“Θα οργώσουμε την… άσφαλτο αν δεν τα βρούμε”
"Δεν γίνεται να πληρώνουμε τα διπλά ή και... περισσότερα για τα ίδια φυτοφάρμακα σε Βραζιλία και Ελλάδα" τονίζουν οι αγρότες λίγο πριν το διάλογο στο Μαξίμου
“Η διαφορά σε τιμές φυτοφαρμάκων δεν οφείλεται μόνο σε “ακριβές γερμανικές εταιρείες”, αλλά κυρίως στο ότι στην ΕΕ πληρώνουμε για υψηλότερα standards προστασίας, ενώ στις χώρες της Mercosur προτεραιότητα έχει η χαμηλή τιμή και η μεγάλη παραγωγή…”
Αύριο Τρίτη, αντιπροσωπεία αγροτών από τα μπλόκα όλης της χώρας έχει προγραμματιστεί να βρεθεί στο Μέγαρο Μαξίμου για τον πολυαναμενόμενο διάλογο με τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, ύστερα από δύο μήνες κινητοποιήσεων στους δρόμους και μέσα στο κρύο του χειμώνα. Μια συνάντηση που δεν ξέρουμε αν, με ποιούς και πότε, τελικά θα γίνει διότι υπάρχουν πολλές ακόμη διαφορετικές φωνές μέσα στον αγροτικό κόσμο. Πάντως αν γίνει κεντρικό θέμα που θα τεθεί στο τραπέζι του διαλόγου θα είναι και το υψηλό κόστος των φυτοφαρμάκων στην Ελλάδα σε σύγκριση με τις χώρες της Mercosur.
“Κρατάμε μικρό καλάθι”
Όπως δηλώνουν χαρακτηριστικά, δεν μπορεί να συνεχιστεί αυτή η άνιση μεταχείριση που θέτει τους Έλληνες παραγωγούς σε μειονεκτική θέση έναντι των συναδέλφων τους στη Βραζιλία, την Ουρουγουάη, την Αργεντινή και την Παραγουάη. Ο δε Κώστας Ανεστίδης, αγροτοσυνδικαλιστής από το μπλόκο των Μαλγάρων και μία από τις πιο δυνατές φωνές των κινητοποιήσεων, έχει θέσει το ζήτημα με απόλυτη σαφήνεια, εφόσον η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρήσει στη συμφωνία ελευθέρου εμπορίου με τη Mercosur, οι Έλληνες αγρότες θα πρέπει να εργάζονται υπό τους ίδιους όρους ανταγωνισμού με τους Λατινοαμερικάνους αγρότες. Αυτό σημαίνει πρωτίστως ίδιες τιμές στα φυτοφάρμακα και όχι να αφήνονται οι μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες να καθορίζουν τις τιμές κατά βούληση, ανάλογα με τη γεωγραφική θέση κάθε χώρας. Οι αγρότες υπογραμμίζουν ότι, ενώ στην Ελλάδα ένα λίτρο συγκεκριμένων σκευασμάτων μπορεί να κοστίζει 230 με 380 ευρώ, στις χώρες της Mercosur οι αντίστοιχες ή παρόμοιες ουσίες διατίθενται σε πολύ χαμηλότερες τιμές, συχνά στο μισό ή και… λιγότερο. Η διαφορά αυτή δεν οφείλεται μόνο στις οικονομίες κλίμακας της τεράστιας λατινοαμερικάνικης αγοράς ή στην παρουσία φθηνών γενόσημων από Κίνα και Ινδία, αλλά και στην τιμολογιακή πολιτική των ίδιων των πολυεθνικών, οι οποίες, σύμφωνα με τους παραγωγούς, χρεώνουν υψηλότερα στις μικρότερες και πιο αυστηρά ρυθμισμένες ευρωπαϊκές αγορές. Το αίτημα είναι ξεκάθαρο, είτε να μειωθούν δραστικά οι τιμές των φυτοφαρμάκων στην Ελλάδα, είτε να προβλεφθούν ισχυρά αντισταθμιστικά μέτρα στη συμφωνία ώστε τα εισαγόμενα προϊόντα να παράγονται με τα ίδια υγειονομικά και περιβαλλοντικά standards που ισχύουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Διαφορετικά, προειδοποιούν, η ελληνική αγροτική παραγωγή θα βρεθεί αντιμέτωπη με αθέμιτο ανταγωνισμό που μπορεί να αποβεί μοιραίος για χιλιάδες οικογένειες.
