Το ερώτημα των σημερινών (8/7) πρωτοσέλιδων: Τι πήρε ο Ερντογάν;

Γράφει ο Μένιος Ενεός

Μονοθεματική η σημερινή μέρα -στην τεράστια πλειοψηφία των σημερινών (6/7) πρωτοσέλιδων των εφημερίδων πανελλαδικής κυκλοφορίας: Όλοι -ή σχεδόν όλοι, υπάρχουν και τα μικρά χωριά που αντιστέκονται- ασχολούνται με το τι πήρε ή τι δεν πήρε ο σουλτάνος από τον πλανητάρχη.

Πήρε υποσχέσεις; «Ύμνους» όπως λέει Η Καθημερινή; «Σόου» όπως λένε Τα Νέα; «Θετική ενέργεια» όπως λέει Ο Λόγος; Μήπως «τα πήρε όλα» σύμφωνα με τη Δημοκρατία; «Τα έδωσε όλα ο Τραμπ» όπως λέει η Kontra; Μήπως το «παζάρι» που λέει ο Ελεύθερος Τύπος έγινε «χωρίς τον ξενοδόχο» -δηλαδή τη Γερουσία- όπως λέει η Απογευματινή; Και, τελικά, έγινε «σουλταΝΑΤΟ» το ΝΑΤΟ όπως γράφει Η Εφημερίδα των Συντακτών; «Υπεκλίθη στον Σουλτάνο» ο Ντόναλντ Τραμπ όπως λέει η Εστία;

Την ίδια ώρα, οι τουρκικές εφημερίδες σήμερα δεν είναι και πολύ ενθουσιώδεις. Και τα σάιτ σήμερα, μετά τις πρωινές δηλώσεις του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, που επανέφερε θέμα Casus Belli εκτός… έδρας(στην Άγκυρα υπό τη σκιά του ΝΑΤΟ) μιλούν για τον Μητσοτάκη που «ξεπέρασε τα όρια». Στην Ελλάδα… λίγο απ’ όλα…

Η αλήθεια είναι ότι χθες ακούσαμε όσα περιμέναμε. Ο Ντόναλντ Τραμπ είπε στον Ταγίπ Ρετζέπ Ερντογάν ό,τι ακριβώς ήθελε να ακούσει. Εξάλλου, το ίδιο είχε κάνει και πριν καιρό στη συνάντησή τους στην Ουάσιγκτον. Από τότε όμως, ως χθες που ακούστηκαν οι νέες -ίδιες- υποσχέσεις, δεν έγινε τίποτα.

Αντίθετα, η Ελλάδα έχει εξασφαλίσει την αγορά 20 F-35 κι έχει… οψιόν αγοράς για άλλα 20. Έχει αναβαθμίσει 56 από τα 83 F-16 σε F-16 Viber και συνεχίζει. Ξαναμπήκε στο πρόγραμμα αναβάθμισης από όπου είχε αποκλειστεί. Η Τουρκία διεκδικεί τα F-35 και πήρε μια υπόσχεση ότι ο πρόεδρος Τραμπ θα προσπαθήσει  να ξεπεράσει τον σκόπελο του Κογκρέσου.

Όμως… Εδώ θα πρέπει να βάλουμε έναν αστερίσκο: Η Ελλάδα, τα τελευταία χρόνια, πέρα από όσα πέτυχε, έδωσε, στην κυριολεξία, τα πάντα. Ειδικά στις πρόσφατες πολεμικές επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή και στην επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν, ανοίξαμε τη βάση της Σούδας, αλλά και όποια άλλη βάση θα ήθελε να χρησιμοποιήσει ο πρόεδρος Τραμπ. Και η Σούδα, ως γνωστόν, χρησιμοποιήθηκε όποτε και όπως ήθελε το αμερικανικό Πεντάγωνο. Παρόλα αυτά, ο Αμερικανός πρόεδρος -και χθες- κατηγόρησε τους συμμάχους του, του ΝΑΤΟ, ότι δεν τον βοήθησαν. Δύο τινά συμβαίνουν εδώ: Ή ο πρόεδρος ήθελε πολλά παραπάνω από μια χώρα όπως η Ελλάδα -τον ΝΑΤΟϊκό του σύμμαχο- ή… δεν γνωρίζει το τι έγινε! Κι αν συμβαίνει κάτι τέτοιο, η εκπρόσωπος των ΗΠΑ στη χώρα, η πρόξενος Κίμπερλι Γκιλφόιλ, που είναι πολύ καλή για τα πανηγύρια όπως αυτά της 4^ης Ιουλίου για τα «γενέθλια» της χώρας της, μάλλον κάτι δεν έκανε καλά. Ή, ο πρόεδρος ήθελε να στήσει ένα αφήγημα -άσχετα με το ποια ήταν η αλήθεια. Γεγονός είναι ότι δώσαμε όσα μπορούσαμε κι ακούσαμε πως αυτός που βοήθησε ήταν η… Τουρκία, που ήταν -τουλάχιστον- αρνητική στον πόλεμο των ΗΠΑ κατά του Ιράν.

