Τα ταξίδια των απαγορευμένων… φυτοφαρμάκων από και προς ΕΕ
Διαφημίζει τα υψηλότερα standards τροφίμων απαγορεύοντας επικίνδυνες ουσίες, όμως την ίδια στιγμή επιτρέπει σε εταιρείες στις χώρες-μέλη να τα παράγουν και να τα εξάγουν για προιόντα τρίτων χωρών που εισάγονται στην ΕΕ!
theopinion
Σε μια πρακτική που έχει χαρακτηριστεί ως «μπούμερανγκ των φυτοφαρμάκων», ευρωπαϊκές εταιρείες συνεχίζουν να παράγουν και να εξάγουν φυτοφάρμακα που είναι αυστηρά απαγορευμένα εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης λόγω των σοβαρών κινδύνων που εγκυμονούν για την υγεία και το περιβάλλον. Αυτές οι ουσίες, που έχουν συνδεθεί με προβλήματα όπως καρκίνος, ορμονικές διαταραχές, νευρολογικές παθήσεις, αναπαραγωγικά ζητήματα καταλήγουν σε χώρες πχ της Λατινικής Αμερικής όπου χρησιμοποιούνται εκτεταμένα σε καλλιέργειες. Το παράδοξο είναι ότι μέρος των προϊόντων που παράγονται με αυτά τα φυτοφάρμακα όπως σόγια, κρέας, φρούτα και ζάχαρη επιστρέφουν στην Ευρώπη ως εισαγόμενα τρόφιμα, φέρνοντας μαζί τους υπολείμματα των ίδιων απαγορευμένων ουσιών.
Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία, το 2024 οι εξαγωγές αυτών των φυτοφαρμάκων από την ΕΕ έφτασαν τους 122.000 τόνους, σημειώνοντας αύξηση 50% σε σχέση με το 2018, όταν ήταν περίπου 81.000 τόνοι. Παραδείγματα τέτοιων ουσιών αφορούν στη νόσο Πάρκινσον, στις ορμονικές διαταραχές, σε αναπνευστικά προβλήματα κλπ. Δηλαδή οι καταναλωτές στις χώρες της ΕΕ έρχονται αντιμέτωποι με υπολείμματα αυτών των ουσιών σε εισαγόμενα τρόφιμα, παρόλο που οι ουσίες αυτές απαγορεύονται αυστηρά στις ευρωπαϊκές καλλιέργειες. Μελέτες έχουν εντοπίσει τέτοια υπολείμματα σε λάιμ αλλά και σε άλλα προϊόντα όπως ρύζι, μπανάνες και σταφίδες τρίτων χωρών. Παρά τις δεσμεύσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να σταματήσει αυτή την πρακτική, η βιομηχανία φυτοφαρμάκων ασκεί ισχυρή πίεση και οι εξαγωγές συνεχίζονται. Περιβαλλοντικές οργανώσεις και ειδικοί κάνουν λόγο για μια μορφή «χημικού αποικισμού», όπου οι κίνδυνοι μεταφέρονται σε χώρες με λιγότερο αυστηρούς ελέγχους, για να επιστρέψουν τελικά μέσω του παγκόσμιου εμπορίου. Να θυμίσουμε ότι Δανία, Αυστρία, Γαλλία, Λουξεμβούργο, Ολλανδία, Σουηδία και Νορβηγία υπέγραψαν κοινή επιστολή τον Δεκέμβριο 2024 προς την Επιτροπή, ζητώντας άμεση απαγόρευση. Μάλιστα η Γαλλία εχει απαγορεύσει την παραγωγή και εξαγωγή απαγορευμένων και επιβλαβών φυτοφαρμάκων από το 2022 και το Βέλγιο από το 2025. Κύριοι προορισμοί είναι η Βραζιλία, οι ΗΠΑ, το Μαρόκο, η Νότια Αφρική, η Ουκρανία, η Μαλαισία και η Κίνα ενώ οι χώρες που εξάγουν αυτά τα επικίνδυνα φυτοφάρμακα είναι η Γερμανία, η Ισπανία, η Ολλανδία και η Βουλγαρία (και μέχρι πρότινος και το Βέλγιο)
Σαφώς και η ΕΕ οφείλει να απαγορεύσει εντελώς την παραγωγή και εξαγωγή αυτών των ουσιών, όπως έχουν προτείνει φορείς και ορισμένα κράτη-μέλη. Οι δεσμεύσεις περιορισμού δεν αρκούν διότι με τόσες εμπορικές συμφωνίες που κλείνει, οι εξαγωγές αυξάνονται αντί να μειώνονται (βλ Mercosur και δεκάδων ακόμη που ακολουθούν με χώρες της Ασίας και της Αφρικής). Ίσως θα ήταν καλύτερα να έχουμε οικονομικά οφέλη αλλά όχι σε βάρος της υγείας με λιγότερο ελεύθερο και όχι ανεξέλεγκτο εμπόριο, με υψηλότερα standards, κοινά για όλους και όχι διπλά και τελικά… ανήθικα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΚΙ ΑΥΤΟ: ΟΙ ΤΙΜΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΤΩΝ ΜΗ ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΩΝ ΦΥΤΟΦΑΡΜΑΚΩΝ ΕΙΝΑΙ ΣΤΑ…ΥΨΗ
Πηγές -https://www.publiceye.ch/en/topics/pesticides/sharp-rise-in-eu-export-trade-in-banned-pesticides-despite-european-commission-promises – https://unearthed.greenpeace.org/2025/09/23/eu-banned-pesticide-trade-expands-despite-promises – https://www.greenpeace.org/eu-unit/issues/nature-food/46638/eu-mercosur-banned-pesticides-found-on-brazilian-limes-in-eu – https://www.theguardian.com/world/2023/apr/25/eu-firms-accused-of-abhorrent-export-of-banned-pesticides-to-brazil