Τα τρακτέρ παραμένουν στους δρόμους έτοιμα για… όλα
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει από τους πιο αυστηρούς κανονισμούς παγκοσμίως για την έγκριση και χρήση φυτοφαρμάκων (μέσω EFSA και κανονισμών όπως ο 1107/2009). Πολλές ουσίες απαγορεύονται ή περιορίζονται λόγω κινδύνων για υγεία, περιβάλλον και βιοποικιλότητα. Πάνω από 150 ουσίες που επιτρέπονται σε χώρες όπως η Βραζιλία είναι απαγορευμένες στην ΕΕ με αποτέλεσμα οι αγρότες στην Ελλάδα έχουν πρόσβαση μόνο σε λιγότερα, νεότερα και “ασφαλέστερα” σκευάσματα, που απαιτούν πολλαπλές εφαρμογές ή συνδυασμούς αυξάνοντας το συνολικό κόστος. Η διαδικασία έγκρισης είναι εξαιρετικά δαπανηρή (εκατομμύρια ευρώ ανά προϊόν), και αυτό μετακυλίεται στις τιμές. Την ίδια ώρα οι κανονισμοί στη Mercosur είναι πιο χαλαροί. Σε Βραζιλία και Αργεντινή επιτρέπονται περισσότερες δραστικές ουσίες, συμπεριλαμβανομένων παλαιότερων, φθηνότερων και συχνά πιο… τοξικών. Υπάρχει μεγάλη διείσδυση φθηνών γενόσημων (generics) από Κίνα και τοπική παραγωγή, ενώ η αγορά είναι τεράστια δημιουργώντας οικονομίες κλίμακας και έντονο ανταγωνισμό που ρίχνει τις τιμές. Ακόμη στην ΕΕ προωθούνται βιολογικές/εναλλακτικές μέθοδοι που είναι συνήθως ακριβότερες από τα χημικά. Σε περιπτώσεις όπως η Ελλάδα, αγρότες στρέφονται ακόμα και σε παράνομα εισαγόμενα φυτοφάρμακα για να μειώσουν κόστος, καθώς τα νόμιμα είναι υπερβολικά ακριβά. Τέλος στην Ελλάδα ο ΦΠΑ είναι 24% (ή χαμηλότερος για αγροτικά, αλλά υψηλός συνολικά), ενώ σε Mercosur οι φόροι/επιδοτήσεις ευνοούν χαμηλότερες τιμές. Συνοψίζοντας, η διαφορά δεν οφείλεται μόνο σε “ακριβές γερμανικές εταιρείες”, αλλά κυρίως στο ότι στην ΕΕ πληρώνουμε για υψηλότερα standards προστασίας, ενώ στη Mercosur προτεραιότητα έχει η χαμηλή τιμή και μεγάλη παραγωγή. Σε κάθε περίπτωση οι αγρότες δηλώνουν διατεθειμένοι να συνεχίσουν τις κινητοποιήσεις αν δεν υπάρξουν ουσιαστικές δεσμεύσεις από το διάλογο τους με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, ενώ η κυβέρνηση από την πλευρά της επιμένει ότι θα υπερασπιστεί τα ελληνικά συμφέροντα στις Βρυξέλλες και όπου αλλού χρειαστεί, τ ο αν θα γεφυρωθεί το χάσμα μένει να φανεί τις… επόμενες ώρες