Health-IQ: Το νέο ψηφιακό εργαλείο που βάζει ποιότητα και ασφάλεια στο επίκεντρο του ΕΣΥ

Με επίκεντρο την εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας, την αξιοποίηση δεδομένων και τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης για τη βελτίωση των υπηρεσιών υγείας, ολοκληρώνεται στη Θεσσαλονίκη η πιλοτική φάση του προγράμματος Health-IQ, που υλοποιεί ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας Ευρώπης.

Το πρόγραμμα έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η ποιότητα της φροντίδας και η ασφάλεια των ασθενών βρίσκονται όλο και πιο ψηλά στην ατζέντα των συστημάτων υγείας. Δεν αφορά μόνο την εισαγωγή μιας νέας ψηφιακής πλατφόρμας, αλλά μια συνολικότερη αλλαγή κουλτούρας: από την απλή καταγραφή των προβλημάτων, στη συστηματική αξιολόγηση, την πρόληψη και τη συνεχή βελτίωση.

Εκπαίδευση των ανθρώπων της πρώτης γραμμής

Στο πλαίσιο της πιλοτικής φάσης, 338 επαγγελματίες υγείας από νοσοκομεία και κέντρα υγείας της χώρας συμμετείχαν σε εκπαιδευτικές δράσεις για την ποιότητα της παρεχόμενης φροντίδας και την ασφάλεια των ασθενών.

Το τελευταίο εκπαιδευτικό ταξίδι της πιλοτικής φάσης πραγματοποιείται στη Θεσσαλονίκη, με τη συμμετοχή νοσηλευτικού, ιατρικού και παραϊατρικού προσωπικού του Πανεπιστημιακού Γενικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης «ΑΧΕΠΑ» και του Γενικού Νοσοκομείου «Παπαγεωργίου». Το δεκάωρο σεμιναριακού τύπου πρόγραμμα εστιάζει, μεταξύ άλλων, στην πρόληψη και τον έλεγχο των λοιμώξεων που σχετίζονται με την παρεχόμενη φροντίδα υγείας, στη φαρμακευτική ασφάλεια, στην ανάπτυξη κουλτούρας ποιότητας και ασφάλειας, καθώς και στη σωστή επικοινωνία μεταξύ επαγγελματιών υγείας και ασθενών.

Όπως ανέφερε ο project officer του Γραφείου του ΠΟΥ Ευρώπης για την Ποιότητα της Φροντίδας και την Ασφάλεια των Ασθενών στην Αθήνα, Χρήστος Τριανταφύλλου, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο να κατανοήσουν οι επαγγελματίες υγείας ότι τα σφάλματα δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως αφορμή τιμωρίας, αλλά ως ευκαιρία εκπαίδευσης και βελτίωσης.

«Είναι σημαντικό να δηλώνουμε τα σφάλματα που γίνονται και να τα βλέπουμε ως ευκαιρία για εκπαίδευση και όχι για τιμωρία», τόνισε, εξηγώντας ότι στόχος είναι να αναλύονται τα αίτια ενός λάθους, να εντοπίζονται τα συστημικά προβλήματα και να λαμβάνονται μέτρα ώστε αυτά να μην επαναλαμβάνονται.

«Οι δείκτες δεν είναι απλά νούμερα»

Κεντρικό ρόλο στο Health-IQ έχουν οι δείκτες ποιότητας και ασφάλειας. Όπως σημείωσε ο κ. Τριανταφύλλου, οι δείκτες δεν είναι απλώς αριθμοί, αλλά εργαλεία που μπορούν να βοηθήσουν τα νοσοκομεία και τις δομές υγείας να κατανοήσουν πού υστερούν και τι χρειάζεται να βελτιώσουν.

