Το κρύο σπάει κόκκαλα, το πετρέλαιο… πορτοφόλια
Στα κυριακάτικα πρωτοσέλιδα εφημερίδων κυριαρχούσαν χθες ειδήσεις που αφορούν στον κόστος της θέρμανσης, στο γεγονός ότι στην Ελλάδα κρυώνουμε περισσότερο από τις χώρες μέλη της ΕΕ και στις διεθνείς τιμές των καυσίμων...
Ο χειμώνας δεν περίμενε τον Οκτώβριο. Ήρθε νωρίτερα, μέσα στους… λογαριασμούς και στον φόβο. Σε σπίτια με παιδιά που κοιμούνται με τρεις κουβέρτες, σε διαμερίσματα όπου μένει ένας ηλικιωμένος με προβλήματα υγείας, σε κατοικίες όπου ασθενής ή υγιής δεν αντέχει άλλο το δίλημμα «ζέστη ή τρόφιμα».
Αντιθέτως το ερώτημα είναι ένα και… καυτό, το πώς θα κρατηθεί ζεστό το σπίτι όταν το πετρέλαιο ακριβαίνει σαν να μην υπάρχει αύριο. Το Brent κινείται στα 104-105 δολάρια το βαρέλι. Μέσα στον μήνα πέρασε και τα 110. Σε έναν χρόνο ανέβηκε κοντά στο 50%. Το ευρωπαϊκό αέριο στον TTF έπιασε τα 70-84 ευρώ τη μεγαβατώρα και τώρα “κάθεται” γύρω στα 72. Αυτοί οι αριθμοί δεν μένουν στο χρηματιστήριο. Κατεβαίνουν στην αντλία και στον καυστήρα. Στις 15 Οκτωβρίου “ανοίγει” το πετρέλαιο θέρμανσης, όμως χωρίς παρέμβαση της πολιτείας θα έβγαινε 1,80 με 2 ευρώ το λίτρο. Πέρυσι ξεκίνησε στα 1,10-1,13. Ακόμη κι αν κράτος και διυλιστήρια ρίξουν 30-40 λεπτά και το κατεβάσουν κάτω από το 1,75, η διαφορά μένει βαριά. Οκτακόσια ή χίλια λίτρα θα κοστίζουν εκατοντάδες ευρώ παραπάνω.
Ούτως ή άλλως η Ελλάδα σπάει το νήμα κάθε χειμώνα στην Ευρώπη και κρατάει τα πρωτεία στην αδυναμία επαρκούς θέρμανσης. Το 18,1% των νοικοκυριών δήλωσε ότι δεν μπορεί να κρατήσει το σπίτι ζεστό, έναντι 8,8% στην ΕΕ. Τα στοιχεία είναι της προηγούμενης δηλαδή της φθηνότερης σεζόν. Φέτος το βάρος μεγαλώνει και δεν ξέρουμε τι θα σπάσει, όμως σίγουρα πέφτει σε οικογένειες που θα κόβουν ώρες λειτουργίας του καυστήρα, σε γονείς που φοβούνται τον λογαριασμό περισσότερο από τα κρυοπαγήματα, σε παιδιά που μεγαλώνουν, διαβάζουν και παίζουν σε χώρους κάτω από τα όρια θερμικής άνεσης.
Τα σπίτια αυτά δεν είναι εξαίρεση. Είναι παλιά κτίρια χωρίς μόνωση, πολυκατοικίες όπου η κεντρική θέρμανση γίνεται… πολυτέλεια, κατοικίες στην αποδεκατισμένη περιφέρεια όπου το πετρέλαιο παραμένει η βασική λύση μαζί με ξυλόσομπες. Το επίδομα θέρμανσης στήριξε πέρυσι πάνω από 1,1 εκατομμύριο νοικοκυριά, από 100 έως 800 ευρώ και έως 1.200 στις πιο ψυχρές περιοχές και θα συνεχιστεί ενώ η κυβέρνηση εξετάζει αύξηση του ποσού και επιδότηση στην αντλία. Υπάρχει αποθεματικό 130 εκατομμυρίων για το ντίζελ. Από το 2027 το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο προσθέτει 100 ευρώ τον χρόνο σε 780.000 δικαιούχους και υπόσχεται αντλίες θερμότητας. Φυσικά και αυτά μετράνε, όμως ας καταλάβουν ότι δεν φτάνουν και μάλιστα, πριν πιάσουν τα μεγάλα κρύα…