Μητσοτάκης: «Στρατηγική προτεραιότητα η ενίσχυση της βιομηχανίας» – Ενισχύσεις 1 δισ. ευρώ

Νέα χρηματοδοτικά εργαλεία συνολικού προϋπολογισμού 1 δισ. ευρώ για στρατηγικής σημασίας βιομηχανικά έργα περιλαμβάνει ο σχεδιασμός της κυβέρνησης ενόψει της νέας φάσης ενίσχυσης της μεταποίησης, με έμφαση στην «πράσινη» βιομηχανική μετάβαση, την τεχνολογία και τις επενδύσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας.

Όπως αποτυπώνεται στην παρουσίαση του Υπουργείου Ανάπτυξης ενώπιον της Κυβερνητικής Επιτροπής Βιομηχανίας (ΚΕΒ), η νέα χρηματοδοτική περίοδος εστιάζει σε στοχευμένες κρατικές ενισχύσεις αντί για οριζόντιες επιδοτήσεις, την ώρα που καταγράφεται ήδη σημαντική δεξαμενή επενδυτικών σχεδίων προς χρηματοδότηση.

Συνολικά, 270 επενδυτικές προτάσεις βρίσκονται σε στάδιο αξιολόγησης, με τις 123 εξ αυτών να αφορούν τη Μακεδονία και τη Θράκη, ενώ η υλοποίησή τους εκτιμάται ότι μπορεί να δημιουργήσει πάνω από 3.000 νέες θέσεις εργασίας.

«Στον πυρήνα της ευρωπαϊκής πολιτικής και στρατηγική προτεραιότητα για την κυβέρνηση η βιομηχανία»

Κατά την έναρξη της συνεδρίασης ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε πως για την κυβέρνηση «ενίσχυση της βιομηχανίας και της μεταποίησης αποτελεί μία στρατηγική προτεραιότητα για μία πιο παραγωγική, ανταγωνιστική και ανθεκτική ελληνική οικονομία.

Μαζί με την κατοχυρωμένη πια δημοσιονομική σταθερότητα και την αξιοπιστία της χώρας αποτελούν βασικούς παράγοντες για να διατηρηθεί η ισχυρή οικονομική ανάπτυξη, να διαχέεται παντού και να αφορά, τελικά, και το σύνολο της ελληνικής κοινωνίας.

Άλλωστε, το ξέρετε ότι η βιομηχανία βρίσκεται ξανά -ευτυχώς, θα έλεγα- στον πυρήνα της ευρωπαϊκής πολιτικής. Και σε ένα περιβάλλον αβέβαιων γεωπολιτικών ανατροπών, ενεργειακής αβεβαιότητας, έντονου διεθνούς ανταγωνισμού, η παραγωγική βάση καθορίζει τελικά και την οικονομική ασφάλεια, την ανθεκτικότητα και τελικά την ισχύ κάθε χώρας.

Η Ελλάδα και η κυβέρνησή μας έχει αντιμετωπίσει αυτή τη σημαντική μετατόπιση που γίνεται σε ευρωπαϊκό πεδίο με τη σοβαρότητα που απαιτείται. Συμμετέχουμε ενεργά σε όλες τις ευρωπαϊκές διαβουλεύσεις και αποφάσεις που αφορούν κρίσιμα ζητήματα: την ανταγωνιστικότητα, την ενέργεια, τις επενδύσεις, τις κρίσιμες αλυσίδες αξίας».

Τα δύο νέα χρηματοδοτικά εργαλεία του 1 δισ. ευρώ

Ο πρώτος πυλώνας χρηματοδότησης είναι το Ταμείο Εκσυγχρονισμού, μέσω του οποίου προβλέπονται 200 εκατ. ευρώ στον αρχικό κύκλο και συνολικά 600 εκατ. ευρώ έως το 2032. Βάσει του προγραμματισμού, τα κεφάλαια αυτά θα κατευθυνθούν αποκλειστικά σε Στρατηγικές Επενδύσεις.

Ο δεύτερος αφορά το ευρωπαϊκό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων CISAF, με διαθέσιμους πόρους 400 εκατ. ευρώ έως το 2030. Η χρηματοδότηση θα επικεντρωθεί στην καθαρή βιομηχανική μετάβαση και σε έργα υψηλής προστιθέμενης αξίας. Η ΚΕΒ προβλέπεται να παρακολουθεί τη διαδικασία ωρίμανσης των σχεδίων, τα κριτήρια επιλογής τους καθώς και την παραγωγική αποδοτικότητα των κονδυλίων.

Πού συγκεντρώνεται η επενδυτική ζήτηση

Από το σύνολο των 270 επενδυτικών σχεδίων που αξιολογούνται σήμερα, η εντονότερη συγκέντρωση παρατηρείται στον κλάδο των τροφίμων και της εφοδιαστικής αλυσίδας με 58 προτάσεις. Ακολουθούν η μεταλλουργία με 33, τα δομικά υλικά με 29 και ο τομέας των μεταφορών και των logistics με 22.

Ταυτόχρονα, στο πρόγραμμα «Έξυπνη Μεταποίηση» καταγράφονται 174 εγκεκριμένες προτάσεις, οι οποίες αντιστοιχούν σε ώριμες επενδύσεις ύψους 262,1 εκατ. ευρώ και αιτούνται δημόσια ενίσχυση 145,6 εκατ. ευρώ.

Στα νέα καθεστώτα του Αναπτυξιακού Νόμου προγραμματίζεται σαφέστερη κλαδική εστίαση στη μεταποίηση, την έρευνα και ανάπτυξη, την τεχνητή νοημοσύνη, τα logistics, την άμυνα και την αεροναυπηγική. Παράλληλα εξετάζεται η διεύρυνση της πριμοδότησης για τις επενδύσεις που εγκαθίστανται εντός Επιχειρηματικών Πάρκων.

Οι επενδύσεις που έχουν ήδη ξεκινήσει

Σύμφωνα με τα στοιχεία του απολογισμού που παρουσιάστηκαν στην ΚΕΒ, μέσω του Αναπτυξιακού Νόμου έχουν εγκριθεί 478 επενδυτικά σχέδια στον χώρο της μεταποίησης, συνολικού προϋπολογισμού 1,781 δισ. ευρώ, με εγκεκριμένες ενισχύσεις που φτάνουν τα 848 εκατ. ευρώ. Το 94,4% των ενισχύσεων αυτών διοχετεύεται στην περιφέρεια, εκτός Αττικής.

Μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης έχουν επίσης υπογραφεί 110 δανειακές συμβάσεις με 92 βιομηχανικές επιχειρήσεις, για επιχειρηματικά σχέδια συνολικού ύψους 5,634 δισ. ευρώ. Τα δάνεια που χορηγούνται μέσω του ΤΑΑ ανέρχονται σε 2,245 δισ. ευρώ.

Στο πεδίο των Στρατηγικών Επενδύσεων, 53 από τα 96 συνολικά έργα σχετίζονται με τη βιομηχανία, ενώ οι 13 νέες επενδύσεις που εντάχθηκαν τη διετία 2025-2026 διαμορφώνουν συνολικό προϋπολογισμό περίπου 1,64 δισ. ευρώ.

Ενέργεια και βιομηχανικό κόστος

Ιδιαίτερη βαρύτητα είχε στην ΚΕΒ η αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους. Ο σχεδιασμός της κυβέρνησης προβλέπει ετήσια ενίσχυση της μεταποίησης ύψους περίπου 100 εκατ. ευρώ για το διάστημα 2026-2030, ενώ ειδικά για το 2026 προβλέπονται επιπλέον 200 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού για έργα ενεργειακής αναβάθμισης. Στην παρουσίαση γίνεται συνολικά λόγος για 700 εκατ. ευρώ στον τομέα της ενεργειακής στήριξης την περίοδο 2026-2030.

Επιχειρηματικά Πάρκα, βιομηχανικοί λιμένες και ημιαγωγγοί

Η ατζέντα των εργασιών της ΚΕΒ δεν περιορίζεται μόνο στο κομμάτι των χρηματοδοτήσεων. Περιλαμβάνει νέο πλαίσιο για τα Επιχειρηματικά Πάρκα, με θεσμικές παρεμβάσεις, κίνητρα εγκατάστασης, φορολογικές ελαφρύνσεις και ανάπτυξη κοινών υποδομών. Ειδική Νομοπαρασκευαστική Επιτροπή αναμένεται να παρουσιάσει εντός τριών μηνών την αρχική ιεράρχηση των απαιτούμενων νομοθετικών ρυθμίσεων.

Παράλληλα, τροχοδρομούνται παρεμβάσεις που αφορούν τους βιομηχανικούς λιμένες, τη χωροθέτηση και επέκταση βιομηχανικών μονάδων, καθώς και την απλούστευση των διαδικασιών αδειοδότησης.

Στις άμεσες προτεραιότητες περιλαμβάνεται επίσης η διαμόρφωση εθνικής στρατηγικής για τους ημιαγωγούς, με αποτύπωση της εγχώριας αλυσίδας αξίας και προετοιμασία για το Chips Act II, καθώς και η έναρξη διαλόγου για την αντιμετώπιση των ελλείψεων σε τεχνικό προσωπικό.

Συνολικά, το Υπουργείο Ανάπτυξης εκτιμά ότι έχουν ενεργοποιηθεί περισσότερα από 3,7 δισ. ευρώ σε παραγωγικές επενδύσεις, ενώ 11 μεταρρυθμιστικές δράσεις βρίσκονται σε φάση επιτάχυνσης.