Απ.Τζιτζικώστας: Η νέα στρατηγική της ΕΕ για τον τουρισμό – Οι έξι βασικοί στόχοι

Την πρώτη ενιαία πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τον τουρισμό παρουσίασε σήμερα στις Βρυξέλλες ο Επίτροπος Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, Απόστολος Τζιτζικώστας, θέτοντας τις προτεραιότητες για την ανάπτυξη του ευρωπαϊκού τουριστικού τομέα τα επόμενα χρόνια.

Η νέα πολιτική έχει ως βασικούς στόχους την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, τη βιώσιμη ανάπτυξη, την καλύτερη διαχείριση των προορισμών και την ενδυνάμωση της ανθεκτικότητας του τουρισμού απέναντι σε μελλοντικές κρίσεις. Παράλληλα, δίνει έμφαση στη στήριξη των επιχειρήσεων και των εργαζομένων, αλλά και στην προστασία των τοπικών κοινωνιών.

«Θέλουμε ο ευρωπαϊκός τουρισμός να είναι πιο ανταγωνιστικός, πιο βιώσιμος και πιο ανθεκτικός. Και για να το πετύχουμε αυτό πρέπει να επενδύσουμε στους ανθρώπους και τις επιχειρήσεις. Πρέπει να σεβόμαστε και να στηρίζουμε τις τοπικές κοινωνίες», ανέφερε ο κ. Τζιτζικώστας, παρουσιάζοντας το όραμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Τα οφέλη για ταξιδιώτες, επιχειρήσεις και προορισμούς

Όπως εξήγησε ο Επίτροπος, η νέα πολιτική αποσκοπεί στο να διασφαλίσει ότι τα οφέλη του τουρισμού θα κατανέμονται ευρύτερα.

Για τους ταξιδιώτες προβλέπονται καλύτερες εμπειρίες και περισσότερες ευκαιρίες ανακάλυψης ευρωπαϊκών προορισμών. Για τις επιχειρήσεις, κυρίως τις μικρομεσαίες, η πολιτική περιλαμβάνει πρόσβαση σε εξειδικευμένο προσωπικό, δεδομένα, ψηφιακά εργαλεία και χρηματοδότηση, καθώς και λιγότερα διοικητικά εμπόδια.

Σε επίπεδο προορισμών, προτεραιότητα αποτελεί η καλύτερη διαχείριση των επισκεπτών, η ενίσχυση του τουρισμού καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και η μεγαλύτερη ετοιμότητα απέναντι σε κρίσεις.

Ο τουρισμός αποτελεί βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής οικονομίας, καθώς αντιπροσωπεύει περίπου το 10% του ΑΕΠ της ΕΕ, στηρίζει περισσότερες από 20 εκατομμύρια θέσεις εργασίας και αφορά περίπου 5 εκατομμύρια επιχειρήσεις, στην πλειονότητά τους μικρομεσαίες. Στην Ελλάδα, η άμεση και έμμεση συμβολή του τουρισμού φτάνει έως και το 25% του ΑΕΠ, σύμφωνα με όσα ανέφερε ο Επίτροπος. Ωστόσο, ο κλάδος βρίσκεται αντιμέτωπος με σημαντικές προκλήσεις, όπως οι ελλείψεις προσωπικού και δεξιοτήτων, η γεωπολιτική αστάθεια, η κλιματική αλλαγή και ο αυξανόμενος διεθνής ανταγωνισμός.

Οι έξι βασικοί στόχοι της ευρωπαϊκής πολιτικής

Η νέα πολιτική της ΕΕ στηρίζεται σε έξι βασικούς στόχους:

• Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, με στήριξη του ευρωπαϊκού επιχειρηματικού οικοσυστήματος.
• Προώθηση της Ευρώπης ως κορυφαίου τουριστικού προορισμού παγκοσμίως.
• Βιώσιμος και προσβάσιμος τουρισμός, με οφέλη για όλες τις περιοχές και σε όλη τη διάρκεια του χρόνου.
• Δημιουργία αξίας για τις τοπικές κοινωνίες, με την επιτυχία του τουρισμού να μην κρίνεται μόνο από τον αριθμό των επισκεπτών.
• Ενίσχυση της ανθεκτικότητας, ώστε ο κλάδος να μπορεί να αντιμετωπίσει μελλοντικές κρίσεις.
• Καθαρή και ψηφιακή μετάβαση, με στόχο πιο βιώσιμες, κυκλικές και καινοτόμες τουριστικές επιχειρήσεις.

Οι τρεις πυλώνες της νέας πολιτικής

Η ευρωπαϊκή πολιτική για τον τουρισμό οργανώνεται γύρω από τρεις βασικούς πυλώνες, οι οποίοι συμπληρώνονται από δύο οριζόντιες προτεραιότητες: την προσέλκυση επενδύσεων και την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων, καθώς και τη βελτίωση της συνδεσιμότητας και των μεταφορικών υποδομών.

Ανταγωνιστικότητα και στήριξη των επιχειρήσεων

Στο επίκεντρο βρίσκεται η αντιμετώπιση των ελλείψεων σε εργατικό δυναμικό και εξειδικευμένες δεξιότητες. Για τον σκοπό αυτό προβλέπεται η δημιουργία Ακαδημίας Τουρισμού της ΕΕ.

Παράλληλα, σχεδιάζονται μέτρα για τη μείωση των διοικητικών επιβαρύνσεων των επιχειρήσεων, την παροχή τεχνικής υποστήριξης και τη διευκόλυνση της πρόσβασής τους σε χρηματοδότηση για την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση.

