Τι ισχύει τελικά με τον κανόνα των 5 δευτερολέπτων όταν πέφτει το φαγητό στο πάτωμα

Οι ειδικοί εξηγούν γιατί ο χρόνος δεν αποτελεί εγγύηση ασφάλειας και ποια τρόφιμα είναι πιο πιθανό να επιμολυνθούν από βακτήρια

Τι ισχύει τελικά με τον κανόνα των 5 δευτερολέπτων όταν πέφτει το φαγητό στο πάτωμα
Unsplash

Πολλοί έχουν βρεθεί μπροστά στο ίδιο δίλημμα: ένα κομμάτι φαγητού πέφτει στο πάτωμα και μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα αναρωτιούνται αν είναι ασφαλές να το καταναλώσουν.

Ο γνωστός «κανόνας των 5 δευτερολέπτων» έχει επικρατήσει ως μια άτυπη δικαιολογία, σύμφωνα με την οποία το φαγητό δεν προλαβαίνει να μολυνθεί αν σηκωθεί αμέσως από το δάπεδο. Ωστόσο, η επιστημονική κοινότητα υποστηρίζει ότι η πραγματικότητα είναι αρκετά διαφορετική.

Σύμφωνα με τον καθηγητή Ανοσολογίας Εμβολίων του Imperial College London, John Tregoning, τα βακτήρια μπορούν να μεταφερθούν στα τρόφιμα σχεδόν ακαριαία μόλις αυτά έρθουν σε επαφή με μια μολυσμένη επιφάνεια. Αυτό σημαίνει ότι ο χρόνος παραμονής στο πάτωμα δεν αποτελεί τον βασικό παράγοντα που καθορίζει αν ένα τρόφιμο είναι ασφαλές για κατανάλωση.

Έρευνες δείχνουν ότι σημαντικότερο ρόλο παίζουν τόσο το είδος του τροφίμου όσο και η επιφάνεια πάνω στην οποία πέφτει. Τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε υγρασία, όπως το καρπούζι, το αγγούρι ή άλλα φρέσκα φρούτα και λαχανικά, έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να συγκρατήσουν μικροοργανισμούς όταν έρθουν σε επαφή με λείες επιφάνειες, όπως τα πλακάκια ή ο ανοξείδωτος χάλυβας. Αντίθετα, τα πιο ξηρά τρόφιμα συνήθως συγκεντρώνουν μικρότερο μικροβιακό φορτίο, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι είναι απολύτως ασφαλή.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ακόμη ότι τα βακτήρια μπορούν να παραμείνουν ενεργά στις επιφάνειες για αρκετές ώρες. Ένας πάγκος κουζίνας ή ένα δάπεδο που δείχνει καθαρό ενδέχεται να φιλοξενεί μικροοργανισμούς, ιδιαίτερα αν προηγουμένως έχει έρθει σε επαφή με ωμά τρόφιμα ή άλλες πηγές επιμόλυνσης.

Αρκετοί θεωρούν ότι ένα γρήγορο ξέπλυμα με νερό αρκεί για να κάνει το φαγητό ασφαλές. Ωστόσο, οι επιστήμονες εξηγούν ότι το νερό μπορεί να απομακρύνει ορατά υπολείμματα, αλλά δεν εξαλείφει απαραίτητα τα βακτήρια που έχουν ήδη προσκολληθεί στην επιφάνεια του τροφίμου.

Η σύσταση γίνεται ακόμη πιο αυστηρή όταν πρόκειται για άτομα που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες, όπως μικρά παιδιά, ηλικιωμένοι, έγκυες γυναίκες και άνθρωποι με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, καθώς ακόμη και μια μικρή επιμόλυνση μπορεί να έχει σοβαρότερες συνέπειες για την υγεία τους.

Το συμπέρασμα των ειδικών είναι ξεκάθαρο: ο δημοφιλής «κανόνας των 5 δευτερολέπτων» δεν στηρίζεται σε επιστημονικά δεδομένα. Αν ένα τρόφιμο πέσει στο πάτωμα, η ασφαλέστερη επιλογή είναι να μην καταναλωθεί, καθώς η μεταφορά μικροβίων μπορεί να συμβεί από την πρώτη κιόλας στιγμή της επαφής.