Καρκίνος του προστάτη: Νέα μελέτη ανοίγει δρόμο για πιο αποτελεσματική θεραπεία πριν και μετά το χειρουργείο
Τα αποτελέσματα της διεθνούς μελέτης PROTEUS δείχνουν σημαντική μείωση του κινδύνου μεταστάσεων σε ασθενείς υψηλού κινδύνου με εντοπισμένη νόσο
Σημαντικές εξελίξεις στη θεραπευτική αντιμετώπιση του μη μεταστατικού καρκίνου του προστάτη παρουσιάστηκαν στο ετήσιο συνέδριο της American Society of Clinical Oncology (ASCO), που πραγματοποιείται στο Σικάγο, φέρνοντας νέα δεδομένα για ασθενείς με υψηλού κινδύνου εντοπισμένη ή τοπικά προχωρημένη νόσο.
Στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος βρέθηκε η μελέτη PROTEUS, η οποία αξιολόγησε τη χορήγηση της απαλουταμίδης σε συνδυασμό με θεραπεία στέρησης ανδρογόνων πριν και μετά τη ριζική προστατεκτομή. Τα ευρήματα δείχνουν ότι η συγκεκριμένη στρατηγική μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την πορεία των ασθενών, μειώνοντας τον κίνδυνο υποτροπής και καθυστερώντας την εξέλιξη της νόσου.
Όπως επισημαίνουν ο Θάνος Δημόπουλος και η Αγγελική Ανδρικοπούλου, παρά τις προόδους που έχουν σημειωθεί τα τελευταία χρόνια στη χειρουργική αντιμετώπιση του καρκίνου του προστάτη, περίπου οι μισοί ασθενείς που ανήκουν στην κατηγορία υψηλού κινδύνου εμφανίζουν υποτροπή μέσα στην πρώτη πενταετία μετά τη θεραπεία.
Η συγκεκριμένη κατηγορία περιλαμβάνει ασθενείς με επιθετικά χαρακτηριστικά της νόσου, όπως υψηλό δείκτη Gleason, αυξημένες τιμές PSA ή τοπικά προχωρημένο στάδιο καρκίνου κατά τη διάγνωση.
Η PROTEUS αποτελεί την πρώτη κλινική μελέτη φάσης 3 που καταγράφει σαφές κλινικό όφελος από τη χρήση ενός νεότερου αντιανδρογόνου φαρμάκου ως περιεγχειρητική θεραπεία, δηλαδή τόσο πριν όσο και μετά την επέμβαση αφαίρεσης του προστάτη. Στη μελέτη συμμετείχαν συνολικά 2.109 ασθενείς, οι οποίοι χωρίστηκαν σε δύο ομάδες. Η πρώτη έλαβε απαλουταμίδη σε συνδυασμό με ορμονοθεραπεία, ενώ η δεύτερη ακολούθησε μόνο θεραπεία στέρησης ανδρογόνων. Η θεραπευτική αγωγή διήρκεσε συνολικά έναν χρόνο, με έξι μήνες πριν από το χειρουργείο και άλλους έξι μήνες μετά από αυτό.
Δέκα πράγματα που κάθε άνδρας πρέπει να γνωρίζει για τον προστάτη
Τα αποτελέσματα κρίνονται ιδιαίτερα ενθαρρυντικά. Οι ασθενείς που έλαβαν απαλουταμίδη παρουσίασαν έως και εννέα φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να εμφανίζουν ελάχιστο ή μηδενικό υπολειπόμενο καρκινικό φορτίο μετά την επέμβαση. Παράλληλα, καταγράφηκε μείωση κατά 20% στον κίνδυνο εμφάνισης μεταστάσεων, ενώ η ανάγκη για επόμενη θεραπευτική παρέμβαση καθυστέρησε για διάστημα που ξεπερνά τα έξι χρόνια. Ιδιαίτερη σημασία έχει και το προφίλ ασφάλειας της θεραπείας. Η απαλουταμίδη αποδείχθηκε γενικά καλά ανεκτή, καθώς μόλις το 7,4% των συμμετεχόντων χρειάστηκε να διακόψει τη θεραπεία λόγω ανεπιθύμητων ενεργειών.
Το φάρμακο είναι ήδη γνωστό στην ογκολογική κοινότητα, καθώς χρησιμοποιείται σε άλλες μορφές καρκίνου του προστάτη. Πρόκειται για έναν από του στόματος αναστολέα του υποδοχέα των ανδρογόνων, ο οποίος εμποδίζει τη δράση των ορμονών που συμβάλλουν στην ανάπτυξη των καρκινικών κυττάρων.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι τα νέα δεδομένα ενδέχεται να οδηγήσουν σε αλλαγή των θεραπευτικών πρωτοκόλλων για ασθενείς με πρώιμο αλλά επιθετικό καρκίνο του προστάτη, προσφέροντας μια πιο αποτελεσματική στρατηγική αντιμετώπισης της νόσου πριν αυτή εξελιχθεί σε μεταστατικό στάδιο.