Xρήσιμες οι συνομιλίες Πούτιν με Γουίτκοφ και Κούσνερ λέει το Κρεμλίνο

Τα αιτήματα της Μόσχας για την Ουκρανία

Xρήσιμες οι συνομιλίες Πούτιν με Γουίτκοφ και Κούσνερ λέει το Κρεμλίνο
EPA/GAVRIIL GRIGOROV / SPUTNIK / Φωτογραφία Αρχείου

Ως εποικοδομητικές, αλλά χωρίς ουσιαστική μεταβολή στις πάγιες θέσεις της Ρωσίας, περιέγραψε το Κρεμλίνο τις επαφές του Βλαντιμίρ Πούτιν με τους Αμερικανούς απεσταλμένους Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, με αντικείμενο τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης της Πέμπτης (12/11), ο Ρώσος πρόεδρος επανέλαβε τις βασικές απαιτήσεις της Μόσχας, ενώ παρουσίασε και πρόταση για τη διοργάνωση κοινής ανθρωπιστικής αποστολής σε περιοχή της ανατολικής Ουκρανίας.

Ο σύμβουλος του Κρεμλίνου, Γιούρι Ουσακόφ, γνωστοποίησε ότι ο Πούτιν σκοπεύει να συνεχίσει τις επαφές του με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, στο περιθώριο της συνόδου κορυφής της Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού (APEC), η οποία θα πραγματοποιηθεί στην Κίνα αργότερα μέσα στον μήνα. Παράλληλα, διαβεβαίωσε ότι θα συνεχιστούν και οι απευθείας διαπραγματεύσεις μεταξύ Μόσχας και Κιέβου, οι οποίες επανεκκίνησαν αυτή την εβδομάδα έπειτα από εννέα μήνες διακοπής.

Σύμφωνα με τον Ουσακόφ, η ρωσική αντιπροσωπεία επανέλαβε στους Αμερικανούς συνομιλητές της ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί περαιτέρω διεύρυνση του ΝΑΤΟ. Παράλληλα, εξέφρασε την προσδοκία ότι οι ευρωπαϊκές χώρες θα συμμετάσχουν σε μια ευρύτερη συζήτηση για τη διαμόρφωση ενός νέου πλαισίου ασφαλείας στην ευρωπαϊκή ήπειρο.

Η συγκεκριμένη συνάντηση ήταν η δέκατη δια ζώσης επαφή του Στιβ Γουίτκοφ με τον Ρώσο πρόεδρο από την έναρξη της διαμεσολαβητικής προσπάθειας της Ουάσιγκτον. Οι συνομιλίες πραγματοποιήθηκαν μετά τις διήμερες τριμερείς διαβουλεύσεις στο Άμπου Ντάμπι, στις οποίες συμμετείχαν εκπρόσωποι της Ρωσίας, της Ουκρανίας και των ΗΠΑ.

Από τις επαφές στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα προέκυψε συμφωνία για μια ευρείας κλίμακας ανταλλαγή αιχμαλώτων πολέμου, η οποία αναμένεται να υλοποιηθεί τις προσεχείς εβδομάδες. Ωστόσο, δεν ανακοινώθηκε κάποια σημαντική εξέλιξη στα βασικά ζητήματα που εξακολουθούν να εμποδίζουν την επίτευξη ειρηνευτικής συμφωνίας.

Η πρόταση Πούτιν για ανθρωπιστική αποστολή

Σύμφωνα με το ρωσικό πρακτορείο Interfax, κατά τη διάρκεια της συνάντησης ο Βλαντιμίρ Πούτιν πρότεινε τη συγκρότηση κοινής ρωσο-ουκρανικής ανθρωπιστικής αποστολής στην Κονσταντινίβκα, στην ανατολική Ουκρανία. Η πρωτοβουλία, όπως φέρεται να εξήγησε, θα μπορούσε να ακολουθήσει το μοντέλο αντίστοιχης επιχείρησης που πραγματοποιήθηκε στην πόλη Ολέσκι, η οποία βρίσκεται υπό ρωσικό έλεγχο στη νοτιοανατολική Ουκρανία.

Στην προηγούμενη αποστολή δόθηκε η δυνατότητα σε κατοίκους να εγκαταλείψουν την περιοχή, ενώ παράλληλα διανεμήθηκε ανθρωπιστική βοήθεια σε όσους επέλεξαν να παραμείνουν. Ο Ρώσος πρόεδρος φέρεται επίσης να υποστήριξε ότι θα χρειαστούν πέντε ημέρες για την αποναρκοθέτηση της περιοχής γύρω από την Κονσταντινίβκα.

Μετά την ολοκλήρωση των επαφών, ο Στιβ Γουίτκοφ ανακοίνωσε, σύμφωνα με το RIA Novosti, ότι συμφωνήθηκε να πραγματοποιηθεί νέος γύρος τριμερών διαπραγματεύσεων. Όπως διευκρίνισε, στις επόμενες συνομιλίες αναμένεται να συμμετάσχουν και εκπρόσωποι ευρωπαϊκών χωρών. Από την πλευρά του, ο Τζάρεντ Κούσνερ χαρακτήρισε τις συζητήσεις ουσιαστικές και αναλυτικές.

Το εδαφικό παραμένει το μεγαλύτερο εμπόδιο

Παρά τις διπλωματικές επαφές, η διαφωνία για το μέλλον των κατεχόμενων περιοχών εξακολουθεί να αποτελεί το βασικότερο εμπόδιο για μια συμφωνία. Η Μόσχα επιμένει στην απαίτησή της να περάσει υπό τον έλεγχό της ολόκληρη η περιοχή του Ντονμπάς, θέση την οποία απορρίπτει το Κίεβο.

