Σοκαριστική αύξηση κατά 120% στους ανήλικους «παραβάτες» μέσα σε τρία χρόνια
Ένα προς ένα τα μέτρα που περιλαμβάνονται στο Εθνικό Σχέδιο Δράσης κατά του bullying
Σοκαριστικά είναι τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν από το υπουργείο Παιδείας, καθώς σύμφωνα με τα επίσημα αρχεία της ΕΛ.ΑΣ., τα ποσοστά ανήλικων που έχουν διαπράξει αδικήματα του ποινικού κώδικα κατά τα τελευταία χρόνια παρουσιάζουν ραγδαία αύξηση.
Πιο συγκεκριμένα, ο αριθμός των ανήλικων, ηλικίας 13 έως 17 ετών, το 2020 ήταν 835, το 2021 907, το 2022 1118 και το 2023 1842, παρουσιάζοντας αύξηση 120,60% μέσα σε 3 χρόνια!

Στον αντίποδα, τα καταγεγραμμένα περιστατικά μαθητών που ανέφεραν ότι πέφτουν θύμα εκφοβιστικών ενεργειών τουλάχιστον μερικές φορές το μήνα δείχνουν να έχουν μειωθεί στη διάρκεια των ετών.
Σε επίπεδο Ευρώπης, σύμφωνα με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης της ΕΕ, το 2018 το 23% των μαθητών υπέστησαν συστηματικό εκφοβισμό, με το ποσοστό της Ελλάδας να «αγγίζει» το 27%, ενώ το 2023 το ποσοστό του ΟΟΣΑ βρισκόταν στο 20,5% (21 αγόρια και 20 κορίτσια) και της Ελλάδας στο 23,5% (28 αγόρια και 19 κορίτσια).
Τα σοκαριστικά αυτά ποσοστά οδήγησαν το υπουργείο Παιδείας στη λήψη μέτρων. Τα μέτρα ανακοινώθηκαν στο πλαίσιο εκδήλωσης για την εκστρατεία κατά του σχολικού εκφοβισμού, στο 3ο Γυμνάσιο Πολίχνης, στη Θεσσαλονίκη, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του Υπουργού Παιδείας, Κυριάκου Πιερρακάκη.
1. Ψηφιακή πλατφόρμα – Πώς θα γίνεται η καταγγελία
Στο πλαίσιο της παρουσίασης της εθνικής καμπάνιας για την αντιμετώπιση της σχολικής βίας και του εκφοβισμού ανακοινώθηκε και η λειτουργία της πλατφόρμας stop-bullying.gov.gr όπου μαθητές και γονείς θα μπορούν να υποβάλουν αναφορές για τα περιστατικά.
Όπως γνωστοποιήθηκε, δικαίωμα πρόσβασης για την υποβολή επώνυμων αναφορών στην ψηφιακή πλατφόρμα https://stop-bullying.gov.gr/ έχουν οι γονείς και όσοι έχουν την επιμέλεια ανήλικων μαθητών που φοιτούν στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, καθώς και οι μαθητές που φοιτούν στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, με τη χρήση ατομικών κωδικών εισόδου.

Η πιστοποίηση των μαθητών γίνεται μέσω των διαπιστευτηρίων που διαθέτουν στον κατάλογο μελών του Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου (Π.Σ.Δ.), ενώ η πιστοποίηση των γονέων και όσων έχουν την επιμέλεια των ανήλικων μαθητών γίνεται μέσω των κωδικών TaxisNet.
Η διαδικασία για την υποβολή καταγγελίας είναι απλή, καθώς πραγματοποιείται πατώντας την κόκκινη μπάρα «Κάνε αναφορά Περιστατικού» και συμπληρώνοντας στη συνέχεια απαιτούμενα στοιχεία για το συμβάν.

Έπειτα από την καταχώρηση των στοιχείων του καταγγέλλοντα, ζητείται η συμπλήρωση ενός απλού ερωτηματολογίου και η αναφορά του είδους του περιστατικού ενδοσχολικής βίας και εκφοβισμού (σωματικό, σεξουαλικό, ψυχολογικό, ομοφοβικό κλπ).

Οι αιτήσεις στη συνέχεια φτάνουν στην αντίστοιχη σχολική μονάδα και σε τετραμελή ομάδα δράσης της Διεύθυνσης Εκπαίδευσης, όπου εξειδικευμένοι εκπαιδευτικοί και ψυχολόγοι προσεγγίζουν το εκάστοτε περιστατικό σε συνεργασία με τους αρμόδιους φορείς, ενώ δίνεται Μοναδικός Αριθμός Υποβολής του καταγγελλόμενου συμβάντος.

2. Δράσεις «Ενεργού Πολίτη»
Όπως τόνισε ο υπουργός Παιδείας, Κυριάκος Πιερρακάκης, στόχος του Εθνικού Σχεδίου είναι και η ανάπτυξη της ενσυναίσθησης των μαθητών, στο πλαίσιο ενασχόλησής τους με την τοπική κοινότητα, το περιβάλλον, τις αξίες, τη διαφορετικότητα και τη φιλία.

Ο «Ενεργός Πολίτης» πρόκειται να εφαρμοστεί σε Νηπιαγωγεία, Δημοτικά, Γυμνάσια, καθώς και στη Α’ Λυκείου, σε συχνότητα 4 ωρών το μήνα.
Πρόκειται για μία οριζόντια μαθησιακή παρέμβαση που διαχέεται σε όλη τη διάρκεια του σχολικού χρόνου (διδακτικού, εκδρομών, σχολικών εκδηλώσεων κ.λπ.) και σε όλα τα μαθήματα των μαθητών σε δεξιότητες ζωής (lifeskills) από το νηπιαγωγείο μέχρι και την Α΄ τάξη Λυκείου, περιλαμβάνοντας διαθεματικά, ομαδικά projects.

3. Επιμόρφωση και επιπλέον αύξηση σε ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς στα σχολεία
Οι παρεμβάσεις στις οποίες προχωρά το υπουργείο Παιδείας για την αντιμετώπιση του φαινομένου που γνωρίζει έξαρση, διακρίνονται σε δύο επίπεδα. Σε πρώτο βαθμό θα ασχολείται το σχολείο και σε περίπτωση που το περιστατικό κριθεί ως πολύ σοβαρό, τότε θα το διαχειρίζεται η διεύθυνση εκπαίδευσης: μια τετραμελής επιτροπή η οποία θα απαρτίζεται από ψυχολόγο, κοινωνικό λειτουργό και δύο εκπαιδευτικούς.

Μολονότι, υπήρξαν έντονες διαμαρτυρίες για ελλείψεις κοινωνικών λειτουργών σε πληθώρα σχολείων, σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Παιδείας, κατά το σχολικό έτος 2020-2021 οι ψυχολόγοι και κοινωνικοί λειτουργοί στα σχολεία ήταν 2.050, ενώ τη σχολική χρονιά 2023-2024 είναι 3.840, σημειώνοντας αύξηση κατά 87,32%.
Επιπλέον, τον προσεχή Ιούνιο πρόκειται να γίνει σχετική επιμόρφωση 684 Συμβούλων Εκπαίδευσης, τετραμελών ομάδων δράσης σε κάθε διεύθυνση, ενώ σε αυτή συμπεριλαμβάνονται και οι 116 σύμβουλοι εκπαίδευσης που είναι μέλη των τετραμελών ομάδων, ενώ τον Σεπτέμβριο θα γίνει σχετική επιμόρφωση σε διευθυντές 14.000 Σχολικών Μονάδων, σε υπεύθυνους Αποδέκτες Αναφορών.

Οι Θεματικές Ενότητες Επιμόρφωσης περιλαμβάνουν τις εξής: Περιεχόμενο και Αξιοποίηση των Πρωτοκόλλων Διαχείρισης Περιστατικών, Σχεδιασμός, Οργάνωση και Υλοποίηση Σχεδίων Δράσης Σχολικών Μονάδων, Αξιολόγηση αναγκών σχολικής μονάδας ή/και κοινότητας, Παρουσίαση και τρόποι εφαρμογής συγκεκριμένων δομημένων σχεδίων δράσης στο πλαίσιο της σχολικής μονάδας, Επικοινωνία σχολείου-οικογένειας-κοινότητας και συμμετοχή τους στις δράσεις και Υποστήριξη και επίβλεψη κατά την εφαρμογή των δράσεων των σχολείων.
4. Ηλεκτρονικό απουσιολόγιο, επιστροφή 5ήμερης αποβολής, ευκολότερη η αλλαγή σχολικού περιβάλλοντος
Επανέρχεται η πενθήμερη αποβολή, καθώς αυτή τη στιγμή η υψηλότερη ποινή είναι αυτή της διήμερης, καθώς και ο διαχωρισμός των απουσιών σε 40 αδικαιολόγητες και 75 δικαιολογημένες.

Μάλιστα, στις περιπτώσεις μαθητών, οι οποίοι έχουν προκαλέσει υλικές ζημιές στο σχολείο, τότε οι γονείς θα επιβαρύνονται οικονομικά για την κάλυψη του κόστους της επιδιόρθωσης, ενώ αν αυτή δεν καταβληθεί, την οφειλή διαχειρίζεται η ΑΑΔΕ.

Επίσης, θα ψηφιοποιηθούν το απουσιολόγιο, το βιβλίο ύλης και οι βαθμολογικές επιδόσεις των μαθητών, έτσι ώστε να μπορούν οι γονείς να γνωρίζουν ανά πάσα στιγμή τι συμβαίνει στο σχολείο, μέσω της εφαρμογής eParents.
Όπως διευκρινίστηκε, πλέον απαγορεύεται η διαγραφή απουσιών από τον σύλλογο διδασκόντων με συγκεκριμένες εξαιρέσεις (π.χ. σοβαρούς ιατρικούς λόγου).
5. Τι θα γίνει με τα κινητά
Η χρήση κινητών τηλεφώνων στο σχολείο παραμένει απαγορευτική και επιπλέον, όσοι μαθητές χρησιμοποιούν τα κινητά τους τηλέφωνα για να εκθέσουν συμμαθητές τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης θα έρχονται αντιμέτωποι με την αυστηρότερη ποινή που είναι η αλλαγή σχολικού περιβάλλοντος.

Στο εξής θα υπάρχει η δυνατότητα αλλαγής τμήματος και θα είναι πιο εύκολη γραφειοκρατικά η αλλαγή σχολικού περιβάλλοντος.