Θεσσαλονίκη: Έτσι θα γίνει το πάρκο της ΔΕΘ – Δείτε τα σχέδια (ΦΩΤΟΡΕΑΛΙΣΤΙΚΑ)
Το πράσινο, η περίφραξη, τα πλακόστρωτα, οι λίμνες και τα φώτα που θα «μεταμορφώσουν» την έκταση
Μία πρώτη αναλυτική εικόνα του πώς θα διαμορφωθεί το πάρκο 120 στρεμμάτων της ΔΕΘ παρουσιάζει το TheOpinion, με βάση τα όσα περιγράφονται στα τεύχη διαγωνισμού για την ανάπλαση της σχετικής έκτασης.
Πιο συγκεκριμένα, στα συνοδευτικά έγγραφα του διαγωνισμού περιλαμβάνονται πληροφορίες για τα μονοπάτια που θα διανοιχτούν εντός του πάρκου, τα υλικά που θα χρησιμοποιηθούν, το πράσινο αλλά και την περίφραξη από την οποία θα περιβάλλεται το πάρκο –με ελεύθερη πρόσβαση, ωστόσο, στους πολίτες ολόκληρο το χρόνο. Φυσικά, αυτές οι πληροφορίες είναι ακόμα αρκετά γενικές και αναμένεται να εξειδικευτούν με επιμέρους μελέτες αφού ξεκινήσει το έργο.
Όπως αναφέρεται, «η σχεδίαση του πάρκου της ΔΕΘ εισάγει μια νέα διαδρομή, το Μονοπάτι Πολιτισμού, που συνδέει την ανατολική και τη δυτική πλευρά της πόλης, τα σημαντικά μνημεία και μουσεία της και τον νέο σταθμό του μετρό στην Εγνατία. Το ίδιο μονοπάτι συνδέει τους διαμορφωμένους χώρους του πάρκου με τα νέα Εκθεσιακά Περίπτερα της Helexpo. Ο σχεδιασμός επιδιώκει την οικολογική και αισθητική αναβάθμιση της ΔΕΘ και την δημιουργία ενός σύγχρονου Πάρκου και στην «επανένταξη της φύσης» στο αστικό περιβάλλον της Θεσσαλονίκης σε μία έκταση 180 στρέμματα.
»Το Landscaping ακολουθεί τη λογική ενός μεγάλου αστικού πάρκου, στο οποίο οι διαδρομές, οι φυτεύσεις, οι ανοιχτές επιφάνειες, οι σκιασμένες περιοχές, τα υδάτινα ή βιοκλιματικά στοιχεία και οι χώροι στάσης συγκροτούν ένα ενιαίο δημόσιο περιβάλλον.
Στόχος της πρότασης η δημιουργία ενός βιώσιμου κοινόχρηστου χώρου, που διέπεται από τις αρχές της αειφορίας και φυσικά παραδίδει στην πόλη της Θεσσαλονίκης υπαίθριους χώρους και χώρους πρασίνου με τα χαρακτηριστικά μητροπολιτικού πάρκου».

Γρασίδια, πλατείες, μονοπάτια και αυλές: Οι έξι ενότητες του πάρκου
Η έκταση του πάρκου (που θα αναπτύσσεται στον περιβάλλοντα χώρο των κτιρίων, παλιών και νέων, που θα βρίσκονται εντός του οικοπέδου) θα χωρίζεται σε έξι ενότητες με διαφορετικές χρήσεις και αισθητική, στη λογική των Κήπων που απαρτίζουν τη Νέα Παραλία.
Μεταξύ άλλων, τα έγγραφα κάνουν λόγο για μία «αυλή γλυπτών» και «κήπους φεστιβάλ γαστρονομίας», η χρήση και η μορφή των οποίων θα εξειδικευτούν στο μέλλον.
Πρόκειται για τις εξής ενότητες:
- Τα Γρασίδια της Έκθεσης: Η ενότητα αυτή βρίσκεται ανατολικά του Πάρκου και περιλαμβάνει: χώρο εκδηλώσεων, υδάτινο στοιχείο και χώρους φύτευσης (χλοοτάπητας, ποολίβαδα), έναν δασικό περίπατο από την πλευρά της Αγγελάκη και μία παιδική χαρά


- Πλατεία YMCA: Η ενότητα αυτή βρίσκεται στα νοτιοανατολικά με κεντρικό στοιχείο την πύλη της ΧΑΝΘ. Η σημερινή πλατεία αναδιαμορφώνεται και επανασχεδιάζεται με την προσθήκη μιας σύγχρονης πέργκολας από ξύλο και χάλυβα στις δύο πλευρές της κιονοστοιχίας, ώστε να δημιουργηθούν μεγάλα αίθρια για εστιατόρια και αναψυκτήρια, τραπέζια και καρέκλες, κάτω από τη διάστικτη σκιά αναρριχώμενων φυτών. Από τη μια πλευρά οι εξωτερικοί χώροι βλέπουν στους Κήπους των φεστιβάλ του πάρκου, γεμάτους με φυτά πολιτιστικής και γαστρονομικής αξίας, ενώ από την πλευρά της πλατείας ΧΑΝΘ οι υπαίθριοι χώροι βρίσκονται δίπλα σε μια μεγάλη ανακλαστική λίμνη που καθρεφτίζει τις δραστηριότητες της πλατείας και προσφέρει την ψευδαίσθηση ότι βρίσκεται κανείς κοντά στη θάλασσα (καθρέπτης νερού).

