Τα ελληνοτουρκικά, οι κινητοποιήσεις και η Κεντροαριστερά στα σημερινά (21/10) πρωτοσέλιδα

Γράφει ο Μένιος Ενεός

Ήταν αναμενόμενο. Η κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη βουλή της γειτονικής χώρας θα γινόταν πρώτο θέμα στα περισσότερα σημερινά(21/10) πρωτοσέλιδα των εφημερίδων πανελλαδικής κυκλοφορίας.

«Σκληρό πόκερ» μας λέει Η Καθημερινή. Κι από κοντά Τα Νέα προβάλουν τη δήλωση Χακάν Φιντάν που θέλει «γραπτή κι όχι προφορική ειδοποίηση» για την πόντιση του καλωδίου. Είναι φανερό ότι ο υπουργός Εξωτερικών της γείτονος, ανοίγει ένα χαρτί -που θέλει να το εμφανίσει ως «καλό»- σε αυτήν την παρτίδα. Μπλόφα; Αν πιστέψουμε τη Δημοκρατία ζούμε μια «εθνική ήττα». Την ίδια ώρα η Εστία κάνει λόγο για «μυστικές διαπραγματεύσεις Ελλάδας – Τουρκίας» για το καλώδιο. Τόσο μυστικές που… γίνονται πρωτοσέλιδο.

Σίγουρα, η εξέλιξη με το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν είναι ευχάριστη. Στη Λιβύη, όμως, η πολιτική κατάσταση είναι τέτοια που, πέρα από την όποια επικοινωνιακή ευκαιρία, δε σου δίνει δυνατότητες για ουσιαστική πολιτική. Στη χώρα δρουν και ζουν… δύο κυβερνήσεις: Η διεθνώς αναγνωρισμένη Κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας (GNU) με έδρα την Τρίπολη υπό τον Αμπντούλ Χαμίντ Ντμπέιμπεχ, και η παράλληλη κυβέρνηση στην ανατολική Λιβύη (Κυβέρνηση Εθνικής Σταθερότητας) υπό τον Οσάμα Χαμάντ, η οποία συνεργάζεται με τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τις δυνάμεις του στρατάρχη Χαφτάρ. Το τουρκολιβυκό μνημόνιο το αγκάλιασαν αμφότερες, σε μια προσπάθεια η μία να επικρατήσει της άλλης -κάτι που ποσώς ενδιαφέρει την Τουρκία, αφού αυτό εξυπηρετεί τις δικές της βλέψεις.

Στην πραγματικότητα ο ένας συμβαλλόμενος είναι μια χώρα που ταλανίζεται από οικονομικές κρίσεις, διακεκομμένες συγκρούσεις και διαιρέσεις σε κρίσιμους θεσμούς -όπως η Κεντρική Τράπεζα της Λιβύης, η οποία έχει λειτουργήσει τμηματικά μεταξύ ανατολής και δύσης. Είναι ένα κράτος με περιφερειακές δυνάμεις (όπως η Τουρκία στη Δύση και η Αίγυπτος ή η Ρωσία στα Ανατολικά) να ασκούν καθοριστική επιρροή, με πρόσφατες εξελίξεις να περιλαμβάνουν και διπλωματικές/νομοθετικές τριβές. Ένα έθνος που δεν καταφέρνει να προχωρήσει σε ενιαίες εθνικές εκλογές, παρά τις προσπάθειες του ΟΗΕ. Αυτός είναι ο ένας συμβαλλόμενος του τουρκολιβυκού μνημονίου.

Αλλά και το μνημόνιο αυτό καθαυτό είναι προβληματικό. Η πολιτική έγκριση του μνημονίου από τη λιβυκή Βουλή δεν ισοδυναμεί με διεθνή δικαστική απόφαση που να αναγνωρίζει τη νομιμότητά του. Αγνοεί τα δικαιώματα τρίτων κρατών. Δεν λαμβάνει υπόψη την παρουσία και τη θαλάσσια προβολή ελληνικών νησιών. Κι όταν η οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και αποκλειστικής οικονομικής ζώνης(ΑΟΖ) διέπεται από το διεθνές δίκαιο και, ειδικότερα, από τους σχετικούς κανόνες του Δικαίου της Θάλασσας, η επίλυση μιας διαφοράς απαιτεί να εξεταστούν τα γεωγραφικά δεδομένα, τα δικαιώματα των παράκτιων κρατών και οι περιστάσεις κάθε συγκεκριμένης περίπτωσης. Έτσι, ένα μνημόνιο που δεν περιλαμβάνει την Ελλάδα ως συμβαλλόμενο μέλος, δεν μπορεί να δημιουργήσει υποχρεώσεις για τρίτο σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο. Συνεπώς, η έγκριση από τη λιβυκή Βουλή έχει πολιτική και διπλωματική βαρύτητα, αλλά δεν επιλύει τη νομική διαφορά ούτε ακυρώνει τα δικαιώματα που η Ελλάδα θεμελιώνει στο διεθνές δίκαιο.

