Όταν μαζί με λαμπιόνια παραγγέλνεις και… τσιμέντα

Τα αυστηρά μέτρα ασφαλείας με μπλοκ από σκυρόδεμα, χάλυβα, μπετά, σιδεριές και ό,τι άλλο αντέχει σε… επιθέσεις έχουν γίνει πλέον αναπόσπαστο κομμάτι των χριστουγεννιάτικων αγορών στην Ευρώπη το 2025. Μετά απ΄ όσα έγιναν με νεκρούς και εκατοντάδες τραυματίες τα προηγούμενα χρόνια, οι αρχές έχουν μετατρέψει τις εορταστικές πλατείες σε… «φρούρια».

Σε πόλεις όπως το Βερολίνο, η Βόννη και η Πράγα ατσάλινοι φράκτες, βυθιζόμενες κολώνες και σάκοι με άμμο σφραγίζουν τις εισόδους για να αποτρέψουν επιθέσεις με οχήματα. Συχνά τα… διακοσμούν με χριστουγεννιάτικα στολίδια ή χρώματα για να μην χαλάσουν την ατμόσφαιρα, αλλά η παρουσία τους βγάζει μάτι, όσα μπιχλιμπίδια κι αν τους κρεμάσουν. Παράλληλα, υπάρχουν ενισχυμένες περιπολίες οπλισμένων αστυνομικών, ιδιωτικές εταιρείες φύλαξης, κάμερες παρακολούθησης, έλεγχοι τσαντών και σε ορισμένες περιπτώσεις κλειστοί δρόμοι γύρω από τις αγορές. Στη Γερμανία, τα κόστη ασφαλείας έχουν εκτοξευθεί κατά 44% τα τελευταία χρόνια, με πόλεις όπως η Δρέσδη να ξοδεύουν εκατομμύρια ευρώ. Κάποιες μικρές αγορές ακυρώθηκαν λόγω οικονομικού βάρους, αλλά οι μεγάλες – από τη Βιέννη και το Σάλτσμπουργκ μέχρι το Στρασβούργο και το Παρίσι – λειτουργούν κανονικά, προσελκύοντας εκατομμύρια επισκέπτες.

Η εικόνα των χριστουγεννιάτικων αγορών στην καρδιά της Ευρώπης έχει μια… δυστοπική αύρα, και θυμίζει το Brazil του Terry Gilliam με υπερ-παρακολούθηση και καταστολή και ένα σενάριο που διαδραματίζεται γύρω από Χριστούγεννα. Έλατα, λαμπιόνια, εορταστικά τραγούδια παντού, αλλά σε ένα περιβάλλον φόβου που μεταμορφώνει τις γιορτές σε σουρεαλιστικές. Και το Children of Men του Alfonso Cuarón, δείχνει μια εορταστική Βρετανία με αμέτρητα checkpoints, στρατό και παράνομους σε… κλουβιά. Μέσα σε αυτό το γκρίζο τοπίο, χριστουγεννιάτικα στολίδια κρέμονται σε ερειπωμένα κτίρια και εορταστικά τραγούδια ακούγονται σε καταφύγια. Η γιορτή της γέννησης του θεανθρώπου έχει γίνει φάντασμα, μια ανάμνηση χαράς σε έναν κόσμο που έχει ξεχάσει πώς να ελπίζει. Η τέχνη μας προειδοποιούσε χρόνια πριν. Όταν η γιορτή χρειάζεται κιγκλιδώματα για να επιβιώσει ίσως κάτι βαθύτερο έχει ήδη χαθεί για πάντα…

Επιθέσεις κι άλλες τόσες απόπειρες

Τα τελευταία χρόνια οι χριστουγεννιάτικες αγορές στην Ευρώπη έχουν γίνει στόχος σοβαρών επιθέσεων και ανάμεσα στις πιο τραγικές είναι αυτή στο Βερολίνο στις 19 Δεκεμβρίου 2016 όπου φορτηγό έπεσε στο πλήθος στην Breitscheidplatz με 12 νεκρούς και 56 τραυματίες από τον Τυνήσιο ισλαμιστή Anis Amri που ήταν συνδεδεμένος με το ISIS, αυτή στο Στρασβούργο στις 11 Δεκεμβρίου 2018 με ένοπλη επίθεση με πυροβόλο όπλο και μαχαίρι που άφησε 5 νεκρούς και 11 τραυματίες από τον Γάλλο ισλαμιστή Chérif Chekatt που είχε ορκιστεί πίστη στο ISIS, αλλά και η πιο πρόσφατη στο Μαγδεβούργο της Γερμανίας στις 20 Δεκεμβρίου 2024 όπου αυτοκίνητο έπεσε στο πλήθος προκαλώντας 6 νεκρούς ανάμεσά τους ένα 9χρονο αγόρι και πέντε γυναίκες καθώς και πάνω από 300 τραυματίες ενώ ο δράστης ήταν ο 50χρονος Σαουδάραβας ψυχίατρος Taleb Al-Abdulmohsen κάτοικος Γερμανίας από το 2006 με έντονα αντι-ισλαμικές και ισλαμοφοβικές απόψεις και υποστήριξη σε ακροδεξιά στοιχεία. Ευτυχώς έχουν αποτραπεί πολλές περισσότερες παρόμοιες επιθέσεις σε Βιέννη και άλλες μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις τα τελευταία χρόνια.