Μια ακτή που… δεν παραδόθηκε

Περπάτησα προχτές στην ανατολική ακτή του Θερμαϊκού και ήταν σαν να μπήκα σε… ξένο έδαφος. Κάτω από το πρώην στρατόπεδο Κόδρα, στο ύψος του Κυβερνείου, η μαρίνα της Αρετσούς δεν μοιάζει με τόπο που ανήκει στην πόλη. Η θάλασσα είναι εκεί, το πάρκο πιο πάνω, και ανάμεσά τους η ιστορία της Καλαμαριάς κάθεται και λιάζεται μαζί με τη… γραφειοκρατία. Περπατάς και νιώθεις -αν έχεις τον Πόντο και τη Μικρά Ασία μέσα σου- ότι πατάς σε γη που κάποτε ήταν τσαμούρια (λάσπες) και την ίδια ώρα σε πολλά σημεία ακόμη τσαμούρια μένουν…

Το πλέγμα αλυσίδας είναι γνωστό χρόνια τώρα, μαρίνα, πλαζ, πρώην στρατόπεδο Μακεδονομάχου Κόδρα, “Παλατάκι”. Εκτάσεις διαφορετικών χρήσεων που ανήκουν σε κρατικές εταιρείες, υπουργεία και οργανισμούς, υπηρεσίες και λίγους ιδιωτες. Γι’ αυτό η αξιοποίηση εξαγγέλλεται δεκαετίες τώρα «προς όφελος των κατοίκων» και μένει στα πρακτικά συνεδριάσεων ΔΣ, στα αρχεία ομιλιών υπουργών και σε πλάνα μισοδουλειάς, μισοεγκατάλειψης, μισονόμιμης κατοχής του χώρου. Η μαρίνα ανήκει στο δημόσιο με την ειδική… μεταμνημονιακή έννοια που έχει πια αυτή η λέξη. Διαχείριση από εταιρείες του υπερταμείου, παραχωρήσεις χρήσης, διαγωνισμοί που ανοίγουν και κλείνουν. Σήμερα στο νότιο τμήμα δένουν και αλιευτικά, προσωρινά, ώσπου να γίνει το καταφύγιο της Νέας Κρήνης. Ανάμεσά τους, δίπλα σε αυτά των ψαράδων και στα σκάψη αναψυχής “βουλιάζουν” κι άλλα ξεχασμένα που σκουριάζουν.

Πάνω από τη μαρίνα και πάνω από τον δρόμο είναι το Κόδρα. Τριακόσια σαράντα με τριακόσια πενήντα στρέμματα και χαρακτηρισμένο πράσινο από παλιά, παραχωρήθηκε στον δήμο για ενενήντα εννέα χρόνια ως χώρος πρασίνου και αναψυχής με τα δεκαέξι διατηρητέα να στέκουν, τα περισσότερα χωρίς χρήση. Λίγο πιο πάνω, στο ίδιο υψόμετρο, το Παλατάκι, νεοκλασικό του 1960, «σχεδιασμένο» ως κατοικία υπουργού και για λίγο ως βασιλικό θέρετρο που σχεδόν δεν χρησιμοποιηθηκε. Η υγρασία έχει φάει τους τοίχους, τα επιχρίσματα αποκολλώνται, τα ξύλινα δάπεδα έχουν φθαρεί, οι εξώστες υποχωρούν. Αραιά και που, ανακοινώνονται φορείς που αναλαμβάνουν την ευθύνη για να το αναστηλώσουν ενώ αυτό ρημάζει μέρα με τη μέρα. Με θέα τον ίδιο κόλπο, τον Θερμαικό.

Αυτό το πλέγμα φυσικής ομορφιάς, ιστορίας και εν δυνάμει τόπου αναψυχής ανήκει σε όλους και σε… κανέναν. Οι σιδεριές σε πόρτες και πύλες της μαρίνας ή του πρώην στρατοπέδου, ή στο πρώην κυβερνείο το επιβεβαιώνουν με τον πιο κυνικό τρόπο. Η δε αίσθηση ότι περπατάς “σε αλλουνού το χωράφι” είναι επίμονη, εδώ που θα έπρεπε να ενώνεται η πόλη με τους ανθρώπους της. Και με αυτή την αίσθηση του μάταιου και επαναλαμβανόμενου δεν χρειάστηκε να ρωτήσω εργαζόμενους, κατοίκους, ψαράδες και ιδιοκτήτες σκαφών για ό,τι ήδη ξέρουμε όλοι…

Δήμος Καλαμαριάς: «Καυγάς» στην… ποδιά του Υπερταμείου με φόντο τη Μαρίνα Αρετσούς