Ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου: Απέπλευσε το «Abeille Marengo» – Πλώρη για Κάσο και Κάρπαθο
Σε εξέλιξη η επανεκκίνηση των ερευνών για το καλώδιο Ελλάδας - Κύπρου
Σημαντική εξέλιξη για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου αποτελεί ο απόπλους του γαλλικού ερευνητικού πλοίου «Abeille Marengo» από το λιμάνι του Ηρακλείου, που πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της Τρίτης 10 Νοεμβρίου, με προορισμό τη θαλάσσια περιοχή όπου πρόκειται να πραγματοποιηθούν οι έρευνες για τη χάραξη της διαδρομής του υποθαλάσσιου καλωδίου (Great Sea Interconnector).
Το πλοίο αναμένεται να κινηθεί αρχικά κατά μήκος των βόρειων ακτών της Κρήτης, προκειμένου να ολοκληρώσει τις τελευταίες δοκιμές ακριβείας και τη βαθμονόμηση των επιστημονικών οργάνων του. Η διαδικασία εκτιμάται ότι θα διαρκέσει από 24 έως 36 ώρες.
Στη συνέχεια, θα κατευθυνθεί προς την Κάρπαθο και την Κάσο, όπου προβλέπεται να πραγματοποιήσει βυθομετρικές και γεωλογικές έρευνες για τη χαρτογράφηση της διαδρομής του καλωδίου.
Το βλέμμα στραμμένο στην Κάσο
Η θαλάσσια περιοχή της Κάσου βρίσκεται στο επίκεντρο, καθώς εκεί είχαν διακοπεί οι εργασίες το καλοκαίρι του 2024, έπειτα από τις τουρκικές αντιδράσεις.
Εφόσον δεν υπάρξουν απρόοπτα, το γαλλικό ερευνητικό αναμένεται να προσεγγίσει την ευρύτερη περιοχή μέχρι το τέλος της εβδομάδας.
Η πλέον κρίσιμη φάση θα ξεκινήσει όταν το πλοίο κινηθεί προς τις θαλάσσιες περιοχές εκτός των ελληνικών χωρικών υδάτων, στην κατεύθυνση της Κύπρου.
Η ρηματική διακοίνωση και η τουρκική αντίδραση
Η αναχώρηση του «Abeille Marengo» έρχεται μετά την ολοκλήρωση των απαραίτητων αδειοδοτικών διαδικασιών από τις ελληνικές και κυπριακές αρχές, καθώς και την έκδοση της σχετικής NAVTEX από τον σταθμό του Ηρακλείου στις 6 Νοεμβρίου, με ισχύ έως τις 6 Μαρτίου 2027.
Η Άγκυρα απάντησε με αντι-NAVTEX, επαναλαμβάνοντας τις αξιώσεις της για συντονισμό των ερευνών με τις τουρκικές αρχές.
Στο διπλωματικό σκηνικό προστέθηκε και η ρηματική διακοίνωση που απέστειλε η Γαλλία προς την Τουρκία, ενημερώνοντάς την για την έναρξη των εργασιών. Η συγκεκριμένη κίνηση προκάλεσε πολιτικές αντιδράσεις και ερωτήματα από την αντιπολίτευση σχετικά με το περιεχόμενο της διακοίνωσης.
Η ελληνική κυβέρνηση απορρίπτει κατηγορηματικά ότι η γαλλική ενέργεια δημιουργεί οποιοδήποτε νομικό προηγούμενο ή ζήτημα αναγνώρισης των τουρκικών αξιώσεων.
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι τις άδειες για την ερευνητική δραστηριότητα έδωσαν αποκλειστικά η Ελλάδα και η Κύπρος, ενώ εκτίμησε ότι δεν θα υπάρξει κλιμάκωση, ξεκαθαρίζοντας παράλληλα πως η χώρα είναι έτοιμη για κάθε ενδεχόμενο.
Σε επιφυλακή η Αθήνα
Οι ελληνικές αρχές παρακολουθούν στενά τις κινήσεις της Τουρκίας, καθώς δεν αποκλείεται η παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων στην ευρύτερη περιοχή, είτε για την επιτήρηση των ερευνών είτε για την επαναδιατύπωση των τουρκικών αξιώσεων.
Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, το Λιμενικό βρίσκεται σε μερική επιφυλακή, με δύο σκάφη που επιχειρούν ήδη στο νοτιοανατολικό Αιγαίο να έχουν τεθεί σε ετοιμότητα για ενδεχόμενη συνδρομή.
Παράλληλα, οι Ένοπλες Δυνάμεις παρακολουθούν τις εξελίξεις, ενώ προβλέπεται συνεχής επιτήρηση του ερευνητικού πλοίου με αυτόνομα μέσα και drones.
Στην εξίσωση βρίσκεται και η τουρκική ναυτική άσκηση «Γαλάζια Φάλαινα», η οποία πραγματοποιείται στην ευρύτερη περιοχή της Αττάλειας έως τις 12 Νοεμβρίου.
Ο ρόλος της Γαλλίας και το κρίσιμο στοίχημα
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η γαλλική παρουσία, καθώς το Παρίσι έχει αναλάβει την ενημέρωση της Άγκυρας για τις εργασίες που εκτελεί η εταιρεία Nexans.
Παράλληλα, σημαντικό είναι και το ενδιαφέρον των ΗΠΑ για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, ένα έργο στρατηγικής σημασίας για την ενεργειακή ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου, με ευρωπαϊκή χρηματοδοτική στήριξη.
Πλέον, το ενδιαφέρον μεταφέρεται από το διπλωματικό πεδίο στη θάλασσα. Η αναχώρηση του «Abeille Marengo» σηματοδοτεί την επανεκκίνηση των προπαρασκευαστικών ερευνών, με το μεγάλο στοίχημα να είναι η απρόσκοπτη συνέχισή τους έως την Κύπρο.
Οι επόμενες ημέρες θεωρούνται ιδιαίτερα κρίσιμες, καθώς η παρουσία του γαλλικού πλοίου στις επίμαχες θαλάσσιες περιοχές θα δείξει εάν η αποκλιμάκωση θα διατηρηθεί ή εάν η ένταση με την Τουρκία θα επιστρέψει στο προσκήνιο.