Ρωσικό σχέδιο για «νέα τάξη ασφαλείας» στην Ευρώπη – Οι απαιτήσεις Πούτιν για Ουκρανία, ΝΑΤΟ και Μολδαβία

Ένα ιδιαίτερα φιλόδοξο και ευρύ πλαίσιο απαιτήσεων φέρεται να έχει θέσει η Μόσχα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, με τις προτάσεις να επεκτείνονται πολύ πέρα από τα εδάφη που βρίσκονται στο επίκεντρο της σύγκρουσης.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής «Bild», το οποίο επικαλείται το Anadolu, οι συγκεκριμένες προτάσεις φέρεται να παρουσιάστηκαν σε Ευρωπαίους εκπροσώπους κατά τις συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν στο Άμπου Ντάμπι. Το σχέδιο, εφόσον αντανακλά τις πραγματικές θέσεις της Μόσχας, παραπέμπει σε μια ευρύτερη αναδιαμόρφωση της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφαλείας, όπως την αντιλαμβάνεται η Ρωσία.

Οι εδαφικές αξιώσεις της Μόσχας

Βασική θέση της Ρωσίας φέρεται να είναι η διατήρηση όλων των ουκρανικών περιοχών που βρίσκονται σήμερα υπό τον έλεγχό της, ενώ παράλληλα ζητά την παράδοση και των υπόλοιπων τμημάτων του Ντονέτσκ και του Λουγκάνσκ που εξακολουθούν να ελέγχονται από την Ουκρανία.

Παράλληλα, η Μόσχα επιμένει στην ουδετερότητα της Ουκρανίας, με την προοπτική ένταξης στο ΝΑΤΟ να αποκλείεται. Αντίθετα, σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, δεν θα υπήρχε αντίστοιχη απαγόρευση για την ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Στο τραπέζι φέρεται να βρίσκεται ακόμη και η αποστρατιωτικοποίηση των ουκρανικών λιμανιών της Οδησσού και του Μικολάιβ, ώστε να μην μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως ναυτικές βάσεις. Παράλληλα, θα προβλέπονταν ειδικές ρυθμίσεις για τη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα και τη Βαλτική.

Στο στόχαστρο και η παρουσία του ΝΑΤΟ στη Βόρεια Ευρώπη

Οι φερόμενες ρωσικές απαιτήσεις δεν περιορίζονται στην Ουκρανία, αλλά αγγίζουν και τη στρατιωτική παρουσία του ΝΑΤΟ στη Βόρεια Ευρώπη.

Σύμφωνα με τη «Bild», η Μόσχα φέρεται να ζητά την απομάκρυνση των στρατιωτικών βάσεων της Συμμαχίας από την Εσθονία, τη Λετονία και τη Λιθουανία. Παράλληλα, δημοσίευμα έκανε λόγο και για απαίτηση αποχώρησης της Φινλανδίας από το ΝΑΤΟ.

Ωστόσο, η συγκεκριμένη πληροφορία διαψεύστηκε από το Κρεμλίνο. Ο εκπρόσωπος του Ρώσου προέδρου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε ότι δεν γνωρίζει να έχει τεθεί τέτοιος όρος και υποστήριξε ότι η αποχώρηση της Φινλανδίας από τη Συμμαχία δεν αποτέλεσε αντικείμενο συζήτησης.

Το σχέδιο για τη Μολδαβία και την Υπερδνειστερία

Οι φερόμενες προτάσεις της Μόσχας φαίνεται να επεκτείνονται και στη Μολδαβία.

Όπως μετέδωσε η λευκορωσική εφημερίδα «Nasha Niva», η Ρωσία επιθυμεί τη μετατροπή της Μολδαβίας σε ομοσπονδιακή δημοκρατία, στην οποία θα περιλαμβάνονταν η σημερινή Μολδαβία, η αυτόνομη Γκαγκαουζία και η αποσχισθείσα, φιλορωσική περιοχή της Υπερδνειστερίας.

