Φυσικό αέριο: Ανεβαίνει χέρι-χέρι με το πετρέλαιο – Ποιοι παράγοντες «στριμώχνουν» ενεργειακά την ΕΕ
Σε μπελάδες –για ακόμα μία φορά– η ήπειρος από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ και την παράταση του καθεστώτος ανωτέρας βίας σε χώρες-προμηθευτές
Ανοδικά κινούνται οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη, καθώς οι αγορές αξιολογούν τις επιπτώσεις από την παράταση της κατάστασης ανωτέρας βίας (force majeure) που έχει κηρύξει το Κατάρ στις προμήθειες LNG, ενώ παραμένει αβέβαιη η έκβαση των διαπραγματεύσεων για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.
Τα ολλανδικά συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης front-month, που αποτελούν σημείο αναφοράς για την ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου, ενισχύονται κατά 2,2% στα 73,67 ευρώ ανά μεγαβατώρα, στις 10:39 ώρα Ελλάδας. Η άνοδος έρχεται μετά την υποχώρηση των τιμών κατά περισσότερο από 9% την προηγούμενη εβδομάδα.
Παρατείνουν την κατάσταση ανωτέρας βίας Κατάρ και Πακιστάν
Η QatarEnergy παρέτεινε έως τον Δεκέμβριο την κατάσταση ανωτέρας βίας για τις προμήθειες υγροποιημένου φυσικού αερίου προς την ιταλική Edison SpA, σύμφωνα με σχετική ειδοποίηση της εταιρείας.
Παράλληλα, το Πακιστάν έλαβε παράταση έως τον Νοέμβριο, καθώς οι δυσκολίες στη μεταφορά φυσικού αερίου μέσω των Στενών του Ορμούζ εξακολουθούν να επηρεάζουν τις παραδόσεις, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Bloomberg.
Η εξέλιξη αυξάνει την αβεβαιότητα στην ευρωπαϊκή αγορά, σε μια περίοδο κατά την οποία οι διπλωματικές προσπάθειες για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στο κρίσιμο ενεργειακό πέρασμα παραμένουν σε εκκρεμότητα.
Το Ιράν έχει δηλώσει ότι δεν προτίθεται να χαλαρώσει τους όρους που θέτει για την επαναλειτουργία των Στενών, μετά την απόρριψη της τελευταίας πρότασής του από τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ. Ο Αμερικανός πρόεδρος, ωστόσο, έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο επανέναρξης των συνομιλιών εντός της εβδομάδας.
Στενά του Ορμούζ: το μεγάλο ερωτηματικό
Σύμφωνα με το Bloomberg, οι διαπραγματευτές είχαν εξετάσει ένα σχέδιο συμφωνίας που θα προέβλεπε την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και την άρση του αμερικανικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών.
Μια τέτοια συμφωνία θα είχε ομοιότητες με το μνημόνιο κατανόησης που είχε επιτευχθεί στα μέσα Ιουνίου και είχε οδηγήσει σε μια εύθραυστη εκεχειρία, η οποία στη συνέχεια κατέρρευσε.
Η σημασία των εξελίξεων είναι ιδιαίτερα μεγάλη για την παγκόσμια αγορά LNG, καθώς περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας διακίνησης υγροποιημένου φυσικού αερίου διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ. Μια παρατεταμένη διαταραχή στη διέλευση των φορτίων θα μπορούσε να εντείνει τον ανταγωνισμό μεταξύ των αγοραστών φυσικού αερίου διεθνώς.
Προειδοποιήσεις της ΕΕ για εύθραυστες ισορροπίες στις τιμές
Την ίδια στιγμή, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει προειδοποιήσει τα κράτη-μέλη για τον κίνδυνο έντονων αυξήσεων στις τιμές ενέργειας πριν από τον χειμώνα, καλώντας τα να εξετάσουν μέτρα περιορισμού της ζήτησης και να συνεχίσουν την ενίσχυση των αποθεμάτων φυσικού αερίου.
Οι τιμές αναμένεται να παραμείνουν ιδιαίτερα ευαίσθητες στις εξελίξεις τόσο στην προσφορά όσο και στη ζήτηση. Η πορεία τους κατά τη διάρκεια του χειμώνα θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη διάρκεια των διαταραχών στις προμήθειες, αλλά και από τις καιρικές συνθήκες στην Ευρώπη και την Ασία.
Σενάρια για πάνω από 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα
Ο Μάρκο Ζάαλφρανκ, επικεφαλής εμπορικών συναλλαγών της ελβετικής Axpo Holding, εκτιμά ότι οι τιμές του φυσικού αερίου θα μπορούσαν να ξεπεράσουν τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα, εφόσον οι διαταραχές στις προμήθειες συνδυαστούν με ιδιαίτερα χαμηλές θερμοκρασίες στην Ευρώπη και την Ασία.
Αντίθετα, μια αποκατάσταση της διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ ή η εξεύρεση εναλλακτικών διαδρομών από το Κατάρ για τις εξαγωγές LNG θα μπορούσαν να ασκήσουν πιέσεις στις τιμές.
Ωστόσο, ακόμη και σε ένα τέτοιο σενάριο, η Axpo δεν αναμένει άμεση επιστροφή των τιμών στα προπολεμικά επίπεδα, κάτω από τα 30 ευρώ ανά μεγαβατώρα, λόγω της συνεχιζόμενης αβεβαιότητας στην αγορά.
Σε τι ποσοστό κινείται η πληρότητα των ευρωπαϊκών αποθηκών
Την ίδια στιγμή, η ενεργειακή εξίσωση για την Ευρώπη γίνεται πιο δύσκολη λόγω των χαμηλών αποθεμάτων φυσικού αερίου ενόψει της χειμερινής περιόδου.
Οι ευρωπαϊκές εγκαταστάσεις αποθήκευσης είναι πληρωμένες κατά περίπου 71%, έναντι 87%, που αποτελεί τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας για την αντίστοιχη περίοδο.
Στη Γερμανία, η οποία διαθέτει τη μεγαλύτερη αποθηκευτική δυναμικότητα στην Ευρώπη, η πληρότητα βρίσκεται λίγο πάνω από το 57%.
Οι εισαγωγές LNG στην Ευρώπη έχουν αυξηθεί από τα μέσα Αυγούστου, μετά την προηγούμενη σημαντική υποχώρησή τους. Ωστόσο, το διαθέσιμο χρονικό περιθώριο για την αναπλήρωση των αποθεμάτων πριν από την έναρξη της περιόδου θέρμανσης περιορίζεται.
Στη Γερμανία βρίσκονται, παράλληλα, σε εξέλιξη συζητήσεις με τον ενεργειακό κλάδο για την πιθανότητα καθιέρωσης υποχρεωτικών στόχων πλήρωσης των αποθηκών φυσικού αερίου για το επόμενο έτος, μετά τις δυσκολίες που καταγράφηκαν στην αναπλήρωση των αποθεμάτων κατά τη φετινή θερινή περίοδο.
Η πορεία των τιμών τους επόμενους μήνες θα εξαρτηθεί, επομένως, από έναν συνδυασμό παραγόντων: την εξέλιξη της κατάστασης στη Μέση Ανατολή, τη λειτουργία των Στενών του Ορμούζ, τις ροές LNG από το Κατάρ, τον ρυθμό πλήρωσης των ευρωπαϊκών αποθηκών και, τελικά, τις καιρικές συνθήκες που θα επικρατήσουν στην Ευρώπη τον χειμώνα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Φυσικό αέριο: Από τη θέρμανση το χειμώνα στην ηλεκτροπαραγωγή για ψύξη το καλοκαίρι