Έξι χρόνια gov.gr: Η ψηφιακή επανάσταση που άλλαξε την καθημερινότητα των πολιτών

Έξι χρόνια συμπληρώνει το gov.gr, η ενιαία ψηφιακή πύλη του Ελληνικού Δημοσίου, και πλέον μπορούμε να μιλάμε με στοιχεία για μία από τις σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις του σύγχρονου ελληνικού κράτους.

Όταν ξεκίνησε το 2019, πολλοί το αντιμετώπισαν ως ακόμη μία προσπάθεια ψηφιοποίησης υπηρεσιών. Σήμερα, έξι χρόνια μετά, το gov.gr έχει εξελιχθεί σε ένα εργαλείο καθημερινής χρήσης για εκατομμύρια πολίτες, αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο με τον οποίο αλληλεπιδρούμε με το Δημόσιο.

Οι αριθμοί είναι εντυπωσιακοί: περισσότερα από 562 εκατομμύρια ευρώ ετήσιο όφελος για πολίτες, επιχειρήσεις και κράτος, πάνω από 205 εκατομμύρια φύλλα χαρτιού που δεν καταναλώνονται κάθε χρόνο και περισσότερες από 19 εκατομμύρια μετακινήσεις πολιτών που αποφεύγονται. Πίσω όμως από τους αριθμούς κρύβεται κάτι ακόμη σημαντικότερο.

Για δεκαετίες, η σχέση του πολίτη με το κράτος ήταν συνυφασμένη με ουρές, σφραγίδες, φακέλους και ατελείωτη γραφειοκρατία. Η έκδοση ενός πιστοποιητικού ή η διεκπεραίωση μιας απλής διοικητικής διαδικασίας απαιτούσε χρόνο, μετακινήσεις και πολλές φορές ταλαιπωρία. Σήμερα, χιλιάδες υπηρεσίες ολοκληρώνονται από το κινητό ή τον υπολογιστή μέσα σε λίγα λεπτά.

Η πραγματική επιτυχία του gov.gr δεν βρίσκεται μόνο στην τεχνολογία. Βρίσκεται στην αλλαγή νοοτροπίας που έφερε. Για πρώτη φορά, το κράτος άρχισε να οργανώνεται γύρω από τις ανάγκες του πολίτη και όχι ο πολίτης γύρω από τις ανάγκες του κράτους. Η αξιοποίηση της διαλειτουργικότητας των πληροφοριακών συστημάτων επέτρεψε στις υπηρεσίες να αντλούν δεδομένα που ήδη διαθέτει το Δημόσιο, μειώνοντας την ανάγκη προσκόμισης δικαιολογητικών και επαναλαμβανόμενων αποδείξεων.

Το αποτύπωμα είναι επίσης περιβαλλοντικό. Η μείωση των μετακινήσεων και της χρήσης χαρτιού συμβάλλει σε χαμηλότερες εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα, που υπολογίζονται σε περισσότερους από 43.000 τόνους ετησίως. Πρόκειται για μια απόδειξη ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός δεν αποτελεί μόνο εργαλείο εκσυγχρονισμού, αλλά και μοχλό βιώσιμης ανάπτυξης.

Φυσικά, η πορεία δεν ολοκληρώθηκε. Παραμένουν προκλήσεις που αφορούν την περαιτέρω απλοποίηση διαδικασιών, την ενίσχυση της κυβερνοασφάλειας, την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης και τη συνεχή βελτίωση της εμπειρίας των πολιτών. Ωστόσο, η μέχρι σήμερα διαδρομή αποδεικνύει ότι όταν υπάρχει στρατηγικός σχεδιασμός, τεχνογνωσία και πολιτική βούληση, το κράτος μπορεί να μετασχηματιστεί ουσιαστικά.

Έξι χρόνια μετά, το gov.gr δεν είναι απλώς μια ιστοσελίδα. Είναι το σύμβολο μιας νέας εποχής για τη δημόσια διοίκηση στην Ελλάδα. Μιας εποχής όπου η τεχνολογία υπηρετεί τον πολίτη, εξοικονομεί χρόνο και πόρους και συμβάλλει στη δημιουργία ενός πιο αποτελεσματικού, πιο σύγχρονου και πιο ανθρώπινου κράτους.

Η επόμενη πρόκληση δεν είναι απλώς να γίνουν περισσότερες υπηρεσίες ψηφιακές. Είναι να συνεχιστεί η αλλαγή νοοτροπίας που απέδειξε ότι η τεχνολογία μπορεί να αποτελέσει το ισχυρότερο εργαλείο εκσυγχρονισμού της χώρας.