«Οι δείκτες δεν είναι απλά νούμερα. Είναι νούμερα που μπορούν να μας βοηθήσουν να βελτιώσουμε την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών, γιατί καταλαβαίνουμε πού μπορεί να υστερούμε και τι χρειάζεται να βελτιώσουμε»,

ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η ανταπόκριση, σύμφωνα με τον ίδιο, ήταν πάνω από το προσδοκώμενο. Στην πιλοτική φάση συμμετείχαν επαγγελματίες υγείας από νοσοκομεία όπως το Ιπποκράτειο Αθηνών, το Λαϊκό, το Αττικό, το Βενιζέλειο της Κρήτης, το νοσοκομείο της Έδεσσας, καθώς και από κέντρα υγείας της Αθήνας, της Αρεόπολης και του Ηρακλείου. Μάλιστα, όπως ανέφερε, και άλλες δομές υγείας έχουν ήδη ζητήσει να συμμετάσχουν σε αντίστοιχες εκπαιδευτικές δράσεις.

195 δείκτες ποιότητας: Quality for All

Στο πλαίσιο του προγράμματος έχει αναπτυχθεί η πλατφόρμα Quality for All, δηλαδή «Ποιότητα για Όλους», η οποία παρουσιάστηκε επίσημα στο υπουργείο Υγείας στις 3 Μαρτίου.

Η πλατφόρμα περιλαμβάνει σήμερα 195 δείκτες ποιότητας και ασφάλειας και αντλεί στοιχεία από ήδη υπάρχοντα πληροφοριακά συστήματα, όπως το BI-Health του υπουργείου Υγείας, το σύστημα DRG του ΚΕΤΕΚΝΥ, τα συστήματα του ΕΟΠΥΥ και της ΗΔΙΚΑ. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, τα δεδομένα που ήδη καταχωρούνται από νοσοκομεία και κέντρα υγείας αναλύονται, ώστε να παράγονται χρήσιμοι δείκτες για τη διοίκηση και τη βελτίωση των υπηρεσιών.

Οι δείκτες αυτοί μπορούν να αφορούν, μεταξύ άλλων, τη μέση διάρκεια νοσηλείας, την κάλυψη των κλινών, το ανθρώπινο δυναμικό, καθώς και τις ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις, που συνδέονται άμεσα με την ασφάλεια των ασθενών.

Σύμφωνα με τον κ. Τριανταφύλλου, στην πιλοτική φάση δεν γίνεται μόνο εκπαίδευση, αλλά και χαρτογράφηση των δεδομένων, ώστε να αξιολογηθεί ο τρόπος με τον οποίο αυτά συλλέγονται και καταχωρούνται στις βάσεις. Όπως σημείωσε, η ποιότητα των στοιχείων είναι καλή, ωστόσο υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης, τα οποία καταγράφονται και προτείνονται στο υπουργείο Υγείας.

Η τεχνητή νοημοσύνη στο επόμενο βήμα

Η πλατφόρμα Quality for All δεν περιορίζεται στην αποτύπωση της σημερινής εικόνας. Όπως εξήγησε ο κ. Τριανταφύλλου, στο επόμενο στάδιο θα αξιοποιηθούν και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, κυρίως για την ανάπτυξη προγνωστικών μοντέλων.

Με βάση τις τιμές συγκεκριμένων δεικτών, η πλατφόρμα θα μπορεί να παράγει προβλέψεις για το πώς αυτοί αναμένεται να κινηθούν τους επόμενους μήνες. Με άλλα λόγια,

η τεχνητή νοημοσύνη θα λειτουργεί ως εργαλείο πρόβλεψης και έγκαιρης παρέμβασης, δίνοντας στις διοικήσεις τη δυνατότητα να εντοπίζουν τάσεις και πιθανούς κινδύνους πριν αυτοί εξελιχθούν σε μεγαλύτερα προβλήματα.

«Η τεχνητή νοημοσύνη είναι το μέλλον και φυσικά δεν θα μπορούσε να λείπει από αυτή την πλατφόρμα, κυρίως για προβλεπτικά μοντέλα», ανέφερε ο κ. Τριανταφύλλου.

Health-IQ: Πώς τα δεδομένα γίνονται εργαλείο ποιότητας για το σύστημα υγείας