Στο ίδιο πλαίσιο, θα δημιουργηθούν το Παρατηρητήριο Τουρισμού της ΕΕ και ένας Κοινός Ευρωπαϊκός Χώρος Δεδομένων για τον Τουρισμό, με στόχο την καλύτερη αξιοποίηση αξιόπιστων πληροφοριών, την καινοτομία και τη χρήση νέων τεχνολογιών, μεταξύ των οποίων και η τεχνητή νοημοσύνη.

Βιωσιμότητα και ανθεκτικότητα

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αντιμετώπιση της άνισης κατανομής των τουριστικών ροών. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο κ. Τζιτζικώστας, μόλις το 13% των ευρωπαϊκών περιφερειών συγκεντρώνει το 50% του συνόλου των διανυκτερεύσεων.

Στόχος είναι η ανάπτυξη ενός διαφορετικού μοντέλου, στο οποίο η επιτυχία δεν θα μετριέται αποκλειστικά με βάση τον αριθμό των επισκεπτών, αλλά και από την αξία που δημιουργείται για τους κατοίκους, τις τοπικές επιχειρήσεις και την ποιότητα ζωής κάθε περιοχής.

Για τον σκοπό αυτό θα αναπτυχθεί ένα Ευρωπαϊκό Μοντέλο Βιώσιμης Διαχείρισης του Τουρισμού. Μέσα στους επόμενους έξι μήνες αναμένεται να κατατεθούν συγκεκριμένες προτάσεις για την ισορροπημένη τουριστική ανάπτυξη, καθώς και μια σχετική εργαλειοθήκη της ΕΕ.

Στον ίδιο πυλώνα εντάσσεται και η δημιουργία Κέντρου Συντονισμού Κρίσεων της ΕΕ, το οποίο θα ενισχύσει την ετοιμότητα του τουριστικού τομέα απέναντι σε έκτακτες καταστάσεις, όπως πυρκαγιές και γεωπολιτικές συγκρούσεις.

Προώθηση της Ευρώπης στις διεθνείς αγορές

Μέσω της πρωτοβουλίας «Destination Europe», η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιδιώκει να ενισχύσει την παρουσία της Ευρώπης στις διεθνείς τουριστικές αγορές.

Η πρωτοβουλία θα λειτουργήσει συμπληρωματικά προς τα εθνικά και περιφερειακά τουριστικά σήματα, προβάλλοντας μια πιο ενιαία ευρωπαϊκή ταυτότητα. Βασικός στόχος είναι η ανάδειξη της Ευρώπης ως ασφαλούς, ανταγωνιστικού και πολυδιάστατου προορισμού.

Επενδύσεις, συνεργασίες και καλύτερες μεταφορικές συνδέσεις

Οι επενδύσεις αποτελούν μία από τις δύο οριζόντιες προτεραιότητες της πολιτικής. Όπως ανέφερε ο Επίτροπος, ο τουρισμός αξιοποιεί σήμερα 15 διαφορετικά χρηματοδοτικά προγράμματα της ΕΕ, ενώ μέχρι το τέλος της τρέχουσας προγραμματικής περιόδου εκτιμάται ότι θα έχει λάβει περίπου 18 δισ. ευρώ ευρωπαϊκής στήριξης.

Για την επόμενη περίοδο, σημαντικό ρόλο αναμένεται να διαδραματίσουν τα εθνικά και περιφερειακά σχέδια εταιρικής σχέσης, μέσω των οποίων θα υποστηριχθούν επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις στον τουριστικό τομέα.

Παράλληλα, προβλέπεται η δημιουργία μιας νέας Ευρωπαϊκής Συμμαχίας για τον Τουρισμό, με τη συμμετοχή κρατών μελών, περιφερειών, τοπικών αρχών, επιχειρήσεων και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Στόχος είναι ο καλύτερος συντονισμός των δράσεων και η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων.

Στο πεδίο των διεθνών συνεργασιών, ο κ. Τζιτζικώστας αναφέρθηκε στις ήδη υπάρχουσες συνεργασίες με την Ιαπωνία και την Ινδία, ενώ προανήγγειλε την επέκτασή τους στις χώρες του Κόλπου. Παράλληλα, μέχρι το τέλος του έτους αναμένεται να υπογράψει νέο πλαίσιο συνεργασίας με τον Οργανισμό Τουρισμού του ΟΗΕ.

Επιπλέον, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει να προτείνει τη θέσπιση Βραβείου Τουριστικών Πρωτευουσών της Ευρώπης, με στόχο την ανάδειξη προορισμών που ξεχωρίζουν για τις πρακτικές βιώσιμης, ισορροπημένης και καινοτόμου τουριστικής ανάπτυξης.

Τέλος, η νέα πολιτική δίνει έμφαση και στη βελτίωση των μεταφορών και της συνδεσιμότητας σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Μεταξύ των προτάσεων περιλαμβάνονται μια νέα πολιτική για τις αερομεταφορές, πιο προσιτές διασυνοριακές ενοικιάσεις αυτοκινήτων και καλύτερη διαλειτουργικότητα στα συστήματα έκδοσης εισιτηρίων για τις τοπικές μεταφορές.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στις νησιωτικές, απομακρυσμένες και παράκτιες περιοχές, για τις οποίες η βελτίωση των μεταφορικών συνδέσεων αποτελεί βασική προϋπόθεση για την προσβασιμότητα και την τουριστική ανάπτυξη.