Νέα εξέταση αίματος ανιχνεύει τον καρκίνο του παγκρέατος πριν προχωρήσει

Μια νέα εξέταση αίματος που μπορεί να ανιχνεύσει τον καρκίνο του παγκρέατος σε πρώιμα στάδια, όταν η νόσος είναι περισσότερο αντιμετωπίσιμη, ανέπτυξε διεθνής ερευνητική ομάδα με επικεφαλής το City of Hope, έναν από τους μεγαλύτερους οργανισμούς στις ΗΠΑ που ασχολούνται με την έρευνα και τη θεραπεία του καρκίνου.

Ο καρκίνος του παγκρέατος παραμένει μία από τις πιο δύσκολες μορφές καρκίνου στην έγκαιρη διάγνωση, καθώς στις περισσότερες περιπτώσεις εντοπίζεται όταν η νόσος έχει ήδη προχωρήσει. Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, μόλις το 14% των ασθενών ζει πέντε χρόνια μετά τη διάγνωση, ενώ περίπου 90% των περιστατικών διαγιγνώσκονται σε προχωρημένο στάδιο, σύμφωνα με το ΑΠΕ – ΜΠΕ.

Η διεθνής μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Nature Medicine», παρουσιάζει μια νέα υγρή βιοψία με την ονομασία PANXEON, η οποία εξετάζει δείγμα αίματος για τον εντοπισμό καρκίνου του παγκρέατος, αλλά και προκαρκινικών αλλοιώσεων.

Η εξέταση βασίζεται στην ανάλυση τριών βιοδεικτών: των κυκλοφορούντων microRNA, των εξωσωματικών microRNA και της πρωτεΐνης CA19-9. Τα αποτελέσματα των τριών μετρήσεων συνδυάζονται στη συνέχεια με τη βοήθεια Τεχνητής Νοημοσύνης, ώστε να προκύψει μία συνολική βαθμολογία που εκτιμά τον κίνδυνο παρουσίας της νόσου.

Για την αξιολόγηση της εξέτασης, οι ερευνητές μελέτησαν σχεδόν 1.800 ασθενείς από τις ΗΠΑ, την Ευρώπη και την Ασία, προκειμένου να διαπιστώσουν κατά πόσο τα αποτελέσματα προηγούμενων μελετών επιβεβαιώνονταν σε διαφορετικούς πληθυσμούς και κλινικά περιβάλλοντα.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, η εξέταση εντόπισε σωστά τον καρκίνο του παγκρέατος στα στάδια 1 και 2 στο 87% των περιπτώσεων. Το ποσοστό των ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων ήταν 3% στις ομάδες χαμηλού κινδύνου και 16% στις ομάδες υψηλού κινδύνου.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η ικανότητα της εξέτασης να εντοπίζει υψηλού βαθμού δυσπλασία, μια προχωρημένη προκαρκινική κατάσταση που συχνά περιγράφεται ως «στάδιο 0». Η PANXEON εντόπισε αυτές τις αλλοιώσεις σε ποσοστό άνω του 64% των περιπτώσεων.

Το εύρημα αυτό θα μπορούσε να συμβάλει στην καλύτερη αξιολόγηση των παγκρεατικών κύστεων και να βοηθήσει τους γιατρούς να διακρίνουν ποιες χρειάζονται στενότερη παρακολούθηση ή θεραπευτική παρέμβαση, πριν εξελιχθούν σε καρκίνο.Τα αποτελέσματα χαρακτηρίζονται ως ενθαρρυντικά, ωστόσο απαιτείται περαιτέρω αξιολόγηση πριν από την ευρύτερη εφαρμογή της εξέτασης στην κλινική πράξη.