- Κεντρικός άξονας και μονοπάτια-Σβώλου: Ένας κεντρικός άξονας, συνέχεια της οδού Σβώλου, που θα καταλήγει στα νέα εκθεσιακά κέντρα Hall 01 και Hall 02.

- Η αυλή των γλυπτών – αποθήκη συντήρησης του πάρκου: Η ενότητα αυτή βρίσκεται ανάμεσα στο μουσείο ΜΟMUS και το νέο κτίριο Hall 02, με στόχο να δώσει μία υπαίθρια συνέχεια στο μουσείο και να ενώσει την υφιστάμενη χρήση του μουσείου με τη νέα, αυτή του εκθεσιακού χώρου.

- Κήποι του φεστιβάλ γαστρονομίας: Η ενότητα αυτή αφορά την περιοχή πίσω από την Πλατεία ΧΑΝΘ και έχει τον χαρακτήρα κήπου, ενώ οργανώνεται σε μια σειρά από αναβαθμούς, μικρές πλατείες και μονοπάτια που συνδέουν την πέργκολα της πλατείας ΧΑΝΘ, το εστιατόριο και τους αναβαθμούς με το MOMus και το περίπτερο της Esso Pappas.

- Εκθεσιακοί χώροι – πεζοδρόμια, πλατείες και χώροι εφοδιασμού: Κατά μήκος του βόρειου ορίου του χώρου με την Εγνατία, έχει προβλεφθεί ένα πεζοδρόμιο πλάτους 4 μέτρων και, όπου ήταν δυνατόν, μια λωρίδα φύτευσης με όριο πλάτους 2,5 μέτρων, το οποίο παρέχει ένα μέσο ανάπτυξης για δέντρα καθώς και προστασία των πεζών από την κυκλοφορία στον πολυσύχναστο αυτόν δρόμο.

Οι βασικοί άξονες που θα διασχίζουν το πάρκο και η πλακόστρωση
Σε ό,τι αφορά τα μονοπάτια και τις βασικές διόδους μέσα στο πάρκο, προβλέπονται τρεις βασικοί άξονες πεζοδρόμησης:
- ένας άξονας που θα αποτελεί οργανική συνέχεια του κεντρικού δρόμου της πανεπιστημιούπολης του ΑΠΘ
- ένας άξονας που θα αποτελεί οργανικό κομμάτι της οδού Αλεξάνδρου Σβώλου
- ένας άξονας με την ονομασία «Μονοπάτι Πολιτισμού».
Σε ό,τι αφορά την κίνηση οχημάτων τροφοδοσίας ή εκτάκτου ανάγκης μέσα στο πάρκο, αναφέρεται ότι «οι κινήσεις των οχημάτων γίνεται με στόχο την προτεραιότητα στις κινήσεις των πεζών στο πάρκο, ακολουθώντας την αρχή της κοινής χρήσης. Το δίκτυο οχημάτων σχεδιάστηκε έτσι ώστε τα φορτηγά να μπορούν να προσεγγίζουν και να φορτώνουν/εκφορτώνουν εξοπλισμό στους κύριους χώρους εκδηλώσεων του πάρκου».
Δεδομένου ότι οι οριστικές μελέτες του έργου θα συνταχθούν μετά την ολοκλήρωση του διαγωνισμού, τα συνοδευτικά έγγραφα δεν περιλαμβάνουν τα ακριβή υλικά που αναμένεται να χρησιμοποιηθούν για την πλακόστρωση στο πάρκο.
Ωστόσο, έχει ήδη σκιαγραφηθεί το πού ακριβώς θα μπουν πλάκες και έχουν καθοριστεί οι τύποι υλικών που θα χρησιμοποιηθούν ανάλογα με τη χρήση του κάθε χώρου (π.χ. περίπατος, πλατεία κτλ.).


