Τι σύνταξη παίρνουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες που επιλέγουν τη χαμηλή ασφαλιστική κατηγορία

Περίπου εννέα στους δέκα ελεύθερους επαγγελματίες επιλέγουν τις δύο χαμηλότερες κατηγορίες ασφάλισης στον ΕΦΚΑ. Συγκεκριμένα, περισσότεροι από 650.000 ασφαλισμένοι έχουν ενταχθεί στην πρώτη κατηγορία, ενώ περίπου 163.500 επιλέγουν τη δεύτερη. Τι σημαίνει όμως αυτό για τη σύνταξη που θα παίρνουν αργότερα;

Όπως εξήγησε ο δημοσιογράφος Θοδωρής Βγενής στο ertnews, με τον νόμο Κατρούγκαλου, το 2016, οι ασφαλιστικές εισφορές των ελεύθερων επαγγελματιών συνδέθηκαν με το εισόδημά τους. Αρκετοί ασφαλισμένοι κατέβαλαν τότε την κατώτατη εισφορά για τον κλάδο σύνταξης, ύψους περίπου 157 ευρώ. Από το 2020 οι εισφορές αποσυνδέθηκαν από το εισόδημα και επανήλθε το σύστημα των ασφαλιστικών κατηγοριών. Η μεγάλη πλειονότητα επέλεξε την πρώτη κατηγορία, προκειμένου να διατηρήσει τη μηνιαία επιβάρυνση στο χαμηλότερο δυνατό επίπεδο.

Για το 2026, η συνολική μηνιαία εισφορά για σύνταξη και υγειονομική περίθαλψη διαμορφώνεται στα 250,77 ευρώ για την πρώτη κατηγορία και στα 300,93 ευρώ για τη δεύτερη. Από αυτά, τα 185,09 και τα 222,12 ευρώ αντίστοιχα αφορούν τον κλάδο κύριας σύνταξης.

Ωστόσο, μπορεί οι επαγγελματίες να καταβάλλουν σήμερα χαμηλή εισφορά, πλην όμως η σύνταξή τους θα είναι οριακά κοντά στα 1000 ευρώ.

Τα ποσά μετά από 40 χρόνια ασφάλισης

Με βάση ενδεικτικούς υπολογισμούς υπό το σημερινό καθεστώς, τα εκτιμώμενα μεικτά ποσά σύνταξης μετά από 40 χρόνια ασφάλισης διαμορφώνονται ως εξής:

Στην πρώτη κατηγορία, οι επαγγελματίες θα παίρνουν σύνταξη 910 ευρώ

Στη δεύτερη κατηγορία, οι επαγγελματίες θα παίρνουν σύνταξη 1002 ευρώ

Στην τρίτη κατηγορία, οι επαγγελματίες θα παίρνουν σύνταξη 1.151 ευρώ

Η διαφορά είναι ακόμη μεγαλύτερη για όσους αποχωρούν με λιγότερα έτη ασφάλισης. Με 38 χρόνια, η σύνταξη εκτιμάται στα 862 ευρώ για την πρώτη κατηγορία και στα 946 ευρώ για τη δεύτερη. Με 36 χρόνια, τα αντίστοιχα ποσά περιορίζονται στα 815 και στα 889 ευρώ.

Αντίθετα, στην έκτη κατηγορία η εκτιμώμενη σύνταξη φτάνει τα 1.788 ευρώ με 38 χρόνια ασφάλισης και τα 1.635 ευρώ με 36 χρόνια.

Τι μπορεί να αλλάξει η τελευταία πενταετία

Η μετάβαση σε υψηλότερη ασφαλιστική κατηγορία κατά τα τελευταία χρόνια του εργασιακού βίου μπορεί να βελτιώσει το ανταποδοτικό μέρος της σύνταξης. Ωστόσο, το τελικό όφελος δεν είναι ίδιο για όλους και δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την τελευταία πενταετία.

Στον υπολογισμό λαμβάνονται υπόψη, μεταξύ άλλων, το σύνολο των ετών ασφάλισης, οι εισφορές και οι ασφαλιστέες αποδοχές από το 2002 και μετά, τυχόν οφειλές, καθώς και η αναγνώριση πλασματικών ετών.

Για τον λόγο αυτό, πριν από οποιαδήποτε αλλαγή κατηγορίας, χρειάζεται εξατομικευμένος υπολογισμός από ειδικό στην κοινωνική ασφάλιση. Η γενική κατεύθυνση, πάντως, είναι σαφής: όσο χαμηλότερες είναι οι εισφορές, τόσο μικρότερο είναι το ανταποδοτικό ποσό της μελλοντικής σύνταξης.

Τα παραπάνω ποσά είναι ενδεικτικά, μεικτά και έχουν υπολογιστεί με βάση το ισχύον καθεστώς. Το τελικό ποσό διαφοροποιείται ανάλογα με το ασφαλιστικό ιστορικό κάθε επαγγελματία.