Τι να κάνει ο γονιός αν «εξαφανιστεί» ο νονός

Η σχέση με τον νονό ή τη νονά ξεκινά συνήθως με αγάπη, συμβολισμό και υψηλές προσδοκίες.

Ωστόσο, δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις όπου αυτή η σύνδεση ατονεί ή διακόπτεται, αφήνοντας πίσω της ένα κενό που συχνά δεν εξηγείται ποτέ. Σύμφωνα με την ψυχολόγο Φρόσω Φωτεινάκη, η απουσία αυτή μπορεί να επηρεάσει βαθύτερα το παιδί απ’ όσο εκ πρώτης όψεως φαίνεται, κυρίως όταν παραμένει χωρίς λόγια και χωρίς επεξήγηση.

Για τα παιδιά, οι σχέσεις δεν ορίζονται από κοινωνικούς ρόλους, αλλά από την παρουσία και τη συνέπεια. Ο νονός ή η νονά δεν είναι απλώς ένας τυπικός θεσμός, αλλά μια φιγούρα που συνδέεται με στιγμές χαράς, φροντίδας και μια ξεχωριστή μορφή επικοινωνίας έξω από τον στενό οικογενειακό κύκλο. Όταν αυτή η παρουσία αποσύρεται ξαφνικά ή σταδιακά, το παιδί δεν αντιλαμβάνεται τις αιτίες, αλλά βιώνει την απουσία.

Αυτό που συχνά μένει πίσω δεν είναι μόνο η έλλειψη της σχέσης, αλλά και η αβεβαιότητα. Η απουσία εξήγησης μπορεί να δημιουργήσει σύγχυση, ακόμη και αίσθημα ευθύνης ή απόρριψης. Το παιδί ενδέχεται να αναρωτηθεί αν έκανε κάτι λάθος ή αν ευθύνεται το ίδιο για την απομάκρυνση, κάτι που καθιστά απαραίτητη την παρέμβαση των γονέων με ειλικρίνεια και ευαισθησία.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι οι γονείς καλούνται να δώσουν χώρο στη συζήτηση, αποφεύγοντας τη σιωπή που συχνά περιβάλλει τέτοιες καταστάσεις. Η εξήγηση δεν χρειάζεται να είναι λεπτομερής ή φορτισμένη, αλλά πρέπει να είναι ξεκάθαρη και προσαρμοσμένη στην ηλικία του παιδιού. Το βασικό είναι να διασφαλιστεί ότι το παιδί δεν θα εσωτερικεύσει την απουσία ως προσωπική απόρριψη.

Παράλληλα, είναι σημαντικό να ενισχυθεί το αίσθημα ασφάλειας, υπενθυμίζοντας στο παιδί ότι περιβάλλεται από ανθρώπους που το αγαπούν και βρίσκονται σταθερά δίπλα του. Η διαβεβαίωση ότι οι ενήλικες σχέσεις μπορεί να αλλάζουν, χωρίς αυτό να σχετίζεται με την αξία ή τη συμπεριφορά του παιδιού, λειτουργεί προστατευτικά για την ψυχική του ισορροπία.

Η αποχώρηση ενός νονού ή μιας νονάς δεν είναι απλώς μια κοινωνική αλλαγή, αλλά μια συναισθηματική εμπειρία που αξίζει να αναγνωριστεί και να συζητηθεί. Όταν οι γονείς επιλέγουν να δώσουν λόγια σε αυτό που μοιάζει «ανείπωτο», βοηθούν το παιδί να κατανοήσει, να επεξεργαστεί και τελικά να διαχειριστεί την απουσία με μεγαλύτερη ασφάλεια.