Κι αν ο Ντόναλντ Τραμπ συνηθίζει να λέει άλλα, να κάνει άλλα και να παρουσιάζει άλλα, εκεί που πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή είναι στο τι κάνουν οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί μας με τους Τούρκους. Κι αν το Λονδίνο είναι, πλέον, εκτός Ε.Ε., δεν αλλάζει το ότι σκοπεύει να υπογράψει συμφωνία αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής με μια χώρα που έχει κηρύξει casus belli στο Αιγαίο με… άλλο σύμμαχό της, στο ΝΑΤΟ! Με το σκεπτικό ότι κάποιος πρέπει, τουλάχιστον, να διαμαρτυρηθεί γι αυτήν την παράνοια(γιατί μπορεί οι Βρετανοί να είναι είναι εκτός Ε.Ε., είναι εντός, όμως, η Γαλλία -χώρα που… έχει σύμφωνο αμοιβαίας συνδρομής με την Αθήνα- που ετοιμάζεται να πουλήσει πυραύλους στην Άγκυρα) ήρθαν οι σημερινές δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη, στην Άγκυρα -τις οποίες, φυσικά, δεν μπορούσαν να προλάβουν οι εφημερίδες, για να δείξουν πως, ως χώρα, δεν καθόμαστε ως μουγγοθόδωροι σε μια γωνιά…

Για να επιστρέψουμε στο βασικό θέμα των σημερινών εφημερίδων, στο «τι πήρε ο Σουλτάνος» όπως λέει και ο Τύπος Θεσσαλονίκης, θα επισημάνουμε το τι έχει, ήδη, η εξ Ανατολών γειτόνισσα: Έχει χίλιους βαλλιστικούς πυραύλους και χιλιάδες ντρόουν δικά της, καταδικά της, έτοιμα προς χρήσιν. Έχει την ίδια ρητορική κατά της χώρας μας από τη δεκαετία του… ’70. Έχει τις ίδιες βλέψεις στο Αιγαίο και, αργά αλλά σταθερά, με τη λογική της σαλαμοποίησης, επιχειρεί να κερδίσει σε κάθε πεδίο. Πλέον, έχει για άλλη μία φορά, μια υπόσχεση. Δεν μπορούμε να παραγνωρίσουμε πως έχουμε να κάνουμε και πάλι με «λόγια Τραμπ». Όμως δεν μπορούμε να αποκλείουμε συνεχώς πως δεν υπάρχει περίπτωση τα λόγια του Αμερικανού προέδρου να μη γίνουν πράξη σε κάποια χρονική στιγμή. Και, πολύ σωστά, η Ελλάδα γίνεται ιδρυτικό Μέλος της Παγκόσμιας Τράπεζας για την Άμυνα και Ασφάλεια, την πρώτη παγκόσμια πολυμερή αναπτυξιακή τράπεζα αποκλειστικά προσανατολισμένη στην άμυνα, την ασφάλεια και την ανθεκτικότητα, ώστε έμπρακτα να διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στη διαμόρφωση των νέων γεωπολιτικών ισορροπιών. Να συμμετέχει στη δημιουργία των θεσμών που θα στηρίξουν διεθνή ασφάλεια για τις επόμενες δεκαετίες και να μην κάθεται στην άκρη παρακολουθώντας τις εξελίξεις.