Ο χαρακτηρισμός «εθνική ήττα» είναι βαρύς, αλλά σίγουρα δεν ήταν και νίκη… Ήταν, όμως, στην πραγματικότητα, μια τουρκική μπλόφα στην παρτίδα πόκερ για να ξεχαστούμε, για λίγο, από τον περίφημο νόμο για τη «γαλάζια πατρίδα». Και, σίγουρα, οι γείτονές μας έχουν κάποιο σκοπό. Γι αυτό, ίσως, θα έπρεπε να επικεντρωθούμε στην προσπάθεια να «ξυπνήσουμε» τους Ευρωπαίους φίλους μας, που χρηματοδοτούν και την Τουρκία (στο μεταναστευτικό) και τη Λιβύη (στον ίδιο τομέα και με ανθρωπιστική βοήθεια). Το πάγωμα αυτών των κονδυλίων, όπως έχουν ζητήσει Έλληνες ευρωβουλευτές (οι κ.κ. Παπανδρέου – Φαραντούρης) ίσως να ταρακουνούσαν τον έναν από τους συμβαλλόμενους – μπορεί και τους δύο. Όμως η Ευρώπη φαίνεται να μην καταλαβαίνει καν τα ζόρια που έχει με τις συνεχείς κινητοποιήσεις…

Όσον αφορά τις κινητοποιήσεις που συνεχίζονται στην Ευρώπη και αυτές που αρχίζουν, σήμερα, στην Ελλάδα, θα επιμείνουμε ότι έχουν ισχυρή βάση τα της ελεύθερης οικονομίας. Ήταν ένα φυσικό επακόλουθο -όχι, βέβαια, τα πλιάτσικα που ακολούθησαν του ξεσηκωμού. «Από Ελλάδα ως Γαλλία ίδια η αιτία» υπογραμμίζει ο Ριζοσπάστης, την ώρα που η Political τονίζει το κυβερνητικό μήνυμα για «μηδενική ανοχή» στην μπαχαλοποίηση, κάτι που Η Εφημερίδα Των Συντακτών μεταφράζει ως «προληπτικό εκφοβισμό». Δυστυχώς, όμως, η περίπτωση να παρεισφρήσουν οι «γνωστοί – άγνωστοι» (που λένε και οι δημοσιογράφοι) στις κινητοποιήσεις δεν είναι μηδενική.

Τέλος, μέσα σε αυτό το σκηνικό, η Κεντροαριστερά αναζητά, ακόμη, τα πατήματά της. Ακόμη και τα αποτελέσματα της δημοσκόπησης που κάνει πρώτο θέμα η Kontra με την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη να είναι «6,7 μονάδες μπροστά από το ΠΑΣΟΚ» δείχνει την κρίση στον συγκεκριμένο πολιτικό χώρο. Γιατί, αυτή τη διαφορά το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα την κερδίζει από τα άλλα κόμματα του ίδιου χώρου κι όχι από τους «απέναντι». Το Μανιφέστο, δε, επιλέγει να υπογραμμίζει, σήμερα, την «επιστροφή του “εκτσογλανισμού” στην πολιτική», στοχεύοντας ευθέως κατά του αρχηγού της Συμπαράταξης.

