Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)

Μπορεί οι συγκοινωνίες στην πόλη να βελτιώθηκαν αισθητά, όμως κάποιες μικρές πλην ουσιώδεις λεπτομέρειες φανερώνουν έλλειψη συντονισμού

Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)
Χάρτης μέσα σε βαγόνι του μετρό Θεσσαλονίκης (Eurokinissi)

Τι προκύπτει, αν ανακατέψεις το κόκκινο και το μπλε χρώμα; «Μωβ» θα ήταν μία σωστή απάντηση, αλλά στην περίπτωση του μετρό Θεσσαλονίκης καταλληλότερη είναι η απάντηση «ένα μικρό μπέρδεμα».

Αυτά τα χρώματα επιλέχθηκαν για να αναπαραστήσουν τους δύο διαφορετικούς κλάδους που θα απαρτίζουν το δίκτυο του μετρό. Ειδικότερα, το κόκκινο χρώμα επιλέχθηκε ως «εκπρόσωπος» της βασικής γραμμής (Ν.Σ. Σταθμός – Νέα Ελβετία), που λειτούργησε στα τέλη του 2024, και το μπλε για την επέκταση Καλαμαριάς (με κοινό τμήμα το Ν.Σ. Σταθμός – 25ης Μαρτίου και διακλάδωση από εκεί μέχρι τη Μίκρα).

Ήδη από την πρώτη μέρα λειτουργίας της βασικής γραμμής, οι χάρτες μέσα και έξω από τους σταθμούς εμφάνιζαν και τα δύο χρώματα στο κοινό τμήμα (π.χ. σε κεντρικούς σταθμούς όπως η Αγία Σοφία). Το ίδιο και στις πινακίδες που οδηγούν προς τις αποβάθρες, όπου βλέπουμε μία κόκκινη και μία μπλε λωρίδα.

Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)
Πλαστφόρμα του μετρό Θεσσαλονίκης (Eurokinissi)
Μετρό Θεσσαλονίκης, είσοδος σταθμού 25ης Μαρτίου
Μετρό Θεσσαλονίκης, είσοδος σταθμού 25ης Μαρτίου
Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)
Χάρτης του δικτύου του μετρό Θεσσαλονίκης (Eurokinissi)

Αντίστοιχα οι σταθμοί στις άκρες των δύο κλάδων εμφανίζονται μόνο με κόκκινες ή μόνο με πλε πινακίδες και καθίσματα αντίστοιχα.

Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)
Πινακίδα στην είσοδο του σταθμού Βούλγαρη του μετρό Θεσσαλονίκης
Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)
Πινακίδα στο σταθμό Ευκλείδης του μετρό Θεσσαλονίκης (Eurokinissi)
Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)
Πινακίδα στο σταθμό Νομαρχία του μετρό Θεσσαλονίκης (Eurokinissi)
Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)
Πινακίδα στην είσοδο του σταθμού Καλαμαριά του μετρό Θεσσαλονίκης

Όμως, πριν περίπου έναν μήνα, όταν τέθηκε σε λειτουργία η επέκταση Καλαμαριάς, είδαμε κάτι διαφορετικό στους χάρτες μέσα στα τρένα: Το μπλε χρώμα εμφανίζεται μόνο στο τμήμα 25η Μαρτίου – Μίκρα, δηλαδή στον κλάδο Καλαμαριάς, και «εξαφανίζεται» από εκεί και πέρα.

Χάρτης μέσα σε βαγόνι του μετρό Θεσσαλονίκης (Eurokinissi)
Χάρτης μέσα σε βαγόνι του μετρό Θεσσαλονίκης (Eurokinissi)

Τις πρώτες μέρες λειτουργίας του νέου κλάδου, αυτή η διαφοροποίηση έδωσε σε κάποιους επιβάτες την εντύπωση ότι έπρεπε να αποβιβαστούν από το συρμό της Καλαμαριάς στην 25ης Μαρτίου και εκεί να επιβιβαστούν σε κάποιον της βασικής γραμμής, ώστε να συνεχίσουν προς κέντρο.

Ωστόσο, όπως έχει γράψει επανειλημμένα το TheOpinion, τέτοια ανάγκη δεν υφίσταται, αφού, τόσο στη βασική γραμμή όσο και στην επέκταση Καλαμαριάς, τα τρένα πηγαίνουν μονομιάς στο Ν.Σ. Σταθμό.

Όπως και να έχει, καλό είναι οι επιβάτες να συμβουλεύονται τους ηλεκτρονικούς πίνακες αφίξεων στις αποβάθρες αλλά και τις πινακίδες στο μπροστινό μέρος των συρμών, που αναγράφουν τον τελικό προορισμό.