«Στόχος είναι η διατήρηση μιας ισορροπίας μεταξύ διαπερατών και αδιαπέρατων επιφανειών. Αυτές μπορούν να βοηθήσουν στη θετική αποστράγγιση των νερών της βροχής στις φυτεμένες περιοχές του τοπίου ή να επιτρέψουν τη διήθηση στο έδαφος για την άμβλυνση της απορροής κατά μήκος της κλίσης του χώρου. Η πρόταση και η επιλογή των υλικών επίστρωσης για το πάρκο θα μελετηθεί περαιτέρω στο επόμενο στάδιο του έργου, με έμφαση στη χρήση τοπικών υλικών και τεχνικών που χρησιμοποιούνται στην περιοχή», διευκρινίζεται μέσα στην τεχνική περιγραφή του έργου.
Τι προβλέπεται για τα δέντρα και τα φυτά
Δικαιολογημένα, τα φυτά θα (πρέπει να) είναι ο πραγματικός «πρωταγωνιστής» της έκτασης, ειδικά εφόσον θέλει να καλείται «μητροπολιτικό πάρκο».
Πάντα σύμφωνα με τα όσα μοιράζεται το Υπερταμείο, που «τρέχει» το διαγωνισμό, με τους υποψηφίους αναδόχους, το πάρκο θα περιλαμβάνει βλάστηση προσαρμοσμένη «στις θερμομεσογειακές διαπλάσεις της Ανατολικής Μεσογείου», ενώ η επιλογή των φυτών «προσιδιάζει στο φυσικό περιβάλλον και τα χαρακτηριστικά των τύπων οικοτόπων που επικρατούσαν πριν από τις ανθρωπογενείς παρεμβάσεις».
Τα φυτά που θα απαρτίζουν το χώρο θα επιλεγούν με βάση τα βοτανικά τους χαρακτηριστικά, την προσαρμοστικότητα στις δύσκολες συνθήκες, το ριζικό σύστημα, τις υφές και τις κινήσεις των φυτών, τις μειωμένες υδατικές ανάγκες και ανάγκες συντήρησης.
Τα φυτά θα μπουν σε ίσες αποστάσεις μεταξύ τους, σε τριγωνική διάταξη.
Σε ό,τι αφορά τις δεντροφυτεύσεις, ορίζεται η εξής διαμόρφωση:


Φώτα και αστικός εξοπλισμός
Κεντρικό ρόλο στο αίσθημα ασφάλειας και την αισθητική του πάρκου θα παίξει, φυσικά, ο τεχνητός φωτισμός.
Στην κεντρική περιοχή του πάρκου προβλέπονται υψηλότερα επίπεδα φωτισμού, συμπεριλαμβανομένων των κήπων των φεστιβάλ, της πέργκολας και των κήπων του φεστιβάλ γαστρονομίας. Αντίθετα, στις βόρειες και νότιες περιοχές που θα περιβάλλουν τον κεντρικό χώρο προβλέπονται χαμηλότερα επίπεδα φωτισμού.
«Ο τρόπος με τον οποίο θα παρέχεται ο φωτισμός θα καθορίζεται από την περιβάλλουσα αρχιτεκτονική και το τοπίο, δημιουργώντας μοναδικές αλλά σχετικές ταυτότητες για καθεμία από τις διαφορετικές περιοχές», διαβάζουμε.
Για τα υπόλοιπα στοιχεία αστικού εξοπλισμού (π.χ. παγκάκια, βρύσες κτλ.), αναφέρεται ότι «ο αστικός εξοπλισμός πρέπει να είναι ανθεκτικός, χαμηλής συντήρησης και ικανός να αντέξει στις συνθήκες του περιβάλλοντος. Θα πρέπει να τοποθετείται σε περιοχές όπου θα έχουν το μεγαλύτερο όφελος και θα είναι εύκολα επιθεωρήσιμος».
Σημαντική είναι η αναφορά στην περίφραξη του πάρκου, καθώς αυτή θα επηρεάσει αναπόφευκτα και την ευκολία στην πρόσβαση. Ως προς αυτό, προβλέπεται περίφραξη ύψους τουλάχιστον 2,00 μ. με τοιχίο εμφανούς σκυροδέματος στη βάση ύψους περίπου 0,50 μ.
Η χρήση του νερού
Το υδάτινο στοιχείο θα έχει κι αυτό πρωταγωνιστικό ρόλο στο πάρκο των 120 στρεμμάτων. Εκτός από το λεγόμενο «καθρέφτη νερού» που αναφέρθηκε παραπάνω, θα δημιουργηθούν «κήποι βροχής», που θα κρατάνε το βρόχινο νερό, μειώνοντας έτσι τις ποσότητες που θα καταλήγουν στους υπονόμους. Εναλλακτικά, θα υπάρχουν και δεξαμενές αποθήκευσης νερού, ώστε αυτό μετά να χρησιμοποιείται για άρδευση.

Σημειώνεται, τέλος, ότι την ίδια περίοδο με τα έργα της ανάπλασης η ΕΥΑΘ θα κατασκευάσει νέο δίκτυο ομβρίων υδάτων και λυμάτων σε συνεργασία με ξεχωριστό εργολάβο, κάτι που θα δημιουργήσει την ανάγκη για καλό συγχρονισμό, ώστε να μην σημειωθούν καθυστερήσεις.
Δείτε φωτορεαλιστικά από τον ανοικτό χώρο της αναπλασμένης ΔΕΘ: