Μαρία Ναυπλιώτου στο TheOpinion: «Καταφεύγω στον εαυτό μου στα δύσκολα»
Η ηθοποιός, Μαρία Ναυπλιώτου, μιλάει στο TheOpinion και στη Δέσποινα Δαϊλιάνη.
«Το Ακρωτήρι» του Sharr White, σε σκηνοθεσία Οδυσσέα Παπασπηλιόπουλου, με τη Μαρία Ναυπλιώτου στον πρωταγωνιστικό ρόλο, κάνει πρεμιέρα στο Radio City Theatre στις 23 Ιανουαρίου.
«Το Ακρωτήρι» ακολουθεί τη ζωή μιας νευρολόγου, η οποία, από την κορυφή της επαγγελματικής της ζωής, οδηγείται μέσω της ασθένειάς της στην πτώση.
«Η ηρωίδα, που υποδύομαι, έχει αφιερώσει τη ζωή της στη μελέτη της νόσου Αλτσχάιμερ, από την οποία, τελικά, πάσχει. Είναι ό, τι πιο δύσκολο έχω συναντήσει μέχρι τώρα στο θέατρο», αναφέρει η Μαρία Ναυπλιώτου στο TheOpinion.
Για ακόμα μία φορά, η ηθοποιός «συνομιλεί» με έναν ρόλο που απαιτεί μεγάλο ψυχικό βάθος και τον αντιμετωπίζει με προσήλωση, μεταφέροντας την αύρα μιας πρωθιέρειας επάνω στη θεατρική σκηνή…

Κυρία Ναυπλιώτου, δεύτερος χρόνος για «Το Ακρωτήρι». Σε αυτό το διάστημα, έχετε βραβευτεί για τον συγκεκριμένο ρόλο και η παράσταση έχει αποσπάσει διθυραμβικές κριτικές. Ποια αίσθηση σας έχει αφήσει, μέχρι σήμερα, αυτή η διαδρομή;
Το θέμα που πραγματεύεται η παράσταση μάς αγγίζει όλους βαθιά, βέβαια με διαφορετικούς τρόπους· είτε μέσα από κάποιο προσωπικό βίωμα είτε από τις εμπειρίες ανθρώπων του περιβάλλοντός μας.
Καταπιάνεται με την απώλεια της μνήμης και της συνείδησης, με την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου. Κατά τη γνώμη μου, το ίδιο το έργο είναι αριστοτεχνικά γραμμένο, παρακολουθώντας ακριβώς και αναδεικνύοντας τον «δαίδαλο», τον «λαβύρινθο» στον νου της ηρωίδας.
Ο ρόλος είναι από γραφής θραυσματικός. Η μετάβαση από τη μία κατάσταση στην άλλη, από τον έναν χώρο στον άλλον, πραγματοποιείται χωρίς «γέφυρες». Υποκριτικά, αυτό ήταν το μεγάλο «στοίχημα».
«Το Ακρωτήρι», ωστόσο, δεν το βλέπουμε σκηνικά…
Ο αγγλικός τίτλος μεταφράζεται στα ελληνικά ως «Το άλλο μέρος». Αυτήν τη φράση, όμως, την έχουμε συνδεδεμένη —ίσως, σήμερα, δεν είναι τόση δόκιμη, αλλά παλιότερα θυμάμαι να τη χρησιμοποιούν— με μια άλλη έννοια… Σε καμία περίπτωση δεν θέλαμε να διακινδυνεύσουμε κάποια σύγχυση.
Ήταν δική μου πρόταση να ονομάσουμε την παράσταση «Το Ακρωτήρι», γιατί πρόκειται για ένα υπαρκτό μέρος. Το ζευγάρι έχει το εξοχικό του σπίτι στο Ακρωτήριο Κοντ, όπου και συμβαίνει κάτι το οποίο πυροδοτεί όλο το έργο.
Επίσης, το ακρωτήρι είναι ένα τμήμα, μια «γλώσσα» της στεριάς που εισέρχεται στη θάλασσα. Βρίσκεται, δηλαδή, στο μεταίχμιο. Οπότε, αισθανθήκαμε ότι αυτό μπορούσε να ταιριάξει και να περιγράψει, με έναν τρόπο, το έργο, κυριολεκτικά και μεταφορικά.