Οι ρωσικές δυνάμεις επιχειρούν εδώ και χρόνια να καταλάβουν την ανατολική αυτή περιοχή, αντιμετωπίζοντας ισχυρή αντίσταση από τον ουκρανικό στρατό. Παράλληλα, η Ρωσία έχει εντείνει τις επιθέσεις εναντίον κρίσιμων υποδομών της Ουκρανίας, ενώ οι ουκρανικές δυνάμεις συνεχίζουν τα πλήγματα με μη επανδρωμένα αεροσκάφη σε ρωσικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις. Οι επιθέσεις αυτές έχουν προκαλέσει προβλήματα στην τροφοδοσία καυσίμων, τα οποία, σύμφωνα με τοπικούς αξιωματούχους, εμφανίστηκαν ξανά αυτή την εβδομάδα σε ορισμένες περιοχές της Ρωσίας.

Οι εδαφικές διεκδικήσεις του Κρεμλίνου δεν περιορίζονται στο Ντονμπάς, καθώς ο Πούτιν έχει θέσει και το ζήτημα δημιουργίας μιας ευρύτερης «ζώνης ασφαλείας» σε ουκρανικά εδάφη, ακόμη και σε περιοχές που η Ρωσία δεν έχει εντάξει επισήμως στις εδαφικές της αξιώσεις.

Ενδεικτικές της στάσης της Μόσχας ήταν και οι δηλώσεις του Βλαντιμίρ Μεντίνσκι, επικεφαλής της ρωσικής διαπραγματευτικής ομάδας στο Άμπου Ντάμπι. Μιλώντας την Τετάρτη (11/11) στη ρωσική κρατική τηλεόραση, υποστήριξε ότι κάθε περιοχή στην οποία έχει φτάσει ο ρωσικός στρατός πρέπει να θεωρείται ρωσική. Όπως μετέδωσε το TASS, ο ίδιος επέμεινε ότι η Μόσχα δεν προτίθεται να εγκαταλείψει εδάφη που θεωρεί δικά της.

Οι διαφωνίες για τη συμμετοχή της Ευρώπης

Ένα ακόμη σημείο τριβής στις διπλωματικές διεργασίες αφορά τον ρόλο που θα έχει η Ευρωπαϊκή Ένωση στις διαπραγματεύσεις. Η Ουκρανία και οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ζητούν να έχουν ενεργή παρουσία στη διαδικασία, με την υποστήριξη και των Ηνωμένων Πολιτειών, καθώς αρκετά κράτη-μέλη της ΕΕ παρέχουν σημαντική πολιτική, οικονομική και στρατιωτική βοήθεια στο Κίεβο.

Η ρωσική πλευρά εμφανίζεται πλέον επιφυλακτική απέναντι σε αυτό το ενδεχόμενο. Αν και το Κρεμλίνο είχε αφήσει προηγουμένως ανοιχτό το ενδεχόμενο συμμετοχής της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε μεταγενέστερο στάδιο, τις τελευταίες ημέρες αμφισβητεί τη δυνατότητα υλοποίησης μιας τέτοιας πρότασης. Ως βασικά εμπόδια επικαλείται την απουσία συγκεκριμένων και εποικοδομητικών προτάσεων από τις Βρυξέλλες, αλλά και τη δυσκολία επιλογής κοινού ευρωπαϊκού εκπροσώπου.

Από την πλευρά της, η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας, κατηγόρησε τη Μόσχα ότι δεν διαπραγματεύεται με ειλικρινή διάθεση, επισημαίνοντας ότι οι ρωσικές επιθέσεις κατά της Ουκρανίας συνεχίζονται παρά τις διπλωματικές επαφές.

Στο τραπέζι οι εγγυήσεις ασφαλείας και η μεταπολεμική περίοδος

Με τις συζητήσεις για το εδαφικό να παραμένουν σε αδιέξοδο, οι Αμερικανοί διαμεσολαβητές επιχειρούν να μεταφέρουν μέρος της διαπραγμάτευσης στις εγγυήσεις ασφαλείας που θα ισχύσουν μετά τον πόλεμο, αλλά και στα σχέδια ανοικοδόμησης της Ουκρανίας.

Η Μόσχα έχει επίσης θέσει το ζήτημα μιας νέας συμφωνίας για την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Μάλιστα, υψηλόβαθμος Ρώσος διπλωμάτης ανέφερε την Τετάρτη ότι η χώρα του θα μπορούσε να προχωρήσει σε σύναψη συμφώνων μη επίθεσης με κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ.

Ωστόσο, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, έχει ξεκαθαρίσει ότι οποιαδήποτε ευρύτερη συζήτηση για τη μελλοντική αρχιτεκτονική ασφαλείας της Ευρώπης θα πρέπει να ξεκινήσει μόνο μετά την επίτευξη κατάπαυσης του πυρός στην Ουκρανία.

Η συγκεκριμένη προϋπόθεση δεν βρίσκει σύμφωνη τη Μόσχα, η οποία απορρίπτει μια προσωρινή παύση των εχθροπραξιών. Η ρωσική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι επιδιώκει μια συνολική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου και όχι μια προσωρινή εκεχειρία, η οποία, κατά την άποψή της, θα έδινε στην Ουκρανία χρόνο για να ανασυγκροτήσει και να ενισχύσει τις στρατιωτικές της δυνάμεις.

Nvidia: Ο Τραμπ προτείνει τον πρώην CEO της Apple, Τιμ Κουκ, για διάδοχο του Χουάνγκ