Πρωταθλητισμός στην ακρίβεια των τροφίμων

Η Ελλάδα κατατάσσεται πλέον στην τέταρτη θέση μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά τον ρυθμό αύξησης στις τιμές βασικών διατροφικών αγαθών, προϊόντα όπως το ψωμί, το γάλα, τα φρέσκα λαχανικά και το ελαιόλαδο έχουν καταγράψει αυξήσεις που σε ορισμένες περιπτώσεις αγγίζουν ή ξεπερνούν το 40%, όπως καταγγέλλει το Νέο Ινστιτούτο Καταναλωτών.

«Σύμφωνα με έρευνα του ΙΕΛΚΑ, το 52% της τελικής τιμής στα οπωροκηπευτικά προέρχεται από το κόστος παραγωγής στο χωράφι. Το υπόλοιπο κατανέμεται ως εξής, 13% στους χονδρεμπόρους, 24% στους έμπορους και 12% στον ΦΠΑ. Αυτός ο ΦΠΑ αποτελεί μια σημαντική επιβάρυνση για τον καταναλωτή», αναφέρει στο TheOpinion ο Παναγιώτης Γεωργιάδης, Δικηγόρος Παρ’ Αρείω Πάγω και σύμβουλος Δημοσίων Σχέσεων και Επικοινωνίας του Νέου Ινστιτούτου Καταναλωτών (Νέο ΙΝΚΑ).

Ο ίδιος επισημαίνει ότι, παρά τις επανειλημμένες εκκλήσεις του Νέου ΙΝΚΑ για μείωση του ΦΠΑ στα βασικά αγαθά, καμία σχετική πρόταση δεν έχει υλοποιηθεί σε αντίθεση με ό,τι συμβαίνει σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Ο κ. Γεωργιάδης αναφέρεται χαρακτηριστικά στην περίπτωση της σαρδέλας, η οποία πλέον φτάνει να πωλείται 12 έως 15 ευρώ το κιλό. «Η σαρδέλα, που κάποτε θεωρούνταν οικονομικό ψάρι, πλέον έχει τιμές αντίστοιχες με των πιο ακριβών θαλασσινών. Αυτό οφείλεται στην υπεραλίευση, τη μείωση των διαθέσιμων αλιευμάτων, αλλά και στο αυξημένο κόστος λειτουργίας καύσιμα, ρεύμα, ψύξη, μεταφορές», υπογραμμίζει.

Το ντόμινο των αυξήσεων

Η αύξηση των μισθών, παρότι θετική για τους εργαζομένους, επιβαρύνει το κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων, το οποίο τελικά μετακυλίεται στον καταναλωτή, σύμφωνα με τον κ. Γεωργιάδη. «Βλέπουμε αυξήσεις στον καφέ, το κακάο, τα γλυκά και τα παγωτά. Και για να καλυφθούν, πολλοί επαγγελματίες μειώνουν τις ποσότητες στις συσκευασίες. Ο καταναλωτής πληρώνει το ίδιο ή και περισσότερο, για μικρότερη ποσότητα προϊόντος. Αυτό είναι ουσιαστικά μια ‘κρυφή’ αύξηση», υπογραμμίζει ο κ. Γεωργιάδης.

Παρότι συχνά γίνεται αναφορά σε εξωγενείς αιτίες (όπως οι διεθνείς κρίσεις ή οι γεωπολιτικές εντάσεις), το Νέο ΙΝΚΑ επισημαίνει ότι σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν και εσωτερικοί παράγοντες όπως η ανεπάρκεια ελέγχων.

Το Νέο Ινστιτούτο Καταναλωτών προτείνει ένα πακέτο μέτρων για την αντιμετώπιση της ακρίβειας, τη διαφάνεια στις τιμές σε όλα τα στάδια της εφοδιαστικής αλυσίδας (παραγωγή, μεταποίηση, λιανική), ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών, με πρωταγωνιστικό ρόλο στην Επιτροπή Ανταγωνισμού, στήριξη της εγχώριας παραγωγής, ώστε να ενισχυθεί η διατροφική αυτάρκεια και να μειωθεί το κόστος μεταφοράς και μείωση του ΦΠΑ στα βασικά είδη διατροφής, ως άμεσο και προσωρινό μέτρο ανακούφισης.