Κωνσταντίνος Κυριακού στο TheOpinion: «Η τέχνη οφείλει να ξεμπροστιάζει τα πράγματα»
Ο Κωνσταντίνος Κυριακού σκηνοθετεί την παράσταση “Nora: The Hell’s House”, και μιλάει στο TheOpinion και στη Δέσποινα Δαϊλιάνη.
Η Θεατρική Εταιρεία THEARTES, των Κωνσταντίνου Κυριακού και Κατερίνας Μπιλάλη, παρουσιάζει την παράσταση “Nora: The Hell’s House” στο Θέατρο Bios.Πειραιώς 84.
Πρόκειται για ένα έργο, στο οποίο «ο θεωρητικός ρεαλισμός του Ίψεν “συνομιλεί” με το φιλοσοφικό υπόβαθρο του Γκαίτε», όπως επισημαίνει ο Κωνσταντίνος Κυριακού στο TheOpinion.
«Αναζητώντας έναν τρόπο σκηνικής μεταφοράς, καταλήξαμε, σχεδόν αναπόφευκτα, σε ένα ιψενικό τρίγωνο: στη Νόρα, στον σύζυγό της και στον άνθρωπο από τον οποίο εκείνη δανείζεται τα χρήματα για να τον σώσει, όταν αυτός αρρωσταίνει. Η πράξη της Νόρας λαμβάνει χώρα εν αγνοία του άντρα της, μέσα σε ένα πλαίσιο πλήρους ελέγχου της ζωής και των επιλογών της.
Τα κοινωνικά θέσφατα αλλά και πολλές φιλοσοφικές παραδοχές, δεν επιτρέπουν στη γυναίκα να υπάρξει ως ισότιμο ον. Κάποιος, λοιπόν, πρέπει να την ταρακουνήσει. Αυτός είναι ο δικός μας “διάβολος”.
Ο Ίψεν μίλησε προδρομικά για το φεμινιστικό κίνημα. Ο τελευταίος ήχος στο “Κουκλόσπιτό” του είναι το κλείσιμο της πόρτας: η Νόρα φεύγει, αφήνοντας τον άντρα της επί σκηνής. Εμείς, όμως, το πάμε ένα βήμα παραπέρα. Πώς αντιμετωπίζει η κοινωνία μια γυναίκα που φεύγει;
Από τότε, βέβαια, πριν από σχεδόν 150 χρόνια, δεν έχουν αλλάξει και πολλά. Η γυναίκα δεν έχει το δικαίωμα να πράξει χωρίς να κατακριθεί από την αφομοιωμένη πατριαρχία.
Αν θα λέγαμε ότι είμαστε ένα στρατευμένο πολιτικό θέατρο, με την Κατερίνα Μπιλάλη κινούμαστε προς αυτήν την κατεύθυνση: να φέρουμε στο προσκήνιο την αδικία που βιώνει κάποιος».

“The Hell’s House”
Πώς, λοιπόν, ο τίτλος “Nora: A Doll’s House” του Χέντρικ Ίψεν μετατράπηκε σε “Nora: The Hell’s House”;
«Το έργο αντιπροσωπεύει έναν αντρικό κόσμο — κόλαση για μια γυναίκα», εξηγεί ο Κωνσταντίνος Κυριακού.
«Ο Τόρβαλντ, τον οποίο υποδύομαι, ενσαρκώνει την πατριαρχία. Είναι εμποτισμένος από αυτήν, γιατί έτσι έχει μάθει αλλά κι έτσι τον συμφέρει. Δεν επιθυμεί να αλλάξει. Ο χαρακτήρας του εκπροσωπεί την ακινησία του συστήματος μέσα στο οποίο ζούμε.
Η κοινωνία μας σαν να έχει επιστρέψει σε έναν μεσαιωνισμό. Σε μια περίοδο κατά την οποία όλα τα πράγματα είναι διαθέσιμα και εύκολα προσβάσιμα, εξίσου εύκολο είναι να “πάρεις” τη ζωή ενός ανθρώπου, να κακοποιήσεις μια γυναίκα. Μήπως ο πλούτος των επιλογών μάς κάνει, τελικά, κακό; Δεν ξέρω, αναρωτιέμαι…».