Στο ίδιο πλαίσιο, εφόσον η Μολδαβία προχωρούσε σε ένταξη στην ΕΕ, η Υπερδνειστερία και η Γκαγκαουζία θα αποκτούσαν, σύμφωνα με την ίδια πηγή, τη δυνατότητα να οργανώσουν δημοψηφίσματα για το μέλλον τους.

Σε αντάλλαγμα για μια σειρά από αυτές τις παραχωρήσεις, η Μόσχα φέρεται να εξετάζει την απομάκρυνση των πυρηνικών όπλων της από τη Λευκορωσία, καθώς και τη μη ανάπτυξη πυραύλων μέσου βεληνεκούς, μεταξύ άλλων των συστημάτων Iskander και Oreshnik.

Παράλληλα, σύμφωνα με τη «Nasha Niva», η Ρωσία θα μπορούσε να αποσύρει τις δυνάμεις της από την Υπερδνειστερία.

Οι «κόκκινες γραμμές» του Πούτιν

Παρά τις πληροφορίες για διαφορετικά σχέδια που κυκλοφορούν στους άτυπους διαπραγματευτικούς κύκλους, δεν έχει αποσαφηνιστεί ποια από τα συγκεκριμένα αιτήματα υιοθετεί προσωπικά ο Βλαντίμιρ Πούτιν.

Κατά τη συνάντησή του με τους Αμερικανούς απεσταλμένους Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, ο Ρώσος πρόεδρος επανέλαβε πάντως τις βασικές θέσεις της Μόσχας, απορρίπτοντας την παρουσία ξένων στρατευμάτων στην Ουκρανία μετά από ενδεχόμενη ειρηνευτική συμφωνία.

Ο Πούτιν προειδοποίησε ότι οποιεσδήποτε ευρωπαϊκές δυνάμεις αναπτύσσονταν στην Ουκρανία στο πλαίσιο μεταπολεμικών εγγυήσεων ασφαλείας θα θεωρούνταν «νόμιμοι στρατιωτικοί στόχοι», με τον ίδιο να υποστηρίζει ότι μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα έναρξη των εχθροπραξιών.

Παράλληλα, απέρριψε την ιδέα δημιουργίας αποστρατιωτικοποιημένων ή «γκρίζων» ζωνών μεταξύ των δύο πλευρών, επιμένοντας ότι η διαχωριστική γραμμή θα πρέπει να καθορίζεται από τα κρατικά σύνορα.

Η απαίτηση για τον έλεγχο τεσσάρων ουκρανικών περιφερειών

Το Ινστιτούτο για τη Μελέτη του Πολέμου (ISW) εκτίμησε ότι η συγκεκριμένη θέση του Κρεμλίνου συνδέεται με τη διαχρονική απαίτηση της Μόσχας να αποκτήσει πλήρη έλεγχο στις περιφέρειες Ντονέτσκ, Λουγκάνσκ, Χερσώνα και Ζαπορίζια.

Η απαίτηση αυτή αφορά και περιοχές που σήμερα δεν βρίσκονται υπό ρωσικό στρατιωτικό έλεγχο.

Την ίδια ώρα, η Ρωσία δεν φαίνεται να εξετάζει το ενδεχόμενο εδαφικών ανταλλαγών. Ο σύμβουλος του Ρώσου προέδρου, Βλαντίμιρ Μεντίνσκι, έχει δηλώσει ότι η Μόσχα απορρίπτει μια τέτοια προοπτική και ότι θα συνεχίσει την επέκταση της λεγόμενης «ζώνης ασφαλείας» στις περιοχές του Σούμι και του Χαρκόβου.

Οι εξελίξεις δείχνουν ότι, παρά τις διπλωματικές προσπάθειες για την επίτευξη συμφωνίας, οι θέσεις της Μόσχας εξακολουθούν να περιλαμβάνουν απαιτήσεις που αφορούν όχι μόνο το μέλλον της Ουκρανίας, αλλά και τη συνολικότερη ισορροπία ασφαλείας στην Ευρώπη.

Xρήσιμες οι συνομιλίες Πούτιν με Γουίτκοφ και Κούσνερ λέει το Κρεμλίνο