Αλβανία: Το τουριστικό project της οικογένειας Τραμπ προκαλεί ανεπανόρθωτες ζημιές στο περιβάλλον

Έντονες αντιδράσεις προκαλεί στην Αλβανία το φιλόδοξο τουριστικό σχέδιο της οικογένειας Τραμπ, καθώς περιβαλλοντικές οργανώσεις και επιστήμονες καταγγέλλουν ότι οι προπαρασκευαστικές εργασίες στην περιοχή της λιμνοθάλασσας Νάρτα έχουν ήδη επιφέρει σοβαρές και, σε αρκετές περιπτώσεις, μη αναστρέψιμες επιπτώσεις στο φυσικό περιβάλλον.

ΜΚΟ και ειδικοί υποστηρίζουν ότι οι πρώτες εργασίες έχουν ήδη επηρεάσει προστατευόμενα οικοσυστήματα και περιοχές αναπαραγωγής της Caretta caretta, ενώ οι κινητοποιήσεις συνεχίζονται.

Σύμφωνα με τις καταγγελίες, μέσα σε λίγες εβδομάδες από την έναρξη των παρεμβάσεων δημιουργήθηκαν δρόμοι πρόσβασης, αποψιλώθηκαν εκτάσεις και κατασκευάστηκαν τεχνικά έργα σε μια περιοχή ιδιαίτερης οικολογικής σημασίας. Δορυφορικές εικόνες που εξετάστηκαν από ειδικούς αποτυπώνουν τις αλλαγές που σημειώθηκαν από τις αρχές έως τα τέλη Μαΐου, όταν πραγματοποιήθηκαν οι πρώτες εκσκαφές.

Ο θαλάσσιος βιολόγος και επικεφαλής της περιβαλλοντικής οργάνωσης EcoAlbania, Όλσι Νίκα, υποστηρίζει ότι οι εργασίες έχουν επηρεάσει άμεσα τους χώρους όπου αναπαράγεται η θαλάσσια χελώνα Caretta caretta, είδος που προστατεύεται διεθνώς. Παράλληλα, κάνει λόγο για εκτεταμένες επεμβάσεις στους αμμόλοφους της Νάρτα, κοπή δέντρων και κατασκευές με σκυρόδεμα σε παράκτιες ζώνες που φιλοξενούν σημαντικούς πληθυσμούς πτηνών.

Όπως επισημαίνει, οι παρεμβάσεις στο κανάλι που συνδέει τη λιμνοθάλασσα με τη θάλασσα έχουν διαταράξει τη φυσική κυκλοφορία των υδάτων, στοιχείο που θεωρείται καθοριστικό για τη διατήρηση της ισορροπίας του υγροτοπικού οικοσυστήματος.

Ανάλογες ανησυχίες εκφράζουν και πανεπιστημιακοί. Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου των Τιράνων Φερντινάντ Μπέγκο εκτιμά ότι, παρά τη διακοπή των χωματουργικών εργασιών έπειτα από τις διαδηλώσεις, μεγάλο μέρος της ζημιάς έχει ήδη συντελεστεί. Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και ο καθηγητής του Πανεπιστημίου της Βιέννης Φρίντριχ Σίμερ, ο οποίος, μετά από επίσκεψη στην περιοχή, προειδοποίησε ότι μεγάλης κλίμακας τουριστικές επενδύσεις ενδέχεται να αλλοιώσουν μόνιμα τη φυσική ακεραιότητα του Δέλτα, ενός οικοσυστήματος με ιδιαίτερη σημασία για τη Μεσόγειο.

Το επενδυτικό σχέδιο, που αποδίδεται στην εταιρεία του Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρού του Ντόναλντ Τραμπ, προβλέπει την ανάπτυξη πολυτελών τουριστικών εγκαταστάσεων σε περιοχή όπου ζουν αποικίες ροζ φλαμίνγκο και κοντά σε ακατοίκητο νησί. Η επένδυση εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 4 δισ. ευρώ και θεωρείται από την αλβανική κυβέρνηση έργο στρατηγικής σημασίας για την ενίσχυση του τουρισμού και την προσέλκυση διεθνών κεφαλαίων.

Η εμφάνιση περιφράξεων στον χώρο των εργασιών πριν από περίπου έξι εβδομάδες πυροδότησε κύμα διαμαρτυριών στα Τίρανα. Οι κινητοποιήσεις συνεχίζονται μέχρι σήμερα, αν και με μικρότερη συμμετοχή, ενώ σε μία από τις πρώτες συγκεντρώσεις υπήρξαν εντάσεις όταν ιδιωτικοί υπάλληλοι ασφαλείας διέλυσαν τους διαδηλωτές.

Στο μεταξύ, η υπόθεση απέκτησε και διεθνή διάσταση, όταν η τραγουδίστρια Ντούα Λίπα, με καταγωγή από το Κόσοβο, εξέφρασε δημόσια την ανησυχία της για τη διαδικασία αδειοδότησης του έργου. Σε συνέντευξή της ανέφερε ότι προβληματίζεται από το γεγονός πως η σχετική νομοθεσία τροποποιήθηκε το 2024, προκειμένου να καταστεί δυνατή η υλοποίηση της επένδυσης.

Παρέμβαση υπήρξε και από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Καθώς η Αλβανία βρίσκεται σε ενταξιακές διαπραγματεύσεις με στόχο την ένταξή της έως το 2030, η Κομισιόν υπενθύμισε ότι η χώρα έχει δεσμευτεί να επανεξετάσει τις αλλαγές που έγιναν το 2024 στη νομοθεσία για τις προστατευόμενες περιοχές και τις στρατηγικές επενδύσεις. Η επίτροπος Διεύρυνσης, Μάρτα Κος, δήλωσε ότι η κατάργηση των συγκεκριμένων τροποποιήσεων αποτελεί μέρος των δεσμεύσεων που έχει αναλάβει η Αλβανία στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για το κεφάλαιο που αφορά το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή.