Morningstar DBRS: Πώς οι τιμές ακινήτων στην Ελλάδα ξεπέρασαν τα επίπεδα πριν την κρίση
Για ποιον λόγο ο οίκος δεν «φοβάται» τη δημιουργία φούσκας αντίστοιχης με το 2008 και ποιο «καμπανάκι» χτυπά, παρόλα αυτά
Μία από τις δυναμικότερες επιδόσεις στην Ευρώπη καταγράφει η ελληνική αγορά κατοικίας, μετά την οικονομική κρίση, με τις τιμές των ακινήτων να έχουν ξεπεράσει τα ιστορικά υψηλά επίπεδα της περιόδου πριν από την κρίση χρέους.
Σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση του οίκου Morningstar DBRS, οι τιμές των ακινήτων βρίσκονται πλέον περίπου 85% υψηλότερα σε σύγκριση με το χαμηλότερο σημείο που είχαν καταγράψει το 2017, επιβεβαιώνοντας τη θεαματική μεταστροφή της αγοράς την τελευταία οκταετία.
Η νέα άνοδος δεν βασίζεται σε αλόγιστη τραπεζική δανειοδότηση
Παρά την αλματώδη αύξηση των τιμών, η Morningstar DBRS υπογραμμίζει ότι τα δομικά χαρακτηριστικά της τρέχουσας ανόδου διαφέρουν ουσιωδώς από εκείνα της προηγούμενης δεκαετίας. Η σημερινή ανάκαμψη δεν τροφοδοτείται από αλόγιστη επέκταση της στεγαστικής πίστης, αλλά αποδίδεται στη συνολική βελτίωση της οικονομίας, την εισροή ξένων επενδύσεων και τους διαρκείς περιορισμούς στην προσφορά νέων κατοικιών.
Το στοιχείο αυτό διαφοροποιεί αισθητά τη σημερινή συγκυρία από την περίοδο πριν από το 2008, όταν η άνοδος των αξιών βασιζόταν σε μεγάλο βαθμό στην ταχεία και υψηλού ρίσκου δανειοδότηση των νοικοκυριών.
«Ασπίδα» οι υψηλότερες τιμές για το τραπεζικό σύστημα
Η ανατίμηση των ακινήτων λειτουργεί παράλληλα ως ανάχωμα για την ποιότητα του ενεργητικού των ελληνικών τραπεζών. Η ενίσχυση των αντικειμενικών και εμπορικών αξιών αυξάνει την κάλυψη των εξασφαλίσεων, ενώ τα αυστηρότερα κριτήρια χορήγησης νέων δανείων και η βελτίωση των οικογενειακών ισολογισμών αποτρέπουν τη δημιουργία νέων συστημικών κινδύνων, προσθέτει η ανάλυση.
«Η ανάκαμψη της ελληνικής αγοράς κατοικίας στηρίζει τα πιστωτικά θεμελιώδη μεγέθη των τραπεζών μέσω υψηλότερων αξιών εξασφαλίσεων, μεγαλύτερης ανθεκτικότητας των νοικοκυριών και πιο πειθαρχημένων προτύπων χορηγήσεων», σημειώνει ο Andrea Costanzo, αντιπρόεδρος της Morningstar DBRS.
Η πρόκληση της προσβασιμότητας
Στον αντίποδα, η αλματώδης αυτή αύξηση εξελίσσεται στη μεγαλύτερη μεσοπρόθεσμη πρόκληση για την ισορροπία της αγοράς και την κοινωνική συνοχή. Η «ξηρασία» στην προσφορά ακινήτων, σε συνδυασμό με την υψηλή ζήτηση, επιβαρύνει δυσανάλογα την οικονομική προσιτότητα της στέγης, αποκλείοντας ουσιαστικά τα νοικοκυριά χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος.
Έτσι, το μεγάλο στοίχημα για τα επόμενα χρόνια συμπυκνώνεται στη διατήρηση της αναπτυξιακής δυναμικής της αγοράς, χωρίς αυτή να συνοδευτεί από περαιτέρω επιδείνωση των όρων διαβίωσης και πρόσβασης στη στέγη για τη γερμανική και ελληνική κοινωνία.