Η συμφωνία ΕΕ-Ινδίας και τα ελληνικά συμφέροντα
Πώς η Ελλάδα μπορεί να κερδίσει από τη νέα ευρασιατική συμφωνία σε εμπόριο, αγροδιατροφή, τουρισμό, εκπαίδευση, άμυνα και ναυτιλία.
Φάνης Ουγγρίνης
Μετά από 20 χρόνια διακοπτόμενων διαπραγματεύσεων, η εμπορική συμφωνία μεταξύ ΕΕ και Ινδίας υπογράφηκε σε μια φάση οικονομικοπολιτικής ρευστότητας. Η κυβέρνηση Τραμπ, επαναφέροντας πολιτικές προστατευτισμού και εξαναγκασμού, άθελά της εξωθεί εταίρους των ΗΠΑ να επισπεύσουν τις προσεγγίσεις τους, ώστε να διασφαλίσουν πρόσβαση σε αγορές και πρώτες ύλες. Η ταχεία ολοκλήρωση της Mercosur και η διμερής συμφωνία Κίνας-Καναδά αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα ενός κόσμου που αναδιατάσσεται εμπορικά. Σε αυτό το αβέβαιο περιβάλλον, η νέα συμφωνία προσφέρει στην Ελλάδα ένα ολοκαίνουργιο πλαίσιο ευκαιριών.
Οι τομείς που έχουν περισσότερα να κερδίσουν από την εμπορική συμφωνία ΕΕ-Ινδίας
Κατ’ αρχάς, η ευρωινδική συνεργασία ενδυναμώνει τον υπό διαμόρφωση εμπορικό διάδρομο IMEC (India-Middle East-Europe Corridor), που θα συνδέει την Ινδία με την ευρωπαϊκή ενδοχώρα μέσω των λιμένων της Αραβικής Χερσονήσου και της Ελλάδας. Η υλοποίησή του θα αυξήσει θεαματικά τις ροές εμπορευμάτων, τεχνολογίας μα και κεφαλαίων, με τη χώρα μας να αναδεικνύεται σε απαραίτητο κρίκο μιας νέας ευρασιατικής εφοδιαστικής αλυσίδας. Η ναυτιλία μας θα ωφεληθεί άμεσα από την αύξηση των θαλάσσιων μεταφορών από τον Ινδικό Ωκεανό στη Μεσόγειο. Περισσότερα φορτία σημαίνουν πρόσθετα έσοδα από ναύλα, νέες επιχειρηματικές συνεργασίες και αυξημένη επιρροή των Ελλήνων εφοπλιστών στην παγκόσμια αγορά.
Στο πεδίο των εξαγωγών μας, η συμφωνία μπορεί να αποδειχθεί ιδιαιτέρως ευνοϊκή για τον αγροδιατροφικό τομέα, όπου χρήσιμα θα είναι και πολλά ινδικά χέρια. Οι ινδικοί δασμοί στο ελαιόλαδο, στο κρασί, στα γαλακτοκομικά και στα επεξεργασμένα τρόφιμα μηδενίζονται ή μειώνονται δραστικά. Η Ελλάδα μπορεί να επεκτείνει την παρουσία της σε μια αγορά με αναπτυσσόμενη μεσαία τάξη και αυξανόμενη κατανάλωση ποιοτικών προϊόντων, όπου τα κατ’ εξοχήν ελληνικά μπορούν να διεισδύσουν με στοχευμένο branding. Και εδώ να αναφέρουμε ότι ακριβώς τα ίδια συνδυαστικά οφέλη δικαιούται να προσδοκά ο τουρισμός μας.
Όσον αφορά τα logistics και τις εν γένει διαμετακομιστικές υποδομές, όπως προαναφέρθηκε, η Ελλάδα βρίσκεται σε εξαιρετικά πλεονεκτική γεωγραφική θέση· η περαιτέρω αξιοποίηση του ΟΛΠ, του ΟΛΘ και των υπόλοιπων λιμένων της ηπειρωτικής χώρας, συνδυασμένη με τα σιδηροδρομικά έργα προς Κεντρική Ευρώπη, μπορεί να την καθιερώσει ως βασικό κόμβο προώθησης ινδικών προϊόντων. Η αύξηση των εμπορικών ροών θα ενισχύσει τις θέσεις εργασίας, τη ναυπηγοεπισκευαστική βιομηχανία και τις παράκτιες υπηρεσίες, προσφέροντας σταθερά έσοδα και φορολογικά οφέλη. Επιπρόσθετα, το νέο αεροδρόμιο στο Καστέλι διαθέτει όλα τα εχέγγυα για να λειτουργεί ως πύλη Ινδών ταξιδιωτών στη Γηραιά Ήπειρο.
Άλλο ιδιαίτερα υποσχόμενο πεδίο είναι η εκπαίδευση και η έρευνα. Το παράλληλο πρωτόκολλο κινητικότητας προβλέπει τη διευκόλυνση μετακίνησης φοιτητών, ερευνητών και ειδικευμένων εργαζομένων. Η Ελλάδα μπορεί να επωφεληθεί προβάλλοντας τα πανεπιστήμιά της ως φυσικό προορισμό για εύπορους Ινδούς που επιθυμούν να σπουδάσουν κλασικές επιστήμες -αντικείμενα όπου η χώρα μας διαθέτει εγνωσμένο κύρος. Να θυμίσουμε επίσης ότι η Ινδία είναι παγκόσμια ηγέτιδα στην πληροφορική, άρα τυχόν συνέργειες εκεί θα ισχυροποιούσαν δικές μας επιχειρήσεις και θα διευκόλυναν την ινδική πρόσβαση στην Κοινή Αγορά.
Σημαντικές δυνατότητες εντοπίζονται και στον αμυντικό τομέα. Η Ινδία, επιδιώκοντας μεγαλύτερη αυτάρκεια και διαφοροποίηση προμηθευτών, ενδιαφέρεται για συμπαραγωγές και μεταφορά τεχνογνωσίας, με έμφαση στα ηλεκτρονικά και στα drones. Ως μέλος της ΕΕ και του ΝΑΤΟ με αξιόλογη εμπειρία στη ναυτική τεχνολογία, η Ελλάδα μπορεί να συμμετάσχει σε κοινά ερευνητικά προγράμματα και αναπτυξιακές συμπράξεις στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας. Αμφότερες οι χώρες έχουν συμβατό γεωπολιτικό προσανατολισμό και κοινό συμφέρον από τη σταθερότητα στον Ινδικό Ωκεανό και στην Ανατολική Μεσόγειο· περιοχές που συνδέονται λειτουργικά μέσω του IMEC και τίθενται υπό την απειλή Πακιστάν και Τουρκίας, δύο φίλων και συμμάχων.
Η εθνική οικονομία δεν απειλείται από τις ινδικές εξαγωγές, καθώς αυτές θα ανταγωνιστούν τις κινεζικές. Αν λοιπόν η Ελλάδα κινηθεί έξυπνα, δύναται να αποσπάσει θεαματικά κέρδη. Άλλωστε η συμφωνία ΕΕ-Ινδίας δεν είναι μια ακόμη τεχνική συμφωνία· αποτελεί εναλλακτική επιλογή ευρασιακής σύγκλισης, και η χώρα μας έχει κάθε λόγο να την αντιμετωπίσει ως μέσο γεωστρατηγικής και οικονομικής αναβάθμισης.