Ορμώμενη από τον πολυεπίπεδο συμβολισμό του, «Το Ακρωτήρι» είναι ένα μέρος που αισθανόμαστε μέσα από την αποδιοργάνωση της αντίληψης της ηρωίδας. Τι θεωρείτε πιο τρομακτικό, κυρία Ναυπλιώτου; Να ξεχάσει κάποιος ή να ξεχαστεί;
Δεν μπορώ να τα συγκρίνω. Δεν μπορώ να φανταστώ πώς νιώθει ένας άνθρωπος, ο οποίος ξεχνάει…
Από την έρευνα που έκανα για τους ανθρώπους που πάσχουν από Αλτσχάιμερ αλλά και από την προσωπική μου εμπειρία με συγγενικά πρόσωπα, μπορώ να πω ότι ναι μεν «μεταναστεύουν» μέσα τους, με έναν τρόπο, σε άλλους χώρους και καταστάσεις —καθώς πρόκειται για έναν εκφυλισμό του εγκεφάλου— χωρίς, όμως, να σημαίνει ότι τους φέρνει γαλήνη ή ότι ξεχνιούνται μέσα σε όλο αυτό.
Υπάρχουν περιστατικά που βιώνουν τρόμο. Άνθρωποι που γίνονται επιθετικοί, καθώς νιώθουν ότι απειλούνται· δεν θυμούνται τα πρόσωπα και το περιβάλλον φαντάζει εχθρικό. Στα πολύ προχωρημένα στάδια της ασθένειας, κάποιοι από αυτούς δεν αναγνωρίζουν καν τον ίδιο τους τον εαυτό στον καθρέφτη. Μπερδεύουν την πραγματικότητα, βιώνουν παραισθήσεις.
Και οι δύο περιπτώσεις που αναφέρατε, βιώνονται με τραγικό τρόπο. Όμως, όταν έχεις το μυαλό σου, τη μνήμη σου, όταν έχεις τον εαυτό σου και τον αναγνωρίζεις, μπορείς, εφόσον οι άλλοι σε ξεχνούν, να ορίσεις τις αντιδράσεις σου· ορισμένα πράγματα μπορείς να τα διαχειριστείς και να τα ελέγξεις όσο επώδυνα κι αν είναι. Όταν χάνεις τον εαυτό σου, τότε, πια, είσαι έρμαιο της φροντίδας των άλλων.
Προσεγγίζετε το θέμα με αξιοσημείωτη διεισδυτικότητα.
Συνηθίζω να κάνω μια έρευνα για τους ρόλους που υποδύομαι, κυρίως όταν υπάρχει πρόσφορο έδαφος ή και για να καταλάβω τον κόσμο του συγγραφέα, πώς έζησε…
Για μια ασθένεια, για παράδειγμα, ανατρέχω σε επιστημονικές μελέτες. Στις περιπτώσεις, δε, που ένα πρόσωπο είναι υπαρκτό, μπορεί να μιλήσω με έναν ψυχολόγο ή ψυχίατρο για να κατανοήσω την προσωπικότητα την οποία καλούμαι να παίξω ή εκφάνσεις αυτής.
Είναι ενδιαφέρον και μου είναι ευχάριστο. Μετά αρχίζουν τα δύσκολα, όταν μπαίνεις στον χαρακτήρα…
Τι ρόλο διαδραματίζει η συντροφικότητα στο έργο;
Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η ηρωίδα έχει έναν σύζυγο που την αγαπά βαθιά. Αυτό το έργο, με αφορμή το Αλτσχάιμερ επικεντρώνεται και στο κομμάτι της συντροφικότητας.
Είναι σωτήρια η παρουσία ενός τρυφερού ανθρώπου για τον ψυχισμό αυτών που πάσχουν, όχι γιατί θα ξεπεράσουν την ασθένεια, αλλά επειδή βρίσκουν ένα «λιμάνι» αγάπης. Δεν μπορώ να φανταστώ τίποτα πιο ουσιαστικό στη ζωή από αυτό!
❝ Πέρα από τις καταστάσεις για τις οποίες δεν μπορούμε να έχουμε τον έλεγχο, κατά τη γνώμη μου οι ανθρώπινες σχέσεις είναι το πιο δύσκολο πράγμα που βιώνουμε.❞
Αντιλαμβάνομαι ότι πιστεύετε η ίδια στην έννοια της συντροφικότητας…
Πιστεύω στην έννοια της συντροφικότητας. Πιστεύω ότι είναι πάρα πολύ δύσκολο να επιτευχθεί χωρίς υποκρισία, γιατί απαιτείται πάρα πολύ υψηλό ποσοστό ωριμότητας και ενσυναίσθησης και από τις δύο πλευρές.
Πέρα από τις καταστάσεις για τις οποίες δεν μπορούμε να έχουμε τον έλεγχο, κατά τη γνώμη μου οι ανθρώπινες σχέσεις είναι το πιο δύσκολο πράγμα που βιώνουμε.

