Όταν «χάνει» το βιολογικό μας ρολόι, κινδυνεύουν η μνήμη και το μυαλό
Άτομα με ισχυρότερους, πιο τακτικούς κιρκάδιους ρυθμούς είχαν σχεδόν το μισό κίνδυνο να αναπτύξουν άνοια.
theopinion
Νέα επιστημονικά δεδομένα φέρνουν στο φως τον καθοριστικό ρόλο του κιρκάδιου ρυθμού στη λειτουργία του εγκεφάλου, αποκαλύπτοντας πώς επηρεάζει το σώμα με τρόπους που αυξάνουν τον κίνδυνο γνωστικής έκπτωσης.
Βαθιά μέσα στο σώμα, ένα εσωτερικό σύστημα χρονισμού 24 ωρών συντονίζει αθόρυβα πότε κοιμόμαστε, ξυπνάμε, τρώμε κι αναρρώνουμε. Γνωστό ως κιρκαδικός ρυθμός, αυτό το βιολογικό ρολόι διατηρεί συγχρονισμένα τα όργανα, τις ορμόνες, τις μεταβολικές διαδικασίες και τη θερμοκρασία του σώματος – λειτουργίες που συνδέονται με τη γενική υγεία και τη γήρανση. Όλο και περισσότερες ενδείξεις υποδηλώνουν ότι η μακροχρόνια διαταραχή του κιρκάδιου ρυθμού μπορεί να επηρεάσει την υγεία του εγκεφάλου, αυξάνοντας τον κίνδυνο άνοιας.
Μια μελέτη του 2025 με περισσότερους από 2.000 ενήλικες, 79 ετών κατά μέσο όρο, διαπίστωσε ότι άτομα με ισχυρότερους, πιο τακτικούς κιρκάδιους ρυθμούς είχαν σχεδόν το μισό κίνδυνο να αναπτύξουν άνοια σε σύγκριση με εκείνα των οποίων το βιολογικό ρολόι ήταν πιο ακανόνιστο. Στα 3 έτη παρακολούθησης, άνοια αναπτύχθηκε σε περίπου 10% των συμμετεχόντων με διαταραγμένο βιολογικό ρολόι, σε σύγκριση με μόλις 7% εκείνων των οποίων ο κιρκάδιος ρυθμός παρέμενε πιο σταθερός.
Ο ύπνος, η καρδιά και ο εγκέφαλος
Όπως εξηγεί η Eef Hogervorst, καθηγήτρια Βιολογικής Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Loughborough σε άρθρο της στο The Conversation, ένας διαταραγμένος κιρκάδιος ρυθμός συνοδεύεται συχνά από κακή ποιότητα ύπνου. Εδώ και δεκαετίες, οι ερευνητές υποψιάζονται ότι ο ανεπαρκής ή ακανόνιστος ύπνος συμβάλλει τόσο στην άνοια, όσο και στις καρδιαγγειακές παθήσεις. Ορισμένοι ερευνητές υποδηλώνουν ότι η κόπωση μειώνει τη σωματική δραστηριότητα, προκαλώντας μια σειρά από επιπτώσεις: Η σωματική αδράνεια συμβάλλει στην παχυσαρκία, τον κακό ύπνο και απειλεί την υγεία των εγκεφαλικών κυττάρων, ενθαρρύνοντας την ανάπτυξη άνοιας. Μόνο η μείωση της αδράνειας, λοιπόν, θα μπορούσε να αντιμετωπίσει διάφορους παράγοντες κινδύνου.
Πηγή: ygeiamou.gr