Πώς επηρεάζει ο καθημερινός καφές τη λειτουργία του εντέρου – Τι αποκαλύπτει έρευνα
Έρευνα του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης συνδέει την κατανάλωση καφέ με αυξημένη κινητικότητα του εντέρου
Ο πρωινός καφές δεν ενεργοποιεί μόνο τον οργανισμό μας, αλλά επηρεάζει και τη λειτουργία του εντέρου, με τρόπους που οι επιστήμονες προσπαθούν να κατανοήσουν καλύτερα. Σύμφωνα με νέα μελέτη, η συστηματική κατανάλωση καφέ συνδέεται με μεγαλύτερη κινητικότητα του παχέος εντέρου, ένα εύρημα που ενδέχεται να συμβάλει μελλοντικά στην αναζήτηση νέων τρόπων αντιμετώπισης της δυσκοιλιότητας.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης και δημοσιεύτηκε στο ScienceDirect. Στόχος ήταν να εξεταστεί πώς ο καφές επηρεάζει τόσο τη σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος όσο και τη λειτουργία του γαστρεντερικού συστήματος. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όσοι έπιναν ένα έως πέντε φλιτζάνια καφέ περισσότερες από τρεις ημέρες την εβδομάδα εμφάνιζαν αυξημένη οξύτητα στο λεπτό έντερο και συχνότερες συσπάσεις στο παχύ έντερο. «Οι συσπάσεις του εντέρου μπορούν να υποστηρίξουν την υγιή πέψη, να βοηθήσουν στην πρόληψη της δυσκοιλιότητας και να διατηρήσουν τους εντερικούς μυς σε καλή κατάσταση», αναφέρει η Francesca Bucci, υποψήφια διδάκτορας στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης και μέλος της ερευνητικής ομάδας.
Τι έδειξε η «έξυπνη κάψουλα» που κατάπιαν οι συμμετέχοντες
Για να μελετήσουν τη σύνδεση της κατανάλωσης καφέ με τη λειτουργία του εντέρου, οι επιστήμονες διεξήγαγαν έρευνα διάρκειας εννέα ημερών, στην οποία έλαβαν μέρος περισσότεροι από 60 ενήλικες. Από αυτούς, οι 50 κατάπιαν μια ειδική ασύρματη συσκευή, γνωστή ως SmartPill, η οποία κατέγραφε στοιχεία κατά τη διέλευσή της από τον πεπτικό σωλήνα.
Ο αισθητήρας κατέγραφε την οξύτητα, τη θερμοκρασία, την πίεση, τον χρόνο μετακίνησης του εντερικού περιεχομένου, καθώς και τις συσπάσεις του εντέρου, δίνοντας στους ερευνητές αναλυτικά δεδομένα για τη λειτουργία του γαστρεντερικού συστήματος. Ταυτόχρονα, οι συμμετέχοντες κατέγραφαν επί οκτώ ημέρες όλα τα τρόφιμα και τα ροφήματα που κατανάλωναν, ενώ παρείχαν καθημερινά δείγματα κοπράνων και ούρων. Οι αναλύσεις επέτρεψαν στους επιστήμονες να εξετάσουν τη σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος, αλλά και την παρουσία ουσιών που συνδέονται με την κατανάλωση καφέ, όπως οι μεταβολίτες της καφεΐνης.
Πώς επηρεάζει τελικά ο καφές την πέψη και τα βακτήρια του εντέρου
Ένα από τα βασικά συμπεράσματα της έρευνας ήταν ότι όσοι κατανάλωναν συστηματικά καφέ παρουσίαζαν συχνότερες συσπάσεις στο παχύ έντερο. Οι συγκεκριμένες κινήσεις βοηθούν στη μετακίνηση του εντερικού περιεχομένου και στη φυσιολογική διαδικασία της αφόδευσης. Παράλληλα, καταγράφηκε μεγαλύτερη οξύτητα στο λεπτό έντερο. Ωστόσο, οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν ακόμη εάν η συγκεκριμένη αλλαγή έχει θετική ή αρνητική επίδραση στην υγεία. Το pH του λεπτού εντέρου αποτελεί σημαντικό παράγοντα για τη διάσπαση των τροφών και την πέψη. Επιπλέον, οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι δεν έχει αποδειχθεί πως όλες οι μεταβολές που παρατηρήθηκαν προκαλούνται αποκλειστικά από τον καφέ.
Ο Henrik Munch Roager, αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης, εκτιμά ότι υπάρχουν στοιχεία που ενισχύουν τη συγκεκριμένη συσχέτιση. «Γνωρίζουμε ήδη από άλλες μελέτες ότι ο καφές μπορεί να επηρεάσει διάφορες διαδικασίες στο πεπτικό σύστημα, συμπεριλαμβανομένης της έκκρισης γαστρικών οξέων. Επομένως, υπάρχουν βάσιμοι λόγοι να πιστεύουμε ότι αυτό που παρατηρούμε δεν είναι απλώς σύμπτωση», αναφέρει. Τα αποτελέσματα της νέας έρευνας συμπληρώνουν παλαιότερα επιστημονικά ευρήματα για τη σχέση του καφέ με το εντερικό μικροβίωμα.
Ειδικότερα, μελέτη του 2024 από το University of Texas Medical Branch είχε εντοπίσει θετική συσχέτιση ανάμεσα στην κατανάλωση καφέ και τη σύνθεση και ποικιλομορφία των βακτηρίων του εντέρου. Η ποικιλία των μικροοργανισμών θεωρείται βασικό στοιχείο ενός υγιούς εντερικού οικοσυστήματος, καθώς σχετίζεται με την ικανότητά του να προσαρμόζεται σε διαφορετικές συνθήκες και να αντιμετωπίζει παθογόνους μικροοργανισμούς.
Μπορεί ο καφές να αποτελέσει «σύμμαχο» κατά της δυσκοιλιότητας;
Οι επιστήμονες θεωρούν ότι η βαθύτερη κατανόηση των τρόπων με τους οποίους ο καφές επηρεάζει το πεπτικό σύστημα θα μπορούσε στο μέλλον να αξιοποιηθεί για την ανάπτυξη νέων παρεμβάσεων. «Πάρα πολλοί άνθρωποι αντιμετωπίζουν δυσκοιλιότητα και ακανόνιστες κενώσεις. Εάν κατανοήσουμε πώς ο καφές επηρεάζει την πέψη και τις συσπάσεις του εντέρου, ίσως μπορέσουμε να αξιοποιήσουμε αυτή τη γνώση για να διεγείρουμε την κινητικότητα του εντέρου με φυσικό τρόπο», επισημαίνει ο καθηγητής Roager. «Αυτό θα ήταν εξαιρετικά πολύτιμο», προσθέτει.
Ωστόσο, οι ερευνητές τονίζουν ότι χρειάζονται επιπλέον μελέτες, οι οποίες θα εξετάσουν και θα συγκρίνουν τη λειτουργία του εντέρου σε περιόδους αυξημένης κατανάλωσης καφέ και σε περιόδους κατά τις οποίες οι συμμετέχοντες απέχουν από το συγκεκριμένο ρόφημα.