόρμες είναι υπεύθυνες να μην παρέχουν υπηρεσίες σε παιδιά κάτω των 15 ετών. Δηλαδή όπως ένας περιπτεράς δεν μπορεί να πουλά αλκοόλ ή τσιγάρα σε παιδιά κάτω των 18 και είναι ο ίδιος υπεύθυνος, το ίδιο θα κάνουν και οι πλατφόρμες. Θα είναι αυτές υπεύθυνες να βρίσκουν την ηλικία των χρηστών».
Με τον τρόπο αυτό, ξεκαθαρίζεται ότι οι γονείς εξακολουθούν να έχουν σημαντικό ρόλο στην εποπτεία της χρήσης του διαδικτύου από τα παιδιά τους, ωστόσο, η γονική επίβλεψη λειτουργεί συμπληρωματικά και δεν αντικαθιστά τις υποχρεώσεις των παρόχων.
Έρχονται αλγόριθμοι και Age Verification
Μέχρι σήμερα, η δημιουργία ενός λογαριασμού απαιτούσε απλώς τη συμπλήρωση μιας ημερομηνίας γέννησης, ένα σύστημα που τα ίδια τα παιδιά παρέκαμπταν με ευκολία. Αυτή η πρακτική τελειώνει οριστικά.
Όπως επισημαίνει ο υπουργός, οι πλατφόρμες θα ελέγχουν την ηλικία των χρηστών τους, αυτές έχουν την ευθύνη γι’ αυτό. «Πώς θα το κάνουν; Όχι από τη δηλουμένη ηλικία, ούτως ή άλλως τα παιδιά μπορεί να δηλώσουν ψεύτικη ηλικία. Θα το κάνουν είτε από το περιεχόμενο, από τους αλγορίθμους, που δίνουν την υποψία και πληροφορίες στις πλατφόρμες για την ηλικία του χρήστη, αλλά και δυνητικά οι πλατφόρμες μπορούν να χρησιμοποιήσουν εφαρμογές επιβεβαίωσης ηλικίας, όπως η δική μας εφαρμογή, το KidsWallet», επισημαίνει ο κ. Παπαστεργίου.
Οι εταιρείες θα επιστρατεύσουν εξελιγμένα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης που θα αναλύουν τη συμπεριφορά, τον τρόπο γραφής και το περιεχόμενο που καταναλώνει ή αναρτά ένας χρήστης, ώστε να εντοπίζουν αν πρόκειται για ανήλικο.
Το «χαρτί» του KidsWallet και τα ευρωπαϊκά όρια
Η ελληνική κυβέρνηση ρίχνει στο τραπέζι μια δική της ψηφιακή λύση, το KidsWallet, μια εφαρμογή επιβεβαίωσης ηλικίας που εγγυάται την εγκυρότητα των στοιχείων. Ωστόσο, η ευρωπαϊκή νομοθεσία θέτει σαφείς περιορισμούς στο αν αυτό μπορεί να γίνει υποχρεωτικό. «Εμείς δεν μπορούμε βάσει ευρωπαϊκής νομοθεσίας να υποχρεώσουμε την οποιαδήποτε πλατφόρμα να χρησιμοποιήσει τη δική μας εφαρμογή», διευκρινίζει ο υπουργός. «Ωστόσο τους λέμε ότι αν δεν είστε σίγουροι ως πλατφόρμα για την ηλικία, έχετε τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσετε το KidsWallet και επιβεβαιώστε την ηλικία».
«Βαρύς ο πέλεκυς» με εξοντωτικά πρόστιμα
Για τις εταιρίες που θα εθελοτυφλούν ή θα αποτύχουν να θωρακίσουν τις πλατφόρμες τους από παιδιά κάτω των 15 ετών, οι συνέπειες θα είναι οικονομικά ασήκωτες. Το νέο κανονιστικό πλαίσιο δεν αφήνει περιθώρια για ελιγμούς, καθώς συνδέεται άμεσα με την ευρωπαϊκή Πράξη για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act – DSA), η οποία προβλέπει πρόστιμα-μαμούθ που μπορούν να φτάσουν έως και το 6% του παγκόσμιου ετήσιου τζίρου των εταιριών.
«Τα πρόστιμα που προβλέπονται για τις πλατφόρμες, σύμφωνα με την Πράξη για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες, είναι τεράστια κι αυτό είναι για όλους μια δικλείδα ασφαλείας», προειδοποιεί ο κ. Παπαστεργίου, δίνοντας το στίγμα της αυστηρότητας με την οποία θα ελέγχονται πλέον οι τεχνολογικοί γίγαντες.
Η αντίστροφη μέτρηση για την 1η Ιανουαρίου 2027 έχει ήδη ξεκινήσει, και οι πλατφόρμες καλούνται να αναπτύξουν άμεσα τα ψηφιακά τους αντανακλαστικά, αν θέλουν να αποφύγουν μια πρωτοφανή σύγκρουση με τους ελεγκτικούς μηχανισμούς.
Υπενθυμίζεται ότι η θέσπιση κατώτατου ορίου ηλικίας 15 ετών για την πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης προβλέπεται από το νομοσχέδιο που υπερψηφίστηκε από την Ολομέλεια της Βουλής , με τις σχετικές διατάξεις να προγραμματίζεται να τεθούν σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2027.