«Το θέατρο δεν θα αλλάξει τον κόσμο. Θα προσπαθήσει, όμως, να αλλάξει τον άνθρωπο»
Η τέχνη, εν γένει, οφείλει να δημιουργεί «ρωγμές» στον τρόπο σκέψης των αποδεκτών της. Μήπως, όμως, απέναντι σε συγκεκριμένες περιπτώσεις δεν πρέπει απλώς να θέτει ερωτήματα, αλλά να υιοθετεί μια άλλου είδους στάση;
«Η τέχνη οφείλει να ξεμπροστιάζει τα πράγματα. Να μην παίρνει θέση “κουνώντας το δάχτυλο” —καθώς, με αυτόν τον τρόπο, τα αποτελέσματα θα είναι τα αντίθετα— αλλά να αφυπνίζει συνειδήσεις, να ταρακουνάει σκέψεις, να δίνει δουλειά για το σπίτι.
Το θέμα δεν είναι τι λέει, κάθε φορά, ο ποιητής. Οι άνθρωποι έχουμε διαφορετικές προσλαμβάνουσες. Το ζητούμενο είναι να πάρει ο καθένας αυτό που του χρειάζεται για να σκεφτεί.
Δεν είμαστε ουτοπιστές, ούτε αιθεροβάμονες. Το θέατρο, φυσικά και δεν θα αλλάξει τον κόσμο. Θα προσπαθήσει, όμως, να αλλάξει τον άνθρωπο», σημειώνει ο Κωνσταντίνος Κυριακού στο TheOpinion.
«Στη συγκεκριμένη παράσταση, έχω τοποθετήσει τη Νόρα, σκηνοθετικά και σκηνογραφικά, μέσα σε ένα κλουβί. Στον έξω κόσμο την προβάλλω ως “τρόπαιο”, μέσα στο σπίτι είναι το “κατοικίδιό” μου.
“Θέλουμε να ανέβουμε στη σκηνή να σε πλακώσουμε στο ξύλο”, μου λένε. Είναι ο τρόπος μας για να καταστήσουμε αυτό το άτομο μισητό.
Στο έργο μας, θέλαμε να τονίσουμε ότι η κοινωνία μας δεν έχει αλλάξει αναφορικά με τη θέση της γυναίκας, όσο κι αν προσπαθούμε να προωθήσουμε τη συμπεριληπτικότητα».
Ταυτότητα παράστασης
“Nora: The Hell’s House”
Εμπνευσμένο από το έργο «Νόρα ή Το Κουκλόσπιτο» του Χένρικ Ίψεν
Συντελεστές
Ανασυγγραφή – Σκηνοθεσία: Κωνσταντίνος Κυριακού
Καλλιτεχνική επιμέλεια: Κατερίνα Μπιλάλη
Σκηνικά – Κοστούμια: Κατερίνα Τσακότα
Σχεδιασμός φωτισμών: Λέων Εσκενάζη
Χορογραφίες – Κινησιογραφία: Κάλλια Θεοδοσιάδη
Μουσική επιμέλεια: Κωνσταντίνος Κυριακού
Βοηθός σκηνοθέτη: Κάλλια Θεοδοσιάδη
Φωτογραφίες: Φανή Τουμπουλίδου
Video: Νικήτας Χάσκας
Σχεδιασμός αφίσας: Πένια Παππά – [βιβλιοτεχνία]
Επικοινωνία – Προβολή: Βάσω Σωτηρίου – We Will
Παραγωγή: THEARTES Α.Μ.Κ.Ε.
Διανομή
Κατερίνα Μπιλάλη (Νόρα)
Κωνσταντίνος Κυριακού (Τόρβαλντ)
Γιώργος Κασαπάκης (Κρόγκσταντ)