Με την ελπίδα -θα το γράψουμε για άλλη μια φορά- να γίνονται πολλά περισσότερα από όσα λέγονται, ας δούμε αναλυτικά τα σημερινά πρωτοσέλιδα:

ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗ:  Γεωπολιτικό παζάρι χωρίς τον… ξενοδόχο

Σύμφωνα με την εφημερίδα «η συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην Άγκυρα δεν αφορούσε μόνο την επαναφορά των F-35 ή την άρση των κυρώσεων CAATSA. Αποτύπωσε το ευρύτερο γεωπολιτικό παζάρι που επιχειρεί να στήσει η Άγκυρα, αξιοποιώντας τη νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας που διαμορφώνεται μετά την επιστροφή του Τραμπ στον Λευκό Οίκο και τις ολοένα και πιο συγκρουσιακές σχέσεις του με αρκετούς Ευρωπαίους συμμάχους. Η τουρκική ηγεσία επιδιώκει να πείσει ότι μπορεί να αποτελέσει τον αναντικατάστατο περιφερειακό εταίρο των Ηνωμένων Πολιτειών από τη Μαύρη Θάλασσα έως τη Μέση Ανατολή, διεκδικώντας ως αντάλλαγμα την πλήρη αποκατάσταση των αμυντικών σχέσεων με την Ουάσινγκτον».

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ:  ΤΑ ΠΗΡΕ ΟΛΑ Ο ΣΟΥΛΤΑΝΟΣ

 Σύμφωνα με την εφημερίδα «ο Ερντογάν εξασφάλισε όσα ήθελε, λόγω και της ανυπαρξίας της κυβέρνησης. Ο Τραμπ, που τον αποκάλεσε “μεγάλο φίλο”, με τη φράση “θα άρουμε τις κυρώσεις” άνοιξε τον δρόμο για τα F 35 και τους κινητήρες για το τουρκικό μαχητικό ΚΑΑΝ. Ο Μακρόν θα πουλήσει στην Τουρκία το ιταλογαλλικό αντιαεροπορικό σύστημα SAMP-T, που επί της ουσίας ακυρώνει την παρουσία των Rafale. Το Λονδίνο και η Άγκυρα ετοιμάζονται να υπογράψουν συμφωνία αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής».

ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ:  Ο χάρτης φοιτητικών ενοικίων

«Τα στοιχεία της αγοράς δείχνουν ότι η μεγάλη… εκτόξευση των τιμών έγινε την τελευταία 5ετία, με παρόμοια διαμερίσματα να έχουν αυξήσεις στα ενοίκια έως και 78,57%. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Αθήνας, που ενώ έχει πολλούς φοιτητές, έχει και πολλούς τουρίστες. Αυτό είναι σημαντικό, καθώς δείχνει πώς εξελίσσεται μία αγορά, με ισχυρή πίεση από τη βραχυχρόνια μίσθωση, όπου δεσμεύονται πολλά από τα μικρότερα διαμερίσματα που αναζητούν και οι φοιτητές» γράφει η εφημερίδα, στο βασικό της θέμα εκτός συνόδου ΝΑΤΟ που… συμπίπτει (περίπου) όπως θα δείτε παρακάτω, με αυτό του… Ριζοσπάστη.

ΕΣΤΙΑ:  Υπεκλίθη στον σουλτάνο και άνοιξε την πόρτα για τα F-35

Για την εφημερίδα «ήταν αναμενόμενο. Κατά την επίσκεψη του Προέδρου Τραμπ στην Άγκυρα και στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ, συζητήθηκε το ζήτημα της επανόδου της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών 5ης γενιάς F-35. Οι σχετικές δηλώσεις εκατέρωθεν ήσαν συγκρατημένες, αλλά η γλώσσα του σώματος δεν ψεύδεται. Και η υπόκλισις του Τράμπ προ του Τούρκου Προέδρου αρκεί για να βγάλουμε τα συμπεράσματά μας. Άλλως τε είναι καιρός τώρα που οι δηλώσεις των Αμερικανών αξιωματούχων συνέκλιναν στο ότι επίκειται η λύσις για την αποδέσμευση των μαχητικών για την Τουρκία».