Κυρία Ναυπλιώτου, ποιο είναι το δικό σας «ακρωτήρι» στο οποίο καταφεύγετε, όταν ο κόσμος γύρω σας αλλά και η καθημερινότητα γίνονται πιο «θορυβώδεις»;
Καταφεύγω στον εαυτό μου. Έχω καταφέρει να δημιουργήσω μια σχέση με τον εαυτό μου, να με γνωρίσω και να αποδεχτώ κάποια κομμάτια του. Έχω καταφέρει να βρίσκομαι σε επιφυλακή για τα πιο δύσκολα, εσωτερικά μου ζητήματα.
Οπότε, αυτό μου έχει δημιουργήσει την πολυτέλεια να καταφεύγω στον εαυτό μου στα δύσκολα, να παίρνω δύναμη από αυτόν, να συνομιλώ μαζί του. Αυτό, κατ’ επέκταση, με έχει κάνει πιο ανοιχτή στις προσωπικές και συγγενικές μου σχέσεις.
Νομίζω ότι έχω καταφέρει να φτάσω σε έναν μεγαλύτερο βαθμό ενσυναίσθησης και έχω γίνει καλύτερη ακροάτρια· πάντα βιαζόμουν να μιλήσω και να προτείνω λύσεις, όταν οι άλλοι, πολλές φορές, δεν ήταν έτοιμοι.
Πλέον, αισθάνομαι μεγαλύτερη αποδοχή για τον εαυτό μου και για τους άλλους ανθρώπους. Επίσης, έχω κατακτήσει την ικανότητα να περιμένω.
Είστε ένας άνθρωπος που αγαπάει το θέατρο, που υπάρχει μέσα σε αυτό. Έχετε χρόνο, όμως, για να παρακολουθήσετε άλλες παραστάσεις; Ποια παράσταση, για παράδειγμα, είδατε τελευταία και σας άρεσε;
Όταν μου δίνεται η ευκαιρία, παρακολουθώ θέατρο. Μου αρέσει. Δεν βαριέμαι να βλέπω θέατρο, παρόλο που είμαι μέσα σε αυτό συνέχεια. Το αγαπάω πάρα πολύ!
Αυτήν τη στιγμή υπάρχουν πάρα πολλές σημαντικές και άξιες παραστάσεις που παίζονται στην Αθήνα, αλλά νομίζω ότι δεν μπορώ να σας απαντήσω. Θα αδικήσω κάποιες, αν δεν τις αναφέρω, και δεν το θέλω.
Αυτό που έχω να σας πω —και το λέω εντίμως, όχι ευλογώντας τα γένια μας ως συντεχνία—είναι ότι στην Αθήνα έχουμε πάρα πολύ καλό θέατρο, ταλαντούχους ανθρώπους και ηθοποιούς. Η ποιότητα των θεαμάτων είναι πάρα πολύ υψηλή.
Εδώ τώρα, βέβαια, τίθεται ένα άλλο ζήτημα: το γεγονός ότι όλα έχουν συγκεντρωθεί στην Αθήνα. Νομίζω ότι παντού, δυστυχώς ή ευτυχώς, το ίδιον των πραγμάτων είναι να συγκεντρώνονται σε ένα μέρος.
Είστε αυστηρή «κριτής»; Πώς, άλλωστε, να αποκοπείτε από την ιδιότητα της ηθοποιού;
Δεν είναι εύκολο να αποκόψεις την ιδιότητα, αλλά θεωρώ ότι δεν είμαι αυστηρή «κριτής». Φυσικά, όταν δεν μου αρέσει κάτι… δεν μου αρέσει! Δεν μπορώ να κάνω κάτι γι’ αυτό.
Όμως, σέβομαι πάρα πολύ τον κόπο των ηθοποιών, των ανθρώπων που βρίσκονται πάνω στη σκηνή, γιατί τον γνωρίζω εκ των έσω. Και καθώς το να μην καταφέρεις να αποδώσεις έναν ρόλο το ‘χω βιώσει κι εγώ, δεν είμαι αυστηρή ούτε σκληρή.
Σίγουρα, έχω το δικαίωμα να μη μου αρέσει κάτι και δεν μπορώ να υποκριθώ. Θα έλεγα, ωστόσο, ότι ψάχνω να βρω το καλό ακόμα κι αν κάτι δεν μου αρέσει στο σύνολό του.
