«Σφραγίδα» εμπιστοσύνης στην ελληνική οικονομία με 1,18 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης
Σε μια συγκυρία όπου κυριαρχεί η διεθνής αβεβαιότητα στο οικονομικό προσκήνιο η κυβέρνηση εξακολουθεί να προβάλλει τη δημοσιονομική σταθερότητα και τις μεταρρυθμίσεις με τη χώρα μας παραμένει από τις πλέον συνεπείς στην αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης όπως φάνηκε και στη συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ευρωπαίο Επίτροπο Οικονομίας και Παραγωγικότητας, Εφαρμογής και Απλούστευσης Valdis Dombrovskis στο Μέγαρο Μαξίμου.
Στο επίκεντρο της συνάντησης βρέθηκε η εκταμίευση της 7ης δόσης από τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας ύψους 1,18 δισ. ευρώ, την οποία ο ίδιος ο Επίτροπος παρέδωσε συμβολικά στον πρωθυπουργό. Παράλληλα, στη συζήτηση τέθηκαν οι οικονομικές επιπτώσεις μιας παρατεταμένης κρίσης στη Μέση Ανατολή, η ανταγωνιστικότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο και η πορεία απορρόφησης των ευρωπαϊκών πόρων.
Ουσιαστικά η χθεσινή μέρα ήταν το… σίκουελ της προηγούμενης, με την ανακοίνωση των οκτώ μέτρων από τον πρωθυπουργό. Την Τετάρτη ανακοινώθηκαν τα μέτρα και χθες, Πέμπτη, «έφθασαν» 1,18 εκ. ευρώ δια χειρός …Dombrovskis.
Ο Έλληνας πρωθυπουργός έδωσε ιδιαίτερο βάρος στο πολιτικό και αναπτυξιακό αποτύπωμα της νέας εκταμίευσης, σημειώνοντας ότι η 7η πληρωμή αποτελεί «απόδειξη της εξαιρετικής δουλειάς» που έχει γίνει, με τη στήριξη της Κομισιόν, ώστε το NextGenerationEU να εξελιχθεί σε μεγάλη επιτυχία για την ελληνική οικονομία. Ο πρωθυπουργός έσπευσε να συνδέσει την εξέλιξη αυτή με τη συνολική πορεία της οικονομίας, εμφανιζόμενος ικανοποιημένος από την επίδοση στα πρωτογενή πλεονάσματα και επιμένοντας ότι αυτά δημιουργούν τον απαραίτητο δημοσιονομικό χώρο για στοχευμένες και προσωρινές παρεμβάσεις. Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε και το νέο πακέτο μέτρων που ανακοινώθηκε την προηγούμενη ημέρα, υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα ότι η Αθήνα ελπίζει σε ταχεία εκτόνωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή, ώστε να μη χρειαστούν νέες συζητήσεις ούτε για επιπλέον εθνικά μέτρα ούτε για διαφορετική ευρωπαϊκή απάντηση.
Παράλληλα ο πρωθυπουργός φρόντισε να επαναφέρει στο επίκεντρο τη γραμμή της δημοσιονομικής πειθαρχίας, τονίζοντας ότι η Ελλάδα παραμένει απολύτως προσηλωμένη στο οικονομικό της πρόγραμμα και διαβεβαιώνοντας ότι δεν θα υπάρξουν αποκλίσεις από αυτή την πολιτική. Μάλιστα, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη σταθερή μείωση του χρέους, λέγοντας πως πρόκειται για την πρώτη φορά στη μεταπολιτευτική ιστορία της χώρας που καταγράφεται μια τέτοια πορεία με συνέπεια και διάρκεια. Κατά τον ίδιο, αυτή η εξέλιξη δεν αποτελεί μόνο επιτυχία της παρούσας διακυβέρνησης, αλλά μια παρακαταθήκη και για την επόμενη γενιά, καθώς συνδυάζεται με ρυθμούς ανάπτυξης, δημιουργία θέσεων εργασίας και καλύτερες επιδόσεις σε σχέση με μεγάλο μέρος της Ευρώπης.