Η ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ: ΣΟΥΛΤΑΝΑΤΟ

Όπως υπογραμμίζει η εφημερίδα «σε εντυπωσιακές δηλώσεις για την πρόθεσή του να αρθούν οι κυρώσεις CAATSA κατά της Άγκυρας προχώρησε χθες ο Αμερικανός πρόεδρος. Πριν από τη συνάντησή του με τον Τούρκο πρόεδρο στην Αγκυρα χθες, στο περιθώριο της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ, ο Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαίωσε την καλή του χημεία με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και εξέφρασε την επιθυμία του να αρθούν οι αμερικανικές κυρώσεις “σε βάρος φίλων”. Παρά τα πρωτοσέλιδα του τουρκικού Τύπου που αναμένεται να πανηγυρίσουν σήμερα τις εξελίξεις, οι δηλώσεις Τραμπ δεν ήταν αυτό που ανέμενε ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν. Σύμφωνα με τις πρώτες αναλύσεις από Ευρωπαίους διπλωμάτες, η άρση των κυρώσεων για τα F 35 ήταν κάτι που είχε ήδη πει ο Αμερικανός πρόεδρος έναν χρόνο πριν, στο Οβάλ Γραφείο».

Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ:  Ύμνοι και υποσχέσεις για τα F-35

«Παράθυρο για την πώληση F 35 στην Τουρκία, αλλά χωρίς να αναλάβει ρητή δέσμευση στη συγκεκριμένη κατεύθυνση, άνοιξε ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ μετά τη χθεσινή συνάντηση με τον Τούρκο ομόλογό του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, υποσχόμενος επίσης την άρση των κυρώσεων CAATSA. Ο κ. Τραμπ επιφύλαξε, παράλληλα, ύμνους για τον κ. Ερντογάν και την Τουρκία, υπογραμμίζοντας ότι “είναι πιο πιστή από άλλες χώρες”. Από την πλευρά του, ο Τούρκος πρόεδρος ζήτησε να δοθούν στην Άγκυρα έστω τα πέντε F-35 που έχουν ήδη κατασκευαστεί για λογαριασμό της και παραμένουν στις ΗΠΑ. Μετά τη συνάντηση φαίνεται ότι η πώληση αμερικανικών κινητήρων για τα τουρκικά μαχητικά Kaan έρχεται πιο κοντά, ενώ στην Αγκυρα έχει γίνει αντιληπτό ότι και λόγω Κογκρέσου ο δρόμος για τα F-35 δεν θα είναι ούτε σύντομος ούτε εύκολος» γράφει η εφημερίδα.

ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ:  Πάρτε μέτρα τώρα για τη φοιτητική στέγη!

Στο δρόμο του αγώνα και σήμερα η εφημερίδα: «Τραγική η κατάσταση από την πολιτική της εμπορευματοποίησης: 17 πόλεις με Πανεπιστημιακό Ίδρυμα δεν διαθέτουν φοιτητική εστία. Μόνο το 7% έχει πρόσβαση στις εστίες. Ούτε για τους… λογαριασμούς το φοιτητικό στεγαστικό επίδομα – κοροϊδία. Αύξηση των ενοικίων κατά 10,1% το 2025. Το ΚΚΕ διεκδικεί: Αναβάθμιση και επέκταση των φοιτητικών εστιών. Αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας Ιδρυμάτων, δήμων, Περιφερειών και του Δημοσίου για δημιουργία νέων εστιών, στην ευθύνη του κράτους, χωρίς ΣΔΙΤ και ενοίκια».