Τελικά είναι «κλάδος» ή ξεχωριστή «γραμμή»;

Τελικά, στην περίπτωση της επέκτασης Καλαμαριάς μιλάμε απλώς για κλάδο της βασικής γραμμής ή για τελείως ξεχωριστή γραμμή, που όμως μοιράζεται με τη βασική γραμμή –αυτήν του κόκκινου χρώματος– το σκέλος Ν.Σ. Σταθμός – 25ης Μαρτίου;

Στην επίσημη ιστοσελίδα του μετρό, ολόκληρο το δίκτυο του μετρό παρουσιάζεται ως μία γραμμή με δύο κλάδους στα ανατολικά.

Το δίκτυο του μετρό Θεσσαλονίκης στην επίσημη ιστοσελίδα του
Το δίκτυο του μετρό Θεσσαλονίκης στην επίσημη ιστοσελίδα του

Την ίδια λογική φαίνεται πως υιοθετεί και η Ελληνικό Μετρό, με τη Μελέτη Ανάπτυξης Μετρό Θεσσαλονίκης που συνέταξε τα προηγούμενα χρόνια και παρουσίασε το Μάιο του 2024.

Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)

Εκεί γίνεται λόγος για «Γραμμή 1», που περιλαμβάνει το βασικό κλάδο, την επέκταση προς Καλαμαριά – αεροδρόμια και έναν κλάδο μέχρι το Νοσοκομείο Παπαγεωργίου, και για «Γραμμή 2», που περιλαμβάνει δύο δυτικούς κλάδους προς Κορδελιό και Εύοσμο και έναν προς Αγία Κυριακή (Χαριλάου – Τροχιοδρομικά).

Απ’ την άλλη, σε ενημερωτικό περίπτερο που είχε ανοίξει πριν τη λειτουργία της βασικής γραμμής στα τέλη του 2024, είχαμε δει ένα γραφιστικό που παραπέμπει σε δύο διακριτές γραμμές.

Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)
Περίπτερο του μετρό Θεσσαλονίκης (Eurokinissi)

Αντίστοιχα, στην επίσημη ιστοσελίδα του Άκτωρα, της αναδόχου εταιρείας που ολοκλήρωσε το έργο, διαβάζουμε «Μετρό Θεσσαλονίκης Γραμμή 2 (Επέκταση Καλαμαριάς)».

Και τέλος, έχουμε και τις δύο διαφορετικές εκδοχές στους χάρτες που διατίθενται σε εφαρμογές για κινητά τηλέφωνα. Ενώ στο Google Maps υιοθετείται η λογικής της μίας γραμμής με δύο κλάδους, στο Apple Maps διαβάζουμε για Line 1 (κόκκινη) και Line 2 (μπλε)…

Το μετρό Θεσσαλονίκης στο Google Maps
Το μετρό Θεσσαλονίκης στο Google Maps
Το μετρό Θεσσαλονίκης στο Apple Maps
Το μετρό Θεσσαλονίκης στο Apple Maps

Πρώτα τα νούμερα ή τα γράμματα;

Και για να είμαστε δίκαιοι, δεν θα περιοριστούμε μόνο στο μετρό Θεσσαλονίκης, αλλά θα περάσουμε και στα λεωφορεία του ΟΑΣΘ, και συγκεκριμένα στις γραμμές που εξυπηρετούν το αεροδρόμιο «Μακεδονία».

Υπενθυμίζουμε ότι πλέον το αεροδρόμιο εξυπηρετείται από τη γραμμή 1Χ, που διασχίζει το κέντρο και καταλήγει στα ΚΤΕΛ, και τις γραμμές 2Χ και 3Χ, που καταλήγουν στους σταθμούς του μετρό Νέα Ελβετία και Μίκρα αντίστοιχα. Κατά τη διάρκεια της νύχτας λειτουργεί και η γραμμή 1Ν.

Στάση λεωφορείων στο αεροδρόμιο «Μακεδονία»
Στάση λεωφορείων στο αεροδρόμιο «Μακεδονία»
Στάση λεωφορείων στο αεροδρόμιο «Μακεδονία»
Στάση λεωφορείων στο αεροδρόμιο «Μακεδονία»

Όμως, τελικά το νούμερο προηγείται ή έπεται του γράμματος; Δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι!

Αν λάβουμε υπόψη μας την επίσημη εφαρμογή του ΟΣΕΘ με τα δρομολόγια των λεωφορείων αλλά και το Google Maps, το νούμερο μπαίνει μπροστά από το γράμμα.

Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)
Οι γραμμές 1Χ και 2Χ στην επίσημη εφαρμογή OSETH Bus
Τα λεωφορεία του ΟΑΣΘ που εξυπηρετούν το αεροδρόμιο «Μακεδονία» στο Google Maps
Τα λεωφορεία του ΟΑΣΘ που εξυπηρετούν το αεροδρόμιο «Μακεδονία» στο Google Maps

Ωστόσο, στις προμετωπίδες των λεωφορείων, που αναγράφουν το δρομολόγιο, το πράγμα μπερδεύεται. Στην περίπτωση του 1Χ, η προμετωπίδα γράφει αυτό που πρέπει, αλλά δεν ισχύει το ίδιο στην περίπτωση των άλλων δύο γραμμών, που πλασαρίζονται ως Χ2 και Χ3.

Λεωφορείο του ΟΑΣΘ στη γραμμή 1Χ
Λεωφορείο του ΟΑΣΘ στη γραμμή 1Χ (YouTube)
Λεωφορείο του ΟΑΣΘ στη γραμμή 2Χ
Λεωφορείο του ΟΑΣΘ στη γραμμή 2Χ (YouTube)

Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)

Λεωφορείο του ΟΑΣΘ στη γραμμή Χ3
Λεωφορείο του ΟΑΣΘ στη γραμμή 3Χ

Κλείνοντας, να αναφέρουμε και την ενημερωτική πινακίδα πάνω στα εκδοτικά μηχανήματα εισιτηρίων του αεροδρομίου, που αναφέρουν τη γραμμή 1Ν ως… Ν1.

Μετρό Θεσσαλονίκης και ΟΑΣΘ: Το «αλαλούμ» με τα χρώματα, τους χάρτες και τις ονομασίες των γραμμών (ΦΩΤΟ)
Ενημερωτική πινακίδα στο μηχάνημα έκδοσης εισιτηρίων στο αεροδρόμιο «Μακεδονία»

Και για να ολοκληρωθεί η… γκρίνια με ένα συνδυαστικό combo των παραπάνω, θα ήταν πολύ βοηθητικό αν στους χάρτες των συρμών του μετρό υπήρχε κάποια σήμανση για τις μετεπιβιβάσεις στον προαστιακό μέσω του Ν.Σ. σταθμού και στα λεωφορεία του αεροδρομίου μέσω Νέας Ελβετίας και Μίκρας, ώστε να γνωρίζουν εύκολα οι επιβάτες που έχουν ανταπόκριση πώς να κινηθούν. Τέτοια σήμανση –μαζί με τις σχετικές ηχητικές ανακοινώσεις– υπάρχει στο μετρό της Αθήνας.

Τέτοιες λεπτομέρειες μπορεί να φαίνονται ασήμαντες μπροστά στην –πράγματι σημαντικά αναβαθμισμένη– εξυπηρέτηση που απολαμβάνουν οι Θεσσαλονικείς με το μετρό και τον ενισχυμένο στόλο λεωφορείων, αλλά δεν είναι. Η σωστή υλοποίηση της πληροφοριακής σήμανσης αντανακλά όχι μόνο τη λειτουργία των αστικών συγκοινωνιών ως ένα ενιαίο, αλληλοτροφοδοτούμενο δίκτυο που μπορεί να σε πάει παντού αλλά και μία στοιχειώδη συνεννόηση μεταξύ των διαφορετικών φορέων που είναι υπεύθυνοι για την αστική συγκοινωνία της πόλης. Συνεννόηση που προς το παρόν φαίνεται να λείπει, όπως είχε αναδειχθεί από εκπρόσωπο του ΟΣΕΘ και στο Civitas Forum για τις αστικές μεταφορές πριν μερικές μέρες.

Ντάξει, θα ήταν υπερβολή να ζητήσουμε την απαράμιλλη οργάνωση πόλεων όπως το Λονδίνο, όπου η Transport for London, ο αντίστοιχος ΟΣΕΘ δηλαδή, έχει εκδώσει αυστηρές κατευθυντήριες γραμμές για τις γραμματοσειρές και τα χρώματα σε καθετί που τον αφορά, από τις πινακίδες μέχρι το λογισμικό στα μηχανήματα και τα αυτοκόλλητα στα βαγόνια. Αλλά ας βάλουμε τουλάχιστον σε μία σειρά τα πολύ βασικά: τα χρώματα, τα γράμματα και τα νούμερα.