❝ Όταν καταφέρνω να είμαι παρούσα στη στιγμή της παράστασης από την αρχή μέχρι το τέλος, τότε αισθάνομαι ικανοποιημένη.❞
Πότε θεωρείτε ότι μια παράσταση έχει επιτυχημένη έκβαση;
Εδώ συμβαίνει ένα παράδοξο πράγμα… Πολλές φορές, οι ηθοποιοί αισθανόμαστε ότι είμαστε καταπληκτικοί, κι αν τύχει να είναι ο σκηνοθέτης από κάτω να μας πει το αντίθετο.
Άλλες φορές, πάλι, νιώθουμε πως βρισκόμαστε μακριά από κάτι, αλλά, τελικά, καταφέρνουμε να το επικοινωνήσουμε στο κοινό πιο αποτελεσματικά. Ίσως αυτό να είναι: όταν πάσχει ο ηθοποιός, δεν πάσχουν οι θεατές. Ποτέ δεν ξέρεις, ακριβώς, τι συμβαίνει…
Αυτό που προσπαθώ, κάθε βράδυ, είναι να τηρώ τα συμφωνημένα. Να τηρώ, δηλαδή, τους ρυθμούς της παράστασης, αυτά που έχουμε πει μεταξύ μας, ποιοι είναι οι ρόλοι και η διαδρομή τους. Προσπαθώ να ακολουθώ την παράσταση χωρίς να καμώνομαι έναν άλλον άνθρωπο, αλλά να αντιδρώ η ίδια σε αυτά που συμβαίνουν και αφορούν στο «τώρα»· σε αυτά που εισπράττω από το βλέμμα του συναδέλφου, από τον τόνο της φωνής του.
Το θέατρο —αυτή είναι η μαγεία και η ομορφιά του— έχει να κάνει με το «τώρα», με τη στιγμή που ζούμε τώρα και όχι με την ανάμνηση ενός πράγματος. Για μένα, λοιπόν, αυτό είναι το «στοίχημα».
Όταν καταφέρνω να είμαι παρούσα στη στιγμή της παράστασης από την αρχή μέχρι το τέλος, τότε αισθάνομαι ικανοποιημένη· ότι τα πράγματα έχουν πάει καλά. Όταν, μερικές φορές, από κούραση ή από έλλειψη διαθεσιμότητας δεν το καταφέρνω, λέω πως ήταν μια χαμένη ευκαιρία…
Ερχόμενη στη Θεσσαλονίκη, τι ανυπομονείτε να κάνετε εκτός από το να συναντηθείτε με το θεατρικό κοινό;
Θα έλεγε κανείς ότι η πόλη σας έχει ένα τοπίο κινηματογραφικό. Η συννεφιά της Θεσσαλονίκης, η ομίχλη, δημιουργεί ένα σκηνικό που το συναντάμε σε μυθιστορήματα, σε ταινίες, σε αφηγήσεις. Φέρει, δηλαδή, έναν τέτοιον αέρα…
Ανυπομονώ να απολαύσω τη βόλτα της Θεσσαλονίκης, την πιο παρεΐστικη ατμόσφαιρα της πόλης, το καλό φαγητό και να δω τους ανθρώπους με τους οποίους έχω δεθεί ιδιαίτερα από τα χρόνια του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος.

Πληροφορίες
«Το Ακρωτήρι» (“The other place”) του Sharr White
Radio City Theatre (Φάληρο, Λεωφόρος Βασ. Όλγας 11 & Παρασκευοπούλου 9)
Πρεμιέρα: Παρασκευή 23 Ιανουαρίου 2026
Ημέρες και ώρες παραστάσεων: κάθε Πέμπτη στις 20:00, Παρασκευή & Σάββατο στις 21:00, Κυριακή στις 18:00
Ηλεκτρονική προπώληση εισιτηρίων: more.com
Ταυτότητα παράστασης
Μετάφραση: Νικηφόρος Βαλτινός
Απόδοση – Σκηνοθεσία: Οδυσσέας Παπασπηλιόπουλος
Κίνηση: Αυγουστίνος Κούμουλος
Σκηνικά – Κοστούμια: Ηλένια Δουλαδίρη
Σχεδιασμός φωτισμών: Ζωή Μολυβδά Φαμέλη
Βίντεο: Βασίλης Ματζώρος
Μουσική: Πάνος Γκίνης
Βοηθός σκηνοθέτη: Κατερίνα Λούβαρη Φασόη
Επικοινωνία: Ρεβέκκα Ρουμελιώτη
Διανομή
Τζουλιάνα: Μαρία Ναυπλιώτου
Ίαν: Νικόλας Παπαγιάννης
Γυναίκα: Στεφανία Ζώρα
Άνδρας: Αυγουστίνος Κούμουλος