Εγκληματικότητα: αδράνεια των αρχών, δυσπιστία των πολιτών

Την περασμένη εβδομάδα οι αρχές αποδείχτηκαν αποτελεσματικές στην εξιχνίαση θεαματικών υποθέσεων. Το μεγαλύτερο μέρος της κοινής γνώμης ασχολήθηκε με τις αλυσίδες «Pizza Fan» και «Το Χωριάτικο», όπως και με τη φιλανθρωπική ΜΚΟ στην Κατερίνη, όμως μία υπόθεση ξεχώρισε επειδή έχει το δικό της ιδιαίτερο ενδιαφέρον σχετικά με την εγκληματικότητα στην Ελλάδα.

Η διερεύνηση της πολύνεκρης έκρηξης στην Πλάκα κατέληξε μάλλον απροσδόκηπα. Αποκαλύφθηκε ότι η τραγωδία οφείλεται σε τυχαίες πράξεις «συλλεκτών χαλκού», όπως κατ’ ευφημισμό ονομάζονται οι συμμορίες που συστηματικά ρημάζουν κατοικίες, βιοτεχνίες, αποθήκες και αγροτικές εγκαταστάσεις.

Οι εν λόγω κλέφτες κατέστησαν επικίνδυνη τη μονάδα παροχής φυσικού αερίου για να αρπάξουν ένα κομμάτι σωλήνα αξίας 20 €. Δεν έδρασαν σε μία απομονωμένη περιοχή. Έδρασαν μέσα στον πυκνοκατοικημένο αστικό ιστό της Αθήνας, της μεγαλύτερης ελληνικής πόλης. Περιφέρονταν μάλιστα με τα κομμάτια επί αρκετή ώρα, ώστε να τους καταγράψουν ιδιωτικές κάμερες παρακολούθησης. Το υλικό της βιντεοσκόπησης αποτελεί πλέον μέρος της δικογραφίας.

Οι συμμορίες των Ρομά, οι οποίες καταστρέφουν χρήσιμες υποδομές για λίγο μέταλλο, είναι γνωστές τοις πάσι. Έχουν κυριολεκτικά ρημάξει ολόκληρη την ελληνική επικράτεια επί δεκαετίες. Επιπλέον ρημάζουν και τα δίκτυα του ΔΕΔΔΗΕ και του ΟΣΕ, αφαιρώντας καλώδια και εξαρτήματα. Μέχρι σήμερα δεν έχει διευκρινιστεί κατά πόσον ευθύνονται για τη βλάβη στις σιδηροτροχιές, πριν από την τραγωδία των Τεμπών. Δεν έχει επίσης διευκρινιστεί ο τρόπος διάθεσης των -πολλών- εκάστοτε κλοπιμαίων.

Αμέτρητοι Έλληνες έχουν πέσει θύματα της συγκεκριμένης εγκληματικής δραστηριότητας, και όλοι την γνωρίζουν. Πολλοί επίσης γνώριζαν και τον ρόλο που επιτελούσε «Το Χωριάτικο», την… ανορθόδοξη λειτουργία της «Pizza Fan», καθώς και το έργο διαφόρων ΜΚΟ. Πολλοί, εκτός των αρμοδίων.

Μπορεί λοιπόν περιστασιακά οι αρχές να πιστώνονται με επιτυχίες στην καταπολέμηση του μεγάλου εγκλήματος –οικονομικού και κοινού-, όμως οι επιδόσεις τους είναι μάλλον μικρές σε σχέση με την έκταση του φαινομένου. Από την πλειοψηφία κρίνονται γενικά ανεπαρκείς να αντιμετωπίσουν καθημερινά ζητήματα, όπως ο αθέμιτος ανταγωνισμός, η αισχροκέρδεια, η κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης, οι ομάδες απατεώνων που εμφανίζονται σε ηλικιωμένους ως ΔΕΗ ή ΑΑΔΕ, οι διαρρήκτες και οι πορτοφολάδες. Ζητήματα εκ πρώτης όψεως άσχετα μεταξύ τους, που όμως αθροιστικά καταρρακώνουν το αίσθημα ασφάλειας των πολιτών.

Συνεπώς, όταν οι αρχές λύνουν… μυστήρια όπως τα τελευταία, που δεν θεωρούνται μυστήρια από την κοινωνία (με εξαίρεση ίσως κάποιους ηλικιωμένους), εισπράττουν δυσπιστία αντί για θαυμασμό.

Η κυβέρνηση δεν πρόκειται να διαπιστώσει αξιόλογη αύξηση των ποσοστών της μετά από τέτοιου είδους αυτονόητες επιτυχίες. Η εποπτεία, η αστυνόμευση και η διαχείρισή τους από τη Δικαιοσύνη (οι φερόμενοι δράστες στην υπόθεση της Πλάκας είχαν συλληφθεί 50 φορές) συναποτελούν πολιτική μακρά και επίμονη.

Ωστόσο, η αναγκαία αλλαγή φιλοσοφίας και διαδικασιών αναβάλλεται συνεχώς, για λόγους ακατανόητους στα μάτια των πολιτών. Στα δικά τους μάτια, οι αρχές περισσότερο ασχολούνται με την περιστασιακή παραβατικότητα των εν γένει νομοταγών, παρά με την πραγματικά οργανωμένη εγκληματική δράση, εξαιτίας υπηρεσιακής διαφθοράς ή πολιτικού κόστους. Εύλογα υποψιάζονται εμπαιγμό, και κανείς δεν μπορεί να τους κατηγορήσει για την καχυποψία τους.