Αλλά ας δούμε αναλυτικά τα σημερινά πρωτοσέλιδα:

ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗ: 38 επαγγέλματα που κάνουν θραύση

«Έξι κλάδοι της οικονομίας οδήγησαν την τελευταία πενταετία την εγγεγραμμένη ανεργία στη ΔΥΠΑ να πέσει από το 1.000.000 το 2019 στους 672.000 το εξάμηνο του 2026, με περαιτέρω αποκλιμάκωση στις 655.000 τον περασμένο μήνα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της υπηρεσίας απασχόλησης, η μείωση της ανεργίας δεν εξαρτάται μόνο από τον αριθμό των διαθέσιμων θέσεων εργασίας, αλλά και από το κατά πόσο τα προσόντα των ανέργων ανταποκρίνονται στις ανάγκες των επιχειρήσεων. Σε αυτό το πεδίο, η ΔΥΠΑ δίνει έμφαση στην επαγγελματική κατάρτιση και στη σύνδεση των ειδικοτήτων με την αγορά εργασίας, ώστε για μία τέτοια κατάταξη να απαιτούνται στοιχεία από τις ενεργές αγγελίες και τις καταγεγραμμένες θέσεις ανά ειδικότητα» γράφει η εφημερίδα.

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ: ΕΘΝΙΚΗ ΗΤΤΑ

Για την εξέλιξη με το τουρκολιβυκό μνημόνιο η εφημερίδα υποστηρίζει ότι έχουμε να κάνουμε με «στρατηγική νίκη της Τουρκίας μετά την ομόφωνη έγκριση του παράνομου μνημονίου -που «σβήνει» την Κρήτη- από τη λιβυκή Βουλή. Πολεμικές κραυγές από την αποθρασυμένη Άγκυρα, σκηνικό πανωλεθρίας στην Αθήνα με βαριές, αναδρομικές ευθύνες από το 2019».

ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ: Πώς θα πάρετε επιδότηση για ανακαίνιση

Η εφημερίδα παρουσιάζει τις «δύο εισοδηματικές κατηγορίες και τα αντίστοιχα ποσοστά επιχορήγησης, τα κριτήρια για τις κατοικίες, τις επιλέξιμες εργασίες» και προσθέτει: «Το ύψος της ενίσχυσης καθορίζεται από τον μέγιστο επιλέξιμο προϋπολογισμό, ο οποίος ανέρχεται στα 300€ ανά τετραγωνικό μέτρο και μπορεί να φτάσει έως τις 36.000€ ανά κατοικία, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ. Το τελικό ποσό που θα λάβει ο δικαιούχος εξαρτάται από το ποσοστό επιχορήγησης της εισοδηματικής του κατηγορίας και τις τυχόν προσαυξήσεις. Παράλληλα με το κόστος των κατασκευαστικών εργασιών, το πρόγραμμα προσφέρει επιπλέον αυτόνομη χρηματοδότηση, καλύπτοντας στο 100% υποστηρικτικές υπηρεσίες έως το συνολικό ποσό των 2.500€».

ΕΣΤΙΑ: Μυστικές διαπραγματεύσεις Ελλάδος Τουρκίας για το καλώδιο

Η εφημερίδα ισχυρίζεται ότι «ενώ καταρρέει η πολιτική της Ελλάδος για το τουρκολιβυκό μνημόνιο, ούτε οι διαπραγματεύσεις των νομικών ομάδων Γαλλίας και Τουρκίας που συζητούσαν για την αδειοδότηση του καλωδίου ηλεκτρικής διασυνδέσεως με την Κύπρο κατέληξαν στο προσδοκώμενο από την Κυβέρνηση αποτέλεσμα. Έτσι επιλέγεται πλέον η οδός της μυστικής διπλωματίας με συνομιλίες σε επίπεδο υφυπουργών, αλλά και με ταυτόχρονη δέσμευση να τηρηθεί σιγή επί των αποτελεσμάτων, ώστε να καταστεί εφικτή η επικοινωνιακή διαχείρισις του ζητήματος και να μπορέσει η Κυβέρνησις να ξεπεράσει τον σκόπελο που έχει μπροστά της».

Η ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ: ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ «ΓIA NA MH ΓΙΝΟΥΜΕ ΓΑΛΛΙΑ»

Η εφημερίδα υποστηρίζει ότι «ο ξεσηκωμός της νεολαίας στην Ευρώπη και αλλού τρομάζει την κυβέρνηση Μητσοτάκη» και κάνει λόγο για «σχέδιο της ΕΛ.ΑΣ. για εκτεταμένους ελέγχους, προσαγωγές, κλείσιμο του μετρό και στενό μαρκάρισμα των διαδηλωτών». Όπως προσθέτει «αστυνομικές δυνάμεις θα αναπτυχθούν και σε κτίρια και σημεία που έχουν συμπεριληφθεί στον σχεδιασμό ασφαλείας, καθώς και περιμετρικά εγκαταστάσεων και οδών όπου υπάρχει κίνδυνος πρόκλησης φθορών. Αυξημένη μέριμνα προβλέπεται και για τις πρεσβείες, οι οποίες βρίσκονται ήδη υπό σταθερή αστυνομική επιτήρηση».

Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ: Σκληρό πόκερ στην Ανατολική Μεσόγειο

Όπως υπογραμμίζει η εφημερίδα «την πρόσδεση μετά την Τρίπολη και της Βεγγάζης στο άρμα της Άγκυρας σηματοδοτεί η κύρωση του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή της Λιβύης. Η Αθήνα αντέδρασε προειδοποιώντας ότι θα προβεί “σε κάθε ενδεδειγμένη ενέργεια”, ενώ προχωράει κανονικά ο σχεδιασμός για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης GSI. Σε κάθε περίπτωση, στην Ανατολική Μεσόγειο εξελίσσεται μια παρτίδα σκληρού πόκερ, καθώς χθες οι τουρκικές αρχές εξέδωσαν NAVTEX για το καλώδιο δεδομένων EMC. Αντίστοιχη κίνηση προετοιμάζει και η Αθήνα, ενώ υπενθυμίζεται ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν εμπόδισε την Ελλάδα να πραγματοποιήσει συμφωνίες με την αμερικανική Chevron νοτίως της Κρήτης».

Ο ΛΟΓΟΣ: Στους δρόμους μαθητές, φοιτητές και εκπαιδευτικοί

«Σε διήμερο κινητοποιήσεων προχωρούν φοιτητές, μαθητές και εκπαιδευτικοί, διεκδικώντας την ενίσχυση της δημόσιας και δωρεάν εκπαίδευσης, με τις δράσεις να κορυφώνονται σήμερα με πανεκπαιδευτικά συλλαλητήρια και 24ωρη πανελλαδική απεργία. Την ίδια ώρα, η Ελληνική Αστυνομία καταρτίζει τον επιχειρησιακό σχεδιασμό για την αντιμετώπιση ενδεχόμενων επεισοδίων, με αυξημένη παρουσία δυνάμεων στις πόλεις όπου έχουν προγραμματιστεί συγκεντρώσεις» περιγράφει η εφημερίδα.

ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ: Από την Ελλάδα έως τη Γαλλία, ίδια η αιτία!

Η εφημερίδα ανακοινώνει ώρες και τόπους συγκέντρωσης και προσθέτει: «Δ. Κουτσούμπας: Δεν φοβούνται για το μέλλον της νέας γενιάς. Φοβούνται τη νέα γενιά που διεκδικεί το μέλλον της! Ξεκίνησαν από χτες οι κινητοποιήσεις: Φοιτητικοί Σύλλογοι έστησαν σκηνές στο Σύνταγμα και διαμαρτύρονται για το κόστος της στέγης. Κινητοποιήσεις στη Θεσσαλονίκη και αλλού».

ΤΑ ΝΕΑ: Θέλουμε γραπτή και όχι προφορική ειδοποίηση

Η εφημερίδα κάνει πρώτο θέμα τις δηλώσεις προς αυτήν του υπουργου Εξωτερικών της Τουρκίας Χακάν Φιντάν που, όπως λέει «παρουσιάζει τη θέση της Αγκυρας λίγο πριν ξεκινήσουν οι εργασίες για το έργο GSΙ. Γιατί χαρακτήρισε τη χώρα του ασπιρίνη για την ελληνική εσωτερική σκηνή. Τι λέει για το casus belli και γιατί δηλώνει ότι δεν υπάρχει νομοσχέδιο για τη Γαλάζια Πατρίδα».

ΤΟ ΜΑΝΙΦΕΣΤΟ: Επιστροφή του εκτσογλανισμού στην πολιτική

Η εφημερίδα χρησιμοποιεί τον οθωμανικό όρο της λέξης (σημαίνει «εσωτερικός υπηρέτης») και γράφει για τον Αλέξη Τσίπρα: «Ονειρεύεται “γουνάκια”, απειλεί τον Μητσοτάκη με Ειδικό Δικαστήριο, επιτίθεται στους θεσμούς και στη Δικαιοσύνη. Μόλις κατέρρευσε το rebranding, το γύρισε στη χυδαιότητα, στην εχθροπάθεια και στη δημαγωγία».

ΤΥΠΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ: Ένα νέο οικοσύστημα ψηφιακής εξυπηρέτησης στη Θεσσαλονίκη

«Ο Δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης και ο Αντιδήμαρχος Ψηφιακής Πολιτικής, Διοικητικής Αναδιάρθρωσης και Εξυπηρέτησης του Πολίτη Κώστας Βασιλόπουλος παρουσίασαν τρεις σημαντικές ψηφιακές παρεμβάσεις. Πληρωμές βεβαιωμένων οφειλών με κάρτα, άμεση πληροφόρηση για τα έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη στις δημοτικές κοινότητες και άμεση ενημέρωση για σημαντικά ζητήματα, όπως έντονα καιρικά φαινόμενα ή κλειστούς δρόμους μέσα από την εφαρμογή “Βελτιώνω την πόλη μου” στο επίκεντρο» γράφει η εφημερίδα.

KARFITSA PRESS: ΣΤΕΓΗ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ, ΖΩΗ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΙΑ

Συνέντευξη του περιφερειάρχη Θεσσαλίας έχει για πρώτο θέμα η τοπική εφημερίδα της Θεσσαλονίκης: «Στην παραμονή των νέων στη Θεσσαλία, μέσα από την εργασία και την προσιτή στέγη, δίνει ιδιαίτερο βάρος ο περιφερειάρχης Δημήτρης Κουρέτας. Μιλώντας στην “Καρφίτσα”, παρουσιάζει τον σχεδιασμό για κατοικίες που θα απευθύνονται σε νέους κάτω των 30 ετών και τις χρηματοδοτήσεις συνολικού ύψους 90 εκατομμυρίων ευρώ για την έρευνα και τις επιχειρηματικές επενδύσεις. Παράλληλα, περιγράφει τις παρεμβάσεις μετά τις καταστροφικές πλημμύρες του Daniel, από τη δορυφορική χαρτογράφηση ρεμάτων και ποταμών μέχρι το προηγμένο σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης για πλημμύρες, το οποίο βρίσκεται σε φάση ολοκλήρωσης» γράφει.

KONTRA: 6,7 ΜΟΝΑΔΕΣ ΜΠΡΟΣΤΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΣΟΚ Η ΕΛΑΣ

Η εφημερίδα αναφέρεται στη διαφορά που υπάρχει «στην Αττική που είναι η μεγαλύτερη περιφέρεια της χώρας. Σύμφωνα με δημοσκόπηση της Opinion Poll η ΕΛΑΣ συγκεντρώνει το 16,9%, ενώ το ΠΑΣΟΚ αγγίζει το 10,2%. Πρόκειται για μια μεγάλη διαφορά ασφαλείας η οποία σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να ανατραπεί στο διάστημα που μεσολαβεί μέχρι τις εκλογές. Το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα έχει κατακτήσει την απόλυτη κυριαρχία στην Κεντροαριστερά με αποτέλεσμα να διεκδικεί τώρα την προσέγγιση ενός κρίσιμου ποσοστού ψηφοφόρων του ΠΑΣΟΚ» γράφει, μη υπολογίζοντας τις υπόλοιπες εκλογικές περιφέρειες.

POLITICAL: Μηδενική ανοχή στην μπαχαλοποίηση

«Πριν ακόμη πραγματοποιηθούν οι πρώτες συγκεντρώσεις, η κυβέρνηση εκπέμπει στίγμα μηδενικής ανοχής σε έκτροπα, σημειώνοντας ότι είναι άλλο το δικαίωμα στην ειρηνική διαμαρτυρία που είναι συνταγματικά κατοχυρωμένη και άλλο οι καταστροφές, όπως λένε κυβερνητικά στελέχη, καλώντας μάλιστα και τις υπόλοιπες πολιτικές δυνάμεις να πάρουν καθαρή θέση και να απορρίψουν τις εικόνες βίαιων επεισοδίων που καταγράφηκαν στη Γαλλία και τις άλλες χώρες» γράφει η εφημερίδα.