Ψήφος εμπιστοσύνης στην Ελλάδα από τον Επίτροπο
Από την πλευρά του, ο Valdis Dombrovskis έδωσε στην Αθήνα μια σαφή ψήφο εμπιστοσύνης, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα συγκαταλέγεται σήμερα στις ευρωπαϊκές οικονομίες με τις καλύτερες επιδόσεις. Ο Επίτροπος συνέδεσε ευθέως αυτή την εικόνα τόσο με τη συνέπεια της χώρας στην εφαρμογή μεταρρυθμίσεων όσο και με την αξιοποίηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων, που, όπως είπε, παραμένουν στην Ελλάδα για να στηρίξουν κρίσιμες επενδύσεις και αλλαγές. Ιδιαίτερη βαρύτητα είχε η επισήμανσή του ότι το ελληνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, ύψους σχεδόν 36 δισ. ευρώ, είναι το μεγαλύτερο εθνικό σχέδιο στην Ευρωπαϊκή Ένωση αναλογικά με το ΑΕΠ. Ταυτόχρονα, όμως, ο Dombrovskis έστειλε και ένα σαφές μήνυμα επιτάχυνσης: τα εναπομείναντα ορόσημα και οι στόχοι πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως τα τέλη Αυγούστου 2026, ενώ οι τελευταίες αιτήσεις πληρωμής πρέπει να υποβληθούν έως τα τέλη Σεπτεμβρίου.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε και η αποτύπωση των βασικών μεγεθών από τον Ευρωπαίο Επίτροπο, ο οποίος σημείωσε ότι το ΑΕΠ της Ελλάδας έχει αυξηθεί κατά περίπου 13,4% σε σύγκριση με το 2018, ότι το χρέος έχει υποχωρήσει κατά σχεδόν 43% του ΑΕΠ από το προ πανδημίας υψηλό του 2018 και ότι η ανεργία έχει μειωθεί από το 28% στα μέσα του 2013 στο 8,4% στο τέλος του περασμένου έτους. Με αυτά τα στοιχεία, ο Dombrovskis περιέγραψε τη σημερινή εικόνα ως «αξιοσημείωτη ανάκαμψη από κάθε άποψη».
Την ίδια στιγμή, ωστόσο, περιέγραψε και το σύννεφο αβεβαιότητας που καλύπτει την ευρωπαϊκή οικονομία λόγω της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή και της ανόδου στις τιμές της ενέργειας, μιλώντας ήδη για ένα σοκ στασιμοπληθωρισμού με ταυτόχρονη επιβράδυνση και υψηλότερο πληθωρισμό. Γι’ αυτό και επέμεινε ότι η απάντηση πρέπει να αναζητηθεί στους εσωτερικούς μοχλούς ανάπτυξης και στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας τόσο σε επίπεδο ΕΕ όσο και κρατών-μελών.
Πού θα πάνε τα κονδύλια
Σε επίπεδο ουσίας, η νέα εκταμίευση ενισχύει και αριθμητικά τη θέση της Ελλάδας στο πρόγραμμα «Ελλάδα 2.0». Σύμφωνα με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, μετά τη σημερινή εκταμίευση η χώρα έχει πλέον λάβει 24,6 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, δηλαδή το 68,5% του συνολικού προϋπολογισμού που της αναλογεί. Το διπλό αίτημα αφορούσε το 7ο αίτημα για τις επιχορηγήσεις και το 6ο για τα δάνεια. Στα 22 ορόσημα που συνδέονται με τις επιχορηγήσεις καταγράφονται παρεμβάσεις με εμφανές κοινωνικό και διοικητικό αποτύπωμα: ανακαινίσεις σε 9 νοσοκομεία, έργα ενεργειακής αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού σε 15 Κέντρα Υγείας, τοποθέτηση προσωπικού βοηθού για περισσότερους από 1.500 ωφελούμενους ΑμεΑ, έκδοση 847.000 προπληρωμένων καρτών κοινωνικών επιδομάτων, νέος ψηφιακός εξοπλισμός σε ΚΕΠ 269 δήμων, νέο πληροφοριακό σύστημα και εξοπλισμός για τις οικονομικές υπηρεσίες της ΑΑΔΕ, αλλά και απλοποίηση των διαδικασιών για άδειες οδήγησης και κυκλοφορίας. Στο σκέλος της ενέργειας περιλαμβάνονται μεταρρυθμίσεις για τις ΑΠΕ, τη δέσμευση και αποθήκευση CO₂ και τις συμβάσεις δυναμικής τιμολόγησης ηλεκτρικής ενέργειας.
Για την κυβέρνηση η 7η δόση του ΤΑΑ λειτουργεί όχι μόνο ως χρηματοδοτική ανάσα, αλλά και ως πολιτικό επιχείρημα υπέρ της κυβερνητικής γραμμής ότι η χώρα μπορεί ταυτόχρονα να στηρίζει την κοινωνία, να τηρεί αυστηρή πειθαρχία και να τρέχει μεταρρυθμίσεις με μετρήσιμο αποτέλεσμα. Το στοίχημα, πλέον, είναι αυτό το αφήγημα να αποτυπωθεί μέχρι τέλους και στην πράξη, καθώς το τελευταίο κομμάτι της διαδρομής προς το 2027 θα είναι και το πιο απαιτητι