Αποχώρηση Ryanair, νέα υποβάθμιση Θεσσαλονίκης

Η αποχώρηση της Ryanair από τη βάση της στη Θεσσαλονίκη ήρθε μάλλον ως κεραυνός εν αιθρία. Αιτία του αιφνιδιασμού ήταν ο καταιγισμός καλών ειδήσεων εκ μέρους της παραχωρησιούχου, σχετικά με την πρόσφατη κίνηση του αεροδρομίου Μακεδονία.

Το γεγονός προκάλεσε έντονη συζήτηση στην κοινωνία της πόλης και της γύρω περιοχής, λεκτικές αντιδράσεις φορέων, επερώτηση στη Βουλή, σύσκεψη στην έδρα του κεντρικού δήμου. Αναμενόμενη αντίδραση, δεδομένου του κρίσιμου ρόλου ενός αεροδρομίου όσον αφορά διάφορες δραστηριότητες: τουρισμό, εξαγωγές, real estate, εκπαίδευση. Κατ’ επέκταση, η υποβάθμιση του Μακεδονία ισοδυναμεί με περαιτέρω υποβάθμιση της Θεσσαλονίκης και της περιφέρειας που την περιβάλλει.

Το The Opinion είχε επισημάνει από την αρχή του έτους την επικίνδυνη στασιμότητα, με διαδοχικά άρθρα και ρεπορτάζ. Όπως είχαμε αναλύσει, χάρη σε πολυσυζητημένες άστοχες πρακτικές της Fraport, ολοένα μειώνονται οι διεθνείς συνδέσεις, ενώ δεν διευκολύνονται καν οι τοπικές μικρές επιχειρήσεις τουριστικών υπηρεσιών. Αντιθέτως, δυσκολεύονται στην απαιτητική δουλειά τους. Τον ιρλανδικό low budget αερομεταφορέα μπορεί τώρα να ακολουθήσουν περισσότεροι.

Διαχρονικά, η Fraport κρύβεται πίσω από εντυπωσιακές ανακοινώσεις για πράσινα έργα (που μειώνουν το κόστος λειτουργίας των παραχωρήσεων) και για αύξηση αφίξεων. Ωστόσο, οι επιδόσεις του Μακεδονία υπολείπονται ποσοστιαία εκείνων άλλων ελληνικών αεροδρομίων, όχι μόνο του Ελ. Βενιζέλος αλλά και περιφερειακών. Όντως καταγράφεται αύξηση, όμως είναι πολύ κατώτερη του εθνικού μέσου όρου.

Είναι ομολογουμένως γεγονός ότι η Ryanair συνηθίζει να αξιοποιεί τεχνάσματα ώστε να αποσπά οικονομικά ανταλλάγματα από τις κατά τόπους αρχές. Σε μια δύσκολη για τις αερομεταφορές περίοδο όπως η τρέχουσα, η ξαφνική ενέργειά της δεν εκπλήσσει. Τούτου λεχθέντος, το γεγονός τούτο δεν απαλλάσσει τη Fraport από τις δικές της τραγικές ευθύνες για τη σταδιακή απαξίωση του Μακεδονία, η οποία το έχει φέρει σε δυσχερή διαπραγματευτική θέση.

Εδώ θα επαναλάβουμε ότι, όπως πραγματοποιήθηκε, η παραχώρηση του αεροδρομίου Θεσσαλονίκης από την κυβέρνηση Σαμαρά-Βενιζέλου υπήρξε σοβαρό στρατηγικό σφάλμα, καθώς υπονομεύει τις αναπτυξιακές προοπτικές του. Κυρίως τις προοπτικές του να λειτουργήσει ως διεθνής κόμβος και πύλη εισόδου στην ΕΕ.

Μια κρίσιμη υποδομή τουριστικής χώρας παραχωρήθηκε έναντι πινακίου φακής (σε μεγάλο βαθμό με δανεισμό από ελληνικές αντί για γερμανικές τράπεζες), με αντάλλαγμα κάποια βελτίωση χώρων στο -χωρίς φυσούνες- νέο τέρμιναλ, στο στοιχειωδώς ανακαινισμένο παλιό και στο πάρκινγκ αεροσκαφών. Παράλληλα, η αποχώρηση ενός low budget αερομεταφορέα, σε συνδυασμό με τα λιγοστά -απρόβλεπτα- σιδηροδρομικά δρομολόγια προς Αθήνα, θέτει τους Θεσσαλονικείς σχεδόν στο έλεος του μοναδικού αξιόλογου ελληνικού αερομεταφορέα.

Καλώς ή κακώς, η τοπική αυτοδιοίκηση και οι παραγωγικοί φορείς λίγα μπορούν να προσφέρουν ως προς την επίλυση του ζητήματος, παρά τα αντιθέτως λεγόμενα. Την ίδια στιγμή, η Fraport ενδέχεται να αναλάβει τη λειτουργία άλλων 22 αεροδρομίων. Τι τύχη θα έχουν αυτά; Θα είναι επίσης έρμαια των μεγάλων εταιρειών;

Δεν βρισκόμαστε στο 2017. Η μνημονιακή περίοδος έχει πια παρέλθει, άρα έχει παρέλθει και η ασφυκτική πίεση των δανειστών στην Ελλάδα. Από εδώ και στο εξής, η κυβέρνηση οφείλει να εξαντλήσει κάθε νόμιμη δυνατότητα ώστε να απαλύνει τις αρνητικές επιπτώσεις της εν λόγω παραχώρησης. Ας επαναλάβουμε ότι οι επαγγελματίες του τουρισμού δεν μπορούν ολομόναχοι να αναλαμβάνουν τις ευθύνες του κλάδου.