ΤΑ ΝΕΑ:  Πολλές υποσχέσεις, σόου και παζάρια

Η εφημερίδα επισημαίνει ότι «ο Τραμπ υποσχέθηκε αλλά δεν δεσμεύτηκε για τα F 35» και επιχειρεί την εξής ανάλυση: «Το ΝΑΤΟ και η Τουρκία βρίσκονται σε μια σχέση αμοιβαίας εξάρτησης, όχι μονόπλευρης εξάρτησης. Η Τουρκία έχει ισχυρά γεωπολιτικά πλεονεκτήματα: Ελέγχει τα Στενά του Βοσπόρου και των Δαρδανελλίων, τη μοναδική θαλάσσια δίοδο της Μαύρης Θάλασσας προς τη Μεσόγειο Θάλασσα. Συνορεύει με τη Ρωσία (δια θαλάσσης), τη Συρία, το Ιράκ και το Ιράν, δηλαδή βρίσκεται στο κέντρο πολλών κρίσιμων περιοχών. Διαθέτει έναν από τους μεγαλύτερους στρατούς του ΝΑΤΟ. Έχει αναπτύξει σημαντική αμυντική βιομηχανία (ιδίως στα UAV) και επιδιώκει πιο αυτόνομη εξωτερική πολιτική. Για τους λόγους αυτούς, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επιχειρεί συχνά στις Συνόδους του ΝΑΤΟ να παρουσιάσει την Τουρκία ως αναντικατάστατο στρατηγικό εταίρο και να αποσπά πολιτικά ή αμυντικά ανταλλάγματα. Ωστόσο, η εκτίμηση ότι το ΝΑΤΟ έχει μεγαλύτερη ανάγκη την Τουρκία απ’ ό,τι η Τουρκία το ΝΑΤΟ είναι περισσότερο αμφισβητήσιμη. Η Τουρκία εξακολουθεί να αποκομίζει πολύ σημαντικά οφέλη από τη συμμετοχή της στο ΝΑΤΟ».

ΤΟ ΜΑΝΙΦΕΣΤΟ:  Αρχισκευωρός της Novartis

Με τον Αλέξη Τσίπρα ασχολείται (και) σήμερα η εφημερίδα που προβάλει τις δηλώσεις του Αδώνιδος Γεωργιάδη και υποστηρίζει ότι «κάθε φορά που ο Αλέξης Τσίπρας επιχειρεί να επανέλθει στο πολιτικό προσκήνιο προβάλλοντας το αφήγημα της πολιτικής και ηθικής υπεροχής, βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα εμπόδιο που δύσκολα μπορεί να προσπεράσει: το παρελθόν και τα πεπραγμένα της διακυβέρνησής του. Δεν πρόκειται μόνο για την κριτική των πολιτικών του αντιπάλων, αλλά και για δημόσιες τοποθετήσεις πρώην στενών συνεργατών του».

ΤΥΠΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ:  Τι πήρε και τι δεν πήρε ο Ερντογάν από τον Τραμπ

«Η Άγκυρα επένδυσε πολιτικά στην προσωπική σχέση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τον Ντόναλντ Τραμπ, επιδιώκοντας να αποσπάσει σημαντικά ανταλλάγματα για την Τουρκία. Το αγκαζέ του Τούρκου Προέδρου στον Αμερικανό ομόλογό του, οι φιλοφρονήσεις του Τραμπ και οι θερμές δηλώσεις κυριάρχησαν, ωστόσο, ο Ερντογάν φάνηκε να ήλπιζε σε ρητή δέσμευση για τα F-35. Βέβαια, ο Αμερικανός Πρόεδρος όπως συνηθίζει άφησε τα πάντα ανοιχτά, με 18 μέλη του Κογκρέσου να αντιδρούν άμεσα, ζητώντας εκ των προτέρων να αποτραπεί οποιαδήποτε προσπάθεια για επιστροφή της Άγκυρας στο πρόγραμμα» γράφει η εφημερίδα.

KONTRA:  ΤΑ ΕΔΩΣΕ ΟΛΑ Ο ΤΡΑΜΠ ΣΤΟΝ ΦΙΛΟ ΤΟΥ ΕΡΝΤΟΓΑΝ

Η εφημερίδα ισχυρίζεται ότι «ψηλώνει και αναβαθμίζεται γεωπολιτικά ακόμη περισσότερο η Τουρκία με το εγκώμιο που έπλεξε εκ νέου ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ για τη στρατηγική θέση της γείτονος αλλά και για τον Ταγίπ Ερντογάν.  Tις ίδιες ώρες η Τουρκία κλειδώνει τους αμερικανικούς κινητήρες για το μαχητικό ΚΑΑΝ, ενώ ανοίγει ο δρόμος και για την προμήθεια των F-35. Επίσης η Άγκυρα λαμβάνει δώρα και από τους Ευρωπαίους καθώς τίθεται επί τάπητος και η πώληση του γαλλοϊταλικού αντιαεροπορικού συστήματος SAMP-